Mytili

Mytilos ose Mytilus (latinisht: Mytilus sundoi rr. 270 - 231 p.e.s. [1][2] ishte pasardhësi i Monunit dhe ndoshta djali i tij.[3] Mytili përmendet nga Pompe Trogu (shek. I p.e.s.) dhe Frontini (shek. I e.s.) duke raportuar ngjarjet e konfliktit ushtarak midis ilirëve dhe epirotëve nën Aleksandrin II, djalin e Pirros.[4] Rreth vitit 270 p.e.s. Mytilus preu në Dyrrah monedhat e tij prej bronzi që mbanin emrin e mbretit dhe simbolin e qytetit.[5]

Biografia

Mytilus mbretëroi në brendësi të Dyrrahut dhe Apolonisë.[2] Mytilus preu monedhat e tij prej bronzi që datojnë rreth vitit 270 p.e.s, me simbolet e Dyrrahut dhe emrin e mbretit. [1] Fakti që monedhat e tij u prenë në Dyrrah tregon se ai ushtronte të paktën një pushtet të pjesshëm mbi qytetin, siç kishte bërë paraardhësi i tij Monunios. [6] Pas Monunios, Mytilus është mbreti i dytë ilir që ka prerë monedha që mbajnë emrin e tij.[3][2] Monedha e Apolonisë e së njëjtës periudhë mbante vetëm monogramin e tij, si dhe simbole të ngjashme me ato të Lidhjes Etoliane, një kundërshtar i Epirit.[7] Kopjet e monedhave ilire ruhen në Muzeun Arkeologjik në Zagreb, Kroaci.[8] Monedhat prej bronzi kishin kokën e Herkulit në anën e përparme dhe në anën e pasme simbolet e tij: kukurë, hark dhe topuz me fjalët ΒΑΣΙΛΕΩΣ ΜΥΤΙΛ. [1]

Mbreti ilir Mytili shfaqet edhe në rrëfimet historike të shkrimtarëve të lashtë Pompe Trogu (shek. I p.e.s.) dhe Sekst Jul Frontini (shek. I e.s.), të cilat përshkruajnë luftën rreth vitit 270 p.e.s. kundër pasuesit të Pirros, Aleksandrit II të Epirit.[4] Mytilus, me sa duket, vazhdoi të sundojë në Dyrrah edhe pasi Aleksandri II pushtoi territorin e tij në ose rreth vitit 270 p.e.s.

Në një rast, disa epirotë ishin veshur me rroba ilire dhe i vunë të plaçkisnin vendet e tyre. Të padyshimtë, ilirët qetësuan mbrojtjen e tyre dhe nxituan t'i imitonin, duke besuar se kishin përballë zbuluesit e tyre.  Kjo i la pre e lehtë për Epirin.[9][10] Kontrolli i Dyrrahut dhe i Apolonisë dëshmon se në kohën e Mytilit, ilirët kishin rifituar shtrirjen dhe autoritetin që gëzonin në kohën e Glaukias. Madje Mytilus kishte depërtuar në territorin e Epirit.[11] Pikërisht gjatë kësaj kohe, Roma u ftua për herë të parë të ndërhynte kundër ilirëve, epirotëve dhe etolëve në Ballkan.[12]

Shih edhe

Literatura

  • Crawford, Michael Hewson (1985). Coinage and Money under the Roman Republic: Italy and the Mediterranean Economy. The Library of Numismatics. Berkeley: University of California Press. ISBN 0-520-05506-3. {{cite book}}: Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)
  • Dzino, Danijel (2010). Illyricum in Roman Politics, 229 BC–AD 68. Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-19419-8. {{cite book}}: Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)
  • Mesihović, Salmedin; Šačić, Amra (2015). Historija Ilira [History of Illyrians] (në boshnjakisht). Sarajevo: Univerzitet u Sarajevu [University of Sarajevo]. ISBN 978-9958-600-65-4.
  • Šašel Kos, Marjeta (2002). "Pyrrhus and Illyrian Kingdom(s?)". Greek Influence Along the East Adriatic Coast. Knjiga Mediterana. 26: 101–119. ISBN 9531631549. {{cite journal}}: Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)
  • Šašel Kos, Marjeta (2005). Appian and Illyricum. Narodni muzej Slovenije. ISBN 961616936X. {{cite book}}: Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)
  • Wilkes, John (1992). The Illyrians. Wiley-Blackwell. ISBN 0-631-19807-5. {{cite book}}: Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)
  • Winnifrith, Tom (2020). Nobody's Kingdom: A History of Northern Albania. Signal Books. ISBN 9781909930919. {{cite book}}: Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)

Referime

  1. 1 2 3 Mesihović & Šačić 2015.
  2. 1 2 3 Crawford 1985
  3. 1 2 Šašel Kos 2005
  4. 1 2 Šašel Kos 2002; Mesihović & Šačić 2015.
  5. ↑ Mesihović & Šačić 2015; Šašel Kos 2005; Crawford 1985.
  6. ↑ Šašel Kos 2002.
  7. ↑ Wilkes 1992
  8. ↑ Duje Rendić-Miočević, Illyrian rulers' coins from the Archaeological Museum in Zagreb.
  9. ↑ Justin, Prol. XXV
  10. ↑ Papazoglu, Les Origines ...
  11. ↑ Frontinius II 5,10
  12. ↑ Cass. Dio. Fr 42.1