Kadri Breza
Kadri Bazi Breza | |
|---|---|
| Lindi | 1880 |
| Vdiq | 1943 |
| Kombësia | Shqiptar |
| Profesioni | Freedom fighter, guerrilla fighter |
| Njohur për | Pjesmarrës në Beteja e Kaçanikut |
Kadri Bazi Breza (1880–1943) ishte një kaçak shqiptar,[1] dhe luftëtar i lirisë gjatë Zgjimit Kombëtar Shqiptar .[1] Ai është i njohur për prerjen e kokës së oficerit serb Bašić.[2][3]
Biografia
Kadri Bazi Breza ishte një shqiptar etnik, i lindur në fshatin Brezë, i vendosur në rajonin e Karadakut .[1] Kadri Bazi ishte djali i Abaz Brezës dhe kishte tre vëllezër.[1] Kadri Breza e filloi jetën e tij si tregtar, aktiv në pazaret e vjetra të Shkupit, të cilat atëherë ishin pjesë e Perandorisë Osmane .[1] Në një rast, një prift serb në Pazarin e Vjetër të Shkupit ngacmoi dy gra myslimane shqiptare nga Matejçe .[1] Prifti ua hoqi rrobat dy grave dhe filloi t'i rrihte me kamzhik.[1] Të nesërmen, pasi mësoi për incidentin, Kadri Breza e gjeti priftin serb dhe e vrau duke i qëlluar gjashtë plumba në kokë.[1]
Jeta si kaçak
Para Luftës së Parë Ballkanike, ai mori pjesë në Betejën e Kaçanikut dhe në Kapjen e Shkupit nga trupat shqiptare gjatë Kryengritjes Shqiptare të vitit 1912.[1][3] Gjatë Luftës së Parë Ballkanike, Kadri Breza, së bashku me Idriz Seferin dhe të tjerë si Sulë Hotla, mori pjesë në Betejën e Kumanovës .[1] Kadri Breza, në veçanti, luftoi në frontin e Tabanovcës, ku u përball me forcat e Radomir Putnikut .[1] Gjatë betejës, osmanët qëlluan aksidentalisht me predha artilerie mbi shqiptarët që mbronin Tabanovcën në vend që të sulmonin forcat serbe.[1] Zjarri i rastësishëm miqësor thuhet gjithashtu se dëmtoi xhaminë e vjetër të Tabanovcës .[1] Megjithatë, pasi pësuan viktima të rënda nga zjarri miqësor, kaçakët shqiptarë u detyruan të tërhiqeshin.[1] Idriz Seferi, ndërsa përpiqej të tërhiqej, u kap gjithashtu nga Ushtria Serbe.[4] Kadri Breza arriti të arratisej dhe më pas u kthye në fshatin e tij të lindjes, Brezë .[1] Në vitin 1913, forcat serbe pushtuan fshatra në rajonin e Karadakut, nën komandën e tyre edhe fshatin e Kadri Brezës.[1] Gjatë asaj kohe, një oficer serb i quajtur Bašić me njësinë e tij prej 300 burrash kreu vrasje në fshat. Ishte aty kur Bašić donte të përdhunonte një vajzë vendase.[3] Kadri Breza dëgjoi thirrjet për ndihmë nga vajza vendase dhe i armatosur me një sëpatë iu afrua komandantit serb, duke i prerë kokën para të gjithë burrave të tij.[3] I habitur nga kjo, e gjithë njësia serbe iku nga fshati.[3] Kadri Breza më pas u fsheh në male, ku nuk u kap kurrë nga autoritetet serbe.[5][1]
Trashëgimia
Në Karadak, Kadri Bazi Breza kujtohet si hero, i cili mbrojti nderin e shqiptarëve.[5][1] Një monument kushtuar tij ndodhet në fshatin e tij të lindjes, Brezë .[5]
Referime
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 "Studime Albanologjike 2". ITSH, Instituti i Trashëgimisë Shpirtërore e Kulturore të Shqiptarëve. fq. 186-199. Marrë më 2024-02-15.
- ↑ "U Brestu Skopske Crne Gore: Sekira koja je obezglavila srpskog oficira, simbol sela".
{{cite web}}: Mungon ose është bosh parametri|language=(Ndihmë!) - 1 2 3 4 5 6 Loku, Qëndresa (2021-03-30). "Ja si do ta ketë emrin rruga Hasanbeg-Haraçinë". Pa Censurë (në anglishte amerikane). Marrë më 2023-01-03.
- ↑ TheAlbanian.co.uk (2014-08-19). "Momentet kur Idriz Seferi kapet rob nga serbët". The Albanian (në anglishte amerikane). Marrë më 2024-02-15.
- 1 2 3 "(VIDEO) SKANDALOZNI SPOMENIK ZLOČINU: Sekira koja je ubila srpskog oficira simbol albanskog sela". kurir.rs (në serbisht). Marrë më 2023-01-03."(VIDEO) SKANDALOZNI SPOMENIK ZLOČINU: Sekira koja je ubila srpskog oficira simbol albanskog sela". kurir.rs (in Serbian). Retrieved 2023-01-03.