Lufta e Ftohtë Arabe
| Lufta e Ftohtë Arabe | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Pjesë e Përplasjet politike dhe ideologjike në botën arabe | |||||||
| |||||||
| Ndërluftuesit | |||||||
| Komandantët dhe udhëheqësit | |||||||
|
| ||||||
| Fuqia | |||||||
| Mbështetje ushtarake dhe ekonomike nga BRSS | Mbështetje ushtarake dhe ekonomike nga SHBA dhe fuqitë perëndimore | ||||||
| Viktimat dhe humbjet | |||||||
| Të panjohura (në konflikte direkte dhe luftra të ndërmjetësuara) | Të panjohura (në konflikte direkte dhe luftra të ndërmjetësuara) | ||||||
Lufta e Ftohtë Arabë (arabisht: الحرب الباردة العربية) është një term që përdoret për të përshkruar periudhën e tensioneve të ftohta politike dhe ideologjike midis ndarjeve të ndryshme brenda botës arabe, e cila filloi pas Luftës së Gjashtë Ditoreve në qershor 1967 dhe zgjati deri në fillim të viteve 1990. Kjo periudhë ishte e karakterizuar nga konflikte të brendshme brenda vendeve arabe, si dhe nga përplasjet e interesave midis shteteve arabe dhe fuqive të jashtme, të tilla si Bashkimi Sovjetik dhe Shtetet e Bashkuara.
Histori
Lufta e Ftohtë Arabë filloi pas humbjeve të mëdha të shteteve arabe në Luftën e Gjashtë Ditoreve kundër Izraelit. Kjo humbje shkaktoi një krizë të thellë politike dhe psikologjike në botën arabe, e cila çoi në një rishikim të politikave të brendshme dhe të jashtme. Në këtë periudhë, disa shtete arabe u përpoqën të reformojnë sistemet e tyre politike dhe ushtarake, ndërsa të tjerat u përpoqën të rrisin ndikimin e tyre rajonal.
Konfliktet Kryesore
1. Konflikti Egjiptiano-Libian: Egjipti dhe Libia kishin marrëdhënie të tensionuara gjatë kësaj periudhe, me Muammar Gaddafi duke u përpoqur të zgjerojë ndikimin e Libisë në Afrikën e Veriut dhe Egjipti duke u përpoqur të mbrojë pozicionin e tij si udhëheqës i botës arabe.
2. Konflikti Siriano-Iraqian: Siria dhe Iraku, të dyja nën udhëheqjen e partisë Baath, kishin marrëdhënie të tensionuara për shkak të përkrahjes së secilës prej tyre për ndarje të ndryshme brenda partisë.
3. Konflikti Jemenit: Lufta civile në Jemeni Verior dhe Jugor ishte gjithashtu një pjesë e Luftës së Ftohtë Arabë, me ndarje të ndryshme që mbështetnin grupe të ndryshme në konflikt.
Roli i Fuqive të Jashtme
Fuqitë e mëdha, si Bashkimi Sovjetik dhe Shtetet e Bashkuara, luajtën një rol të rëndësishëm në Luftën e Ftohtë Arabë. Bashkimi Sovjetik mbështeti disa shtete arabe me armë dhe pajisje ushtarake, ndërsa Shtetet e Bashkuara mbështeti shtete të tjera. Kjo mbështetje ndikoi thellësisht në dinamikën e konfliktit dhe në marrëdhëniet midis shteteve arabe.
Përfundimi
Lufta e Ftohtë Arabë përfundoi gradualisht në fillim të viteve 1990, me rënien e Bashkimit Sovjetik dhe zgjidhjen e disa konflikteve rajonale. Megjithatë, tensione të brendshme dhe rajonale vazhduan të ekzistojnë, dhe disa konflikte të Luftës së Ftohtë Arabë kanë pasur një ndikim të qëndrueshëm në politikën rajonale.
Referime
- Al-Azm, Sadiq J. (1973). The Impact of 1967. Vëll. 3. fq. 3–20.
{{cite book}}: Mungon ose është bosh parametri|language=(Ndihmë!); Parametri|journal=është injoruar (Ndihmë!) - Beinin, Joel (2001). Workers and Peasants in the Modern Middle East. Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-89313-3.
{{cite book}}: Mungon ose është bosh parametri|language=(Ndihmë!); Shiko vlerën e|isbn=: shifra e kontrollit (Ndihmë!) - Kerr, Malcolm H. (1971). The Arab Cold War: Gamal 'Abd al-Nasir and His Rivals, 1958-1970. Oxford University Press. ISBN 978-0-19-519599-1.
{{cite book}}: Mungon ose është bosh parametri|language=(Ndihmë!); Shiko vlerën e|isbn=: shifra e kontrollit (Ndihmë!)