Këshilli Evropian
Këshilli Evropian anglisht: European Council | |
|---|---|
 | |
| Lloji | |
| Lloji | institucion i Bashkimit Evropian |
| Historia | |
| Themeluar |
|
| Udhëheqja | |
| Përbërja | |
| Vendet | 27 |
.svg.png) | |
Grupet politike | |
| Vendi i mbledhjes | |
.jpg) | |
| Ndërtesa Europa, Bruksel | |
| Uebfaqja | |
| consilium.europa.eu | |
Këshilli Evropian (anglisht: European Council; joformalisht EUCO) është institucioni i Bashkimit Evropian që përcakton drejtimin dhe përparësitë e përgjithshme politike të unionit. Ai nuk negocion dhe nuk miraton legjislacion të Bashkimit Evropian, por jep orientimin e përgjithshëm politik dhe miraton përfundime që kanë peshë të madhe politike në procesin vendimmarrës evropian.[1][2]
Këshilli Evropian përbëhet nga krerët e shteteve ose qeverive të 27 shteteve anëtare të BE-së, Presidenti i Këshillit Evropian dhe Presidentja e Komisionit Evropian. Në mbledhjet e tij merr pjesë edhe Përfaqësuesi i Lartë i Bashkimit për Punët e Jashtme dhe Politikën e Sigurisë.[1]
Presidenti aktual i Këshillit Evropian është António Costa, i zgjedhur më 27 qershor 2024 dhe në detyrë që nga 1 dhjetori 2024. Presidenti zgjidhet nga vetë Këshilli Evropian për një mandat dy vjet e gjysmë, i rinovueshëm një herë.[3][4][5]
Historia
Këshilli Evropian u krijua në vitin 1974 si një forum joformal diskutimi midis krerëve të shteteve ose qeverive të vendeve anëtare. Me Traktatin e Mastrihtit në vitin 1992 ai fitoi status formal dhe rol të përcaktuar për t’i dhënë Bashkimit Evropian shtysën e nevojshme dhe orientimet e përgjithshme politike. Më 1 dhjetor 2009, pas hyrjes në fuqi të Traktatit të Lisbonës, ai u bë një nga shtatë institucionet e Bashkimit Evropian.[1]
Përbërja
Anëtarët e Këshillit Evropian janë:
- krerët e shteteve ose qeverive të 27 shteteve anëtare të BE-së;
- Presidenti i Këshillit Evropian;
- Presidentja e Komisionit Evropian.
Përfaqësuesi i Lartë i Bashkimit për Punët e Jashtme dhe Politikën e Sigurisë merr pjesë gjithashtu në takimet e tij.[1]
Funksionet
Këshilli Evropian përcakton drejtimin e përgjithshëm politik dhe përparësitë strategjike të Bashkimit Evropian. Ai merret me çështjet më të rëndësishme politike për unionin, si politika e jashtme, zgjerimi, çështjet institucionale, reagimi ndaj krizave dhe agjenda strategjike shumëvjeçare e BE-së.[1][2]
Ai nuk ushtron funksion legjislativ. Legjislacioni i Bashkimit Evropian negociohet dhe miratohet nga Këshilli i Bashkimit Evropian dhe Parlamenti Evropian.[2]
Këshilli Evropian ka gjithashtu një rol të rëndësishëm në emërimet institucionale të Bashkimit Evropian, duke zgjedhur presidentin e vet dhe duke marrë pjesë në procesin e emërimit të posteve të larta të BE-së.[5]
Takimet dhe vendimmarrja
Liderët e BE-së mblidhen në kuadër të Këshillit Evropian të paktën katër herë në vit, zakonisht në muajt mars, qershor, tetor dhe dhjetor. Në rast zhvillimesh të papritura ose krizash, mund të thirren edhe mbledhje të jashtëzakonshme në një afat të shkurtër. Takimet zhvillohen zakonisht në ndërtesën Europa në Bruksel dhe zakonisht zgjasin dy ditë.[2]
Vendimet e Këshillit Evropian merren në shumicën e rasteve me konsensus. Në përfundim të çdo mbledhjeje miratohen përfundimet e Këshillit Evropian, të cilat identifikojnë çështjet kryesore politike dhe orientimet që duhet të ndiqen nga Bashkimi Evropian.[2]
Presidentët
Që nga krijimi i postit të presidentit të përhershëm në vitin 2009, Këshilli Evropian është drejtuar nga këta presidentë:
| Nr. | Emri | Mandati |
|---|---|---|
| 1 | Herman Van Rompuy | 1 dhjetor 2009 – 30 nëntor 2014 |
| 2 | Donald Tusk | 1 dhjetor 2014 – 30 nëntor 2019 |
| 3 | Charles Michel | 1 dhjetor 2019 – 30 nëntor 2024 |
| 4 | António Costa | 1 dhjetor 2024 – |
Dallimi nga Këshilli i Bashkimit Evropian
Këshilli Evropian nuk duhet ngatërruar me Këshilli i Bashkimit Evropian. Këshilli Evropian është organi i liderëve të vendeve anëtare dhe përcakton drejtimin e përgjithshëm politik të BE-së. Ndërkaq, Këshilli i Bashkimit Evropian përbëhet nga ministrat kombëtarë të shteteve anëtare dhe ushtron funksione legjislative e vendimmarrëse së bashku me Parlamentin Evropian.[2]
Po ashtu, ai nuk duhet ngatërruar me Këshilli i Evropës, i cili është një organizatë ndërkombëtare e veçantë dhe nuk bën pjesë në strukturën institucionale të Bashkimit Evropian.[2]
Shiko edhe
Referime
- 1 2 3 4 5 "European Council". Consilium (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.
- 1 2 3 4 5 6 7 "The European Council and the Council of the European Union". Consilium (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.
- ↑ "Biography of António Costa, President of the European Council". Consilium (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.
- ↑ "The President's role". Consilium (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.
- 1 2 "The role of the European Council in nominations and appointments". Consilium (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.