Pjetri I i Serbisë
| Peter I Петар I Карађорђевић | |
|---|---|
.jpg) King Peter in 1904 | |
| King of the Serbs, Croats and Slovenes | |
| Reign | 1 December 1918 – 16 August 1921 |
| Successor | Alexander I Karađorđević |
| Regent | Alexander (1918–1921) |
| King of Serbia | |
| Reign | 15 June 1903 – 1 December 1918 |
| Coronation | 21 September 1904 |
| Predecessor | Alexander I Obrenović |
| Regent | Alexander (1914–1918) |
| Prime ministers | Full list |
| Born | 11 July [O.S. 29 June] 1844 Belgrade, Serbia |
| Died | 16 gusht 1921 (77 vjeç) Belgrade, Kingdom of Serbs, Croats and Slovenes |
| Spouse |
Ljubica of Montenegro
(m. 1883; vdiq më 1890) |
| Issue |
|
| House | Karađorđević |
| Father | Alexander Karađorđević, Prince of Serbia |
| Mother | Persida Nenadović |
| Religion | Serbian Orthodox |
| Signature |  |
| Karriera ushtarake | |
| Përkatësia | Stampa:Country data Principality of Serbia Stampa:Country data Kingdom of Serbia .svg.png){kind=small} Kingdom of Serbs, Croats and Slovenes |
| Vitet e shërbimit | 1855–58 (end of active service) |
| Grada | Vojvoda (Field marshal) |
| Betejat / luftërat | Franco-Prussian War (1870-1871) Herzegovina uprising (1875–1877) First Balkan War Second Balkan War World War I Koplik War |
Pjetri I (serbo-kroatisht: Петар I Карађорђевић, romanizuar: Petar I Karađorđević; 11 korrik [O.S. 29 qershor] 1844 – 16 gusht 1921) ishte Mbret i Serbisë nga 15 qershori 1903 deri më 1 dhjetor 1918. Më 1 dhjetor 1918, ai u bë Mbret i Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve, dhe mbajti këtë titull deri në vdekjen e tij tre vjet më vonë. Duke qenë mbret i Serbisë gjatë një periudhe të sukseseve të mëdha ushtarake serbe, ai u mbajt mend nga serbët si Mbreti Pjetër Çlirimtari dhe gjithashtu si Mbreti i Vjetër.
Pjetër ishte fëmija i pestë dhe djali i tretë i Aleksandër Karađorđeviç, Princi i Serbisë, dhe gruas së tij, Persida Nenadoviç. Princi Aleksandër u detyrua të japë dorëheqjen në vitin 1858, dhe Pjetër jetoi me familjen në mërgim. Ai luftoi me Legjionin e Huaj Francez gjatë Luftës Franco-Prusiane. Më vonë, ai iu bashkua si vullnetar në Kryengritjen e Hercegovinës (1875–1877) kundër Perandorisë Osmane, nën pseudonimin Pjetër Mrkonjiç (serbisht cirilik: Петар Мркоњић, romanizuar: Petar Mrkonjić).
Në vitin 1883, Princi Pjetër u martua me Princeshën Ljubica, bijën e Mbretit Nikollë I të Malit të Zi. Ljubica njihej si Princesha Zorka pas martesës. Pjetër dhe Zorka patën pesë fëmijë: Helena, Milena, Gjeorgji, Aleksandër dhe Andrea. Pas vdekjes së babait të tij më 1885, Pjetër u bë kreu i dinastisë Karađorđeviç.
Pas vrasjes së Mbretit Aleksandër I Obrenoviç gjatë Grushtit të Majit 1903, Pjetër Karađorđeviç u bë mbreti i ri i Serbisë. Si mbret, ai mbështeti krijimin e një sistemi kushtetues për vendin dhe njihej për politikën e tij liberale. Sundimi i tij u karakterizua nga liria e madhe politike, liria e shtypit, ngritja kombëtare, ekonomike dhe kulturore, dhe shpesh quhet një periudhë “e artë” ose “periudha e Perikliut”.
Pjetër ishte komandanti suprem i Ushtrisë Mbretërore Serbe gjatë Luftërave Ballkanike. Më 24 qershor 1914, mbreti i plakur shpalli djalin dhe trashëgimtarin e tij, Aleksandër, si regjent. Gjatë Luftës së Parë Botërore, mbreti dhe ushtria e tij u tërhoqën përmes Principatës së Shqipërisë. Pjetër vdiq në vitin 1921 në moshën 77-vjeçare.