Kamber Sejdini

Kamber Sejdini, i njohur edhe si Kamber Elbasani, ishte oficer i xhandarmërisë shqiptare dhe një figurë ushtarake e periudhës së parë të shtetit shqiptar pas shpalljes së Pavarësisë. Ai konsiderohet oficeri i parë i lartë shqiptar që u vra gjatë luftimeve në mbrojtje të shtetit shqiptar në vitin 1914.

Jeta dhe formimi

Kamber Sejdini lindi në Elbasan në vitin 1875. Ai kreu arsimin fillor dhe të mesëm në shkollat ushtarake të Manastirit dhe më pas vazhdoi studimet në Akademinë Ushtarake të Stambollit, ku u diplomua si oficer.¹

Në fund të shekullit XIX dhe në fillim të shekullit XX, Manastiri ishte një nga qendrat kryesore të arsimit ushtarak në Perandorinë Osmane. Në këtë institucion, Kamber Sejdini shërbeu si mësues, në të njëjtën periudhë kur aty u diplomua edhe Mustafa Kemal Ataturk.²

Për shkak të Luftës Greko-Turke, ai ndërpreu veprimtarinë mësimore dhe u angazhua drejtpërdrejt në shërbimin ushtarak.³

Veprimtaria në Shqipëri

Pas shpalljes së Pavarësisë së Shqipërisë më 28 nëntor 1912, Kamber Sejdini hoqi dorë nga karriera dhe gradat ushtarake në Stamboll dhe u kthye në Shqipëri. Ai iu bashkua xhandarmërisë shqiptare të sapokrijuar me gradën kapiten dhe u përfshi në përpjekjet për organizimin dhe konsolidimin e strukturave të rendit të shtetit të ri shqiptar.⁴

Nga viti 1913, Shtabi Madhor Shqiptar nisi një punë të posaçme për hartimin e terminologjisë ushtarake në gjuhën shqipe, duke angazhuar një komision të posaçëm oficerësh të arsimuar, ku bënte pjesë edhe Kamber Sejdini. Një pjesë e kësaj terminologjie u konsolidua dhe përdoret edhe sot në fushën ushtarake shqiptare.⁵

Ngjarjet e vitit 1914 dhe vdekja

Gjatë Kryengritjes së Shqipërisë së Mesme në vitin 1914, Kapiten Kamber Sejdini u përfshi në përballjet kundër forcave të drejtuara nga Esad Pashë Toptani, të cilat kundërshtonin qeverinë e Vlorës dhe rendin shtetëror të sapokrijuar.⁶

Më 15 qershor 1914, gjatë mbrojtjes së qytetit të Durrësit, në zonën e Urës së Dajlanit, Kamber Sejdini u vra gjatë luftimeve në krah të kolonelit holandez Lodewijk Thomson. Në të njëjtën përballje humbi jetën edhe vetë Thomson, së bashku me dhjetëra luftëtarë shqiptarë.⁷

Në shkrimet e Sabri Ali Qytezës, duke u bazuar në dëshmitë e bashkëluftëtarëve, Kamber Sejdini përshkruhet si një oficer i përkushtuar ndaj çështjes kombëtare dhe i angazhuar në përhapjen e gjuhës shqipe.⁸

Sipas historianit Sali Hidri, rezistenca ndaj forcave rebele në Durrës u përforcua nga luftëtarë të ardhur nga Kosova, ndër ta Isa Boletini dhe Bajram Curri, ndërsa forcat e Esad Pashës pësuan humbje të konsiderueshme, çka i detyroi ato të tërhiqeshin.⁹

Nderime dhe kujtesë

Kamber Sejdini u njoh si “Dëshmor i Atdheut”. Në skelën e Durrësit u ngrit një monument përkujtimor për dëshmorët e 15 qershorit 1914, ku përfshihej edhe emri i tij.¹⁰

Në vitin 2009, me rastin e 97-vjetorit të krijimit të Forcave të Armatosura, Ministria e Mbrojtjes e Republikës së Shqipërisë e dekoroi pas vdekjes Kapiten Kamber Sejdinin me medaljen “Për Shërbime të Shquara”, për kontributin e tij në ndërtimin e Ushtrisë Kombëtare Shqiptare dhe në fushën e terminologjisë ushtarake.¹¹

SHËNIME

1. Sejfi Vllamasi, Ballafaqime politike në Shqipëri (1897–1942), Tiranë, 2012.
2. Anadolu Agency, “Diplomimi i Mustafa Kemal Ataturkut në gjimnazin ushtarak të Manastirit”.
3. Zëri i Naltë, “Sanxhaku i Manastirit në fund të shek. XIX dhe fillim të shek. XX”.
4. Arkivi Qendror i Shtetit (AQSH), dosje mbi organizimin e Xhandarmërisë Shqiptare, ADSH Elbasan.
5. Sali Onuzi, “Terminologjia ushtarake shqiptare”, Revista Ushtria, nr. 6, 2015.
6. Arkivalajmeve.com, artikuj arkivorë mbi Kryengritjen e Shqipërisë së Mesme.
7. Pashtriku.org, “Si u vra koloneli holandez Lodewijk Thomson në mbrojtje të Durrësit, qershor 1914”.
8. Sabri Ali Qyteza, shkrime dhe dëshmi mbi Kamber Sejdinin.
9. Sali Hidri, dokumente dhe dëshmi arkivore për ngjarjet e Durrësit, qershor 1914.
10. Egnatia News, “Kamber Sejdini – oficeri i parë shqiptar i vrarë”.
11. Ministria e Mbrojtjes e Republikës së Shqipërisë, Urdhër nr. 1749, datë 03.12.2009.