Kryqi i Vërtetë

Në traditën e krishterë, Kryqi i Vërtetë është kryqi origjinal prej druri mbi të cilin u kryqëzua Jezusi i Nazaretit.
Nga shumë rrëfime dhe legjenda historike rrëfehet se Helena, nëna e perandorit romak Kostandini i Madh, e mori Kryqin e Vërtetë në Varrin e Shenjtë në Jerusalem, kur udhëtoi për në Tokën e Shenjtë në vitet 326-328. Historianët e fundit të shekullit të katërt, Gelasius i Cezaresë dhe Tyrannius Rufinus, shkruan se ndërsa Helena ishte atje, ajo zbuloi vendin e fshehjes së tre kryqeve që besohej se ishin përdorur në kryqëzimin e Jezusit dhe dy hajdutëve, Dismas dhe Gestas, të cilët u ekzekutuan me të. Në një kryq ishte ngjitur titulli që mbante emrin e Jezusit, por sipas Rufinus, Helena nuk ishte e sigurt për legjitimitetin e tij derisa një mrekulli zbuloi se ishte Kryqi i Vërtetë. Kjo ngjarje festohet në kalendarin liturgjik si Festa e Lartësimit të Kryqit (Roodmas) nga kishat ortodokse orientale, ortodokse lindore, persiane, katolike romake, luterane dhe anglikane.
Kishat Katolike Romake, Ortodokse Lindore dhe Ortodokse Orientale, si dhe denominacionet e Kishës së Lindjes, kanë pretenduar të gjitha se zotërojnë relike të Kryqit të Vërtetë si objekte nderimi. Historianët në përgjithësi e kundërshtojnë vërtetësinë e relikteve, ashtu si edhe kishat protestante dhe kishat e tjera të krishtera, të cilat nuk i vlerësojnë shumë ato.