Presidenti i Letonisë

Presidenti i Republikës së Letonisë
Latvijas Valsts prezidents
Presidential Standard
Në detyrë
Edgars Rinkēvičs

që nga 8 korrik 2023
Kreu i shtetit
StiliZ. President (joformal)
[Shkelqësia e Tij]] (diplomatik)
StatusiKreu i shtetit
Anëtar/e iForcat e Armatosura të Letonisë
VendbanimiKështjella e Rigës
SeliaRiga, Letoni
EmëruesSaeima
Kohëzgjatja e detyrësKatër vjet, të rinovueshme një herë radhazi
Instrumenti konstituesKushtetuta e Letonisë
Mbajtësi inauguruesJānis Čakste
Themelimi14 nëntor 1922 (1922-11-14)
Shfuqizimi1940–1991
ZëvendësKryetari i Saeima
Pagesa€54,732 vjetor[1]
Faqja zyrtarewww.president.lv

Presidenti i Letonisë (Letonisht: Latvijas Valsts prezidents, fjalë për fjalë 'Presidenti i Shtetit të Letonisë') është kreu i shtetit dhe komandanti i përgjithshëm i Forcave të Armatosura KombëtareRepublikës së Letonisë.[2]

Mandati i kësaj zyre është katër vjet. Para vitit 1999, ishin tre vjet. Presidenti mund të zgjidhet çdo herë, por jo më shumë se dy herë radhazi.[3] Në rast të konkursit në zyrën e presidentit, kryetari i Saeima merr detyrën e presidentit. Për shembull, pas vdekjes së Jānis Čakste, Pauls Kalniņš, Kryetari i Saeima, ishte ushtrues detyre i presidentit për një kohë të shkurtër në 1927 derisa të zgjidhej një president i ri.

Presidenti nuk është një post plotësisht ekzekutiv, siç është rasti me presidentin e Lituanisë. Megjithatë, ndryshe nga presidenti i Estonisë, roli i tij nuk është tërësisht ceremonial. Sipas kushtetutës së Letonisë, presidenti ndan pushtetin ekzekutiv me kabinetin dhe kryeministrin. Megjithatë, presidenti nuk është politikisht përgjegjës për kryerjen e detyrave të tij. Urdhrat e tij nuk janë të vlefshme pa kundërnënshkrimin e një anëtari të kabinetit – zakonisht kryeministrit.[2]

Presidenti i tanishëm është Edgars Rinkēvičs, ish-ministër i punëve të jashtme, i cili u zgjodh nga Saeima më 31 maj 2023 pas tre raundeve të votimit dhe filloi mandatin e tij katërvjeçar më 8 korrik 2023.[4] Kjo e bëri Rinkēvičs kreun e parë të shtetit homoseksual të çdo shteti anëtar të BE-së.

Referime

  1. "Informācija par amatpersonu (darbinieku) darba samaksas apmēru sadalījumā pa amatu grupām" (në letonisht). president.lv. 28 janar 2017. Arkivuar nga origjinali më 16 nëntor 2017. Marrë më 29 janar 2017.
  2. 1 2 "Duties, Powers, and Rights of the President of Latvia". President.lv (në anglisht). Marrë më 15 tetor 2022.
  3. "President of Latvia by Baltic Legal; Part of Constitution - The president". Baltic Legal (në anglisht). Marrë më 2013-03-14.
  4. "Edgars Rinkēvičs elected next President of Latvia". eng.lsm.lv (në anglisht). Marrë më 2023-05-31.