Buxheimer Orgelbuch

Il Buxheimer Orgelbuch è un manoscritto redatto intorno al 1450-1470[1] e rinvenuto nel priorato della cittadina tedesca di Buxheim, in Baviera, che costituisce una delle più importanti raccolte di musica per organo del XV secolo[1][2][3]. Gran parte dei testi originali sono conservati nella Biblioteca di Stato di Monaco di Baviera.[3]
Descrizione
Il manoscritto fu redatto da otto diversi amanuensi.[1]
Contiene oltre 250 brani[1][3][4] composti dai più famosi autori di musica per organo dell'epoca[1].
Vi si trovano composizioni, tra gli altri, di Johannes Bedyngham, Gilles Binchois, Johannes Ciconia, Guillaume Dufay, John Dunstable e Conrad Paumann.[3][4]
Contenuto
Il Buxheimer Orgelbuch contiene i seguenti brani[4]:
| Brano | Compositore | N° del Ms. | Folio |
|---|---|---|---|
| Ach guter gessel was zichstu (zeihst du) mich | Autore anonimo | 10 | |
| Adyen matres belle (Adieu mes tres belles amours) | Gilles Binchois | 143 | |
| Adyen matres belle | Gilles Binchois | 144 | |
| Adyen matres belle | Gilles Binchois | 196 | |
| Ad primum morsum | Autore anonimo | 178 | |
| Aliud mi ut re ut | Autore anonimo | 119 | 64 |
| Aliud Inicium Jeloemors | Autore anonimo | 169 | |
| Allegalea | Autore anonimo | 185 | |
| Amen | Autore anonimo | 71 | 39v |
| Anna basanna quarta (Une fois avant que mourir) | Autore anonimo | 89 | |
| Anna basanna tertia (Anna basanna) | Autore anonimo | 90 | |
| Anna basanna tertia | Autore anonimo | 91 | |
| Anna basanna | Autore anonimo | 92 | |
| Arrogamer (Arroganyer) | Autore anonimo | 120 | 65 |
| Ascendus simplex... etc. | Autore anonimo | 231-235 | 124v-142v |
| Aue regina | Walter Frye | 159-160 | |
| Ave regina | Autore anonimo | 167v | |
| Efs ist gewesen schertz | Autore anonimo | 238 | |
| Begib mich nit myn höchter hort, vicht | Autore anonimo | 66 | 36 |
| Bekenne myn klag die mir an lyt | Autore anonimo | 227 | |
| Sequitur Benedicite | Autore anonimo | 41 | |
| Benedicite | Autore anonimo | 68 | |
| Benedicite (aliud) | Autore anonimo | 69 | |
| Benedicite (aliud) | Autore anonimo | 70 | |
| Benedicite | Autore anonimo | 224 | |
| Biss wolgemut trüt | Autore anonimo | 204 | |
| Bonus Tactus | Conrad Paumann | ||
| Boumgartner [J.] | Autore anonimo | 110 | 61 |
| Bystu die rechte (Modo como) | Autore anonimo | 79 | |
| Christ ist erstanden | Autore anonimo | 45 | |
| Christus resurrexit | Autore anonimo | 46 | |
| Colinetto quartum notraum | Collinet de Lannoy | 56 | |
| Colinetto tertium notraum | Collinet de Lannoy | 57 | |
| Con lacrime | Autore anonimo | 137-139 | |
| Creature | Autore anonimo | 111 | |
| Christus surrexit | Autore anonimo | 165 | |
| Christus surrexit mala nostra texit Et quos dilexit Hos ad celos vexit | Autore anonimo | 166 | |
| Con lacrime, m C. C. | Johannes Ciconia | 38 | 16r |
| Dasselbe Lied zweistimmig bearbeitet | Autore anonimo | 203 | 112v |
| Da madame | Autore anonimo | 3 | |
| Der Dickel Mit Siner Huowerin | Autore anonimo | 177 | |
| Des Klaffers Nyd Tüt Mich Myden | Autore anonimo | 146 | 78v |
| Decendi Inortum micum | Autore anonimo | 161 | |
| De longe süx | Autore anonimo | 59-60 | |
| Des meyen zit die | Autore anonimo | 84 | |
| Des meyen zit die för da her | Autore anonimo | 213 | |
| Der Füterer | Boumgartner | 107 | |
| Der einen liben bulen hatt | Autore anonimo | 126 | |
| Der Sumer | Autore anonimo | 23 | 10 |
| Der Winter Will Hin Wichen der Was Mir Huwer Also Lang | Autore anonimo | 32-34 | 12 |
| Die Ich Erwelt Und Mir Gewelt | Autore anonimo | 179 | |
| Die süß nachtigall | Autore anonimo (XVIe) | 108 | |
| Die vaßnacht bringt trurig Zit | Autore anonimo | 174 | |
| Die wie lang | Autore anonimo | 247 | |
| Dies est Leticie In ortu regali | Autore anonimo | 167 | |
| E schlaue | Arnold de Lantins | 101-102 | 57v-59v |
| Ein buer gein holtze | Jacobus Viletti | 115 | |
| Ein fröuwlin edel von natuer | Autore anonimo | 19-20 | 9 |
| Ein gut selig jar wünsch ich dir | Autore anonimo | 86 | |
| Einiger trost | Autore anonimo | 184 | |
| Ellend | Autore anonimo | 48 | |
| Ellend and Jamer | Autore anonimo | 49 | |
| Ellend is gemeyn | Autore anonimo | 50 | |
| Ellend ich bin Hin ist myn trost | Autore anonimo | 131-132 | |
| Es fur ein Buer int holtze | Autore anonimo | 87 | |
| Es fur ein Buer int holtze | Autore anonimo | 182 | |
| Echt bgirlich | Autore anonimo | 109 | |
| Entrepris | Johannes Franchois | 106 | 59v |
| Fates moy | Autore anonimo | 125 | |
| Fortune | Autore anonimo | 124 | |
| Franckurgenti (Franc cuer gentil) | Guillaume Dufay | 116 | |
| Frow myn willen nym ungut | Autore anonimo | 22 | |
| Füren so min hertz das brindt | Autore anonimo | 188 | |
| Gantz itel truw | Autore anonimo | 176 | |
| Gaudeamus | Autore anonimo | 35 | |
| Gedencken mir vil senen bringt | Autore anonimo | 147 | |
| Gedenck daran du werdes ein | Autore anonimo | 7 | 2v |
| Ge loy mors (Je loe amours) | Gilles Binchois | 16 | |
| Ge loy mors (Je loe amours) | Gilles Binchois | 18 | |
| Geytes | Autore anonimo | 114 | |
| Gignit | Autore anonimo | 105 | |
| Gloria de Sancta Maria Vergine (Et in terra pax hominibus de S. maria) | Autore anonimo | 151 | |
| Gragandolor | Autore anonimo | 121 | |
| Hertz mut vnd all myn synn | Autore anonimo | 197 | |
| Ich beger mit mer | Conrad Paumann | 99 | 57r |
| Ich bin by Ir Sie weyßt nit darumb | Autore anonimo | 140 | |
| Ich bin by I Sie weßt nit darumb | Autore anonimo | 141 | |
| Ich bin by Ir | Autore anonimo | 142 | |
| Ich lafs nit ab | Autore anonimo | 193 | 109 |
| Ich sah ein bild in blawer weyt | Autore anonimo | 88 | |
| Ich sach ein bild | Autore anonimo | 172 | |
| Incipit Fundamentum M.c.p. C. (Magistri Conradi Paumann Contrapuncti) | Conrad Paumann | 189 | 97 |
| Incipit Fundamentum M.c.p. C. | Conrad Paumann | 191 | |
| Inicium Jeloemors (cf. 16) | Autore anonimo | 168 | |
| In wunnigklichem schertzen | Autore anonimo | 8 | |
| J'ay pris amours | Autore anonimo | 239 | |
| Je loy mors M.C.C.b in cytaris vel etiam in organis 3 vocum (Gelemors) | Gilles Binchois | 17 | 7r |
| Jhesu bone | Autore anonimo | 1 | |
| Johann Tonroutt | Autore anonimo | 162 | |
| Josophanie salve radix (Le souvenir) | Autore anonimo | 250 | 162r |
| Kem mir ein strost | Autore anonimo | 64 | 34v |
| Ker Uber Her Zu Mir Ker Her | Autore anonimo | 183 | |
| Kyrieleyson de Sancta Maria Virgine | Autore anonimo | 150 | |
| Kyrieleyson pascale | Autore anonimo | 152 | |
| Kyrie Angelicum (Kyrie eleison Angelicum) | Autore anonimo | 153 | |
| Kyrie eleison de apostolis I | Autore anonimo | 154 | |
| Kyrie eleison de apostolis II | Autore anonimo | 155 | |
| Lardant desier (L'Ardant désire) | Autore anonimo | 133-134 | |
| Leucht leucht wuniglicher sunnen zin | Autore anonimo | 27-29 | 10v-11r |
| Le souenir (Le Souvenir de vous me tue) | Robert Morton | 256 | |
| Leu serviteur | Autore anonimo | 11 | |
| Leu serviteur | Autore anonimo | 226 | |
| Lieb ist aller welt ist meinsterinne | Autore anonimo | 221 | |
| Lieblich Vernuwet | Autore anonimo | 220 | |
| Longus tenor | Autore anonimo | 54 | |
| Longus tenor quartum notraum | Autore anonimo | 55 | |
| Luffile | Autore anonimo | 145 | |
| Luffile | Autore anonimo | 198 | |
| Magnificat octavi toni | Autore anonimo | 24 | |
| Magnificat 8 toni | Autore anonimo | 77 | |
| Magnificat I toni cum differencia | Autore anonimo | 47 | |
| Magnificat 8 toni | Autore anonimo | 248 | |
| Maria tusolacium (Amen ultimo cantamus) | Paumgartner | 74 | |
| Mille bon Jores (Mille bonjours) | Guillaume Dufay | 127 | |
| Min fröud stet ungemessen | Autore anonimo | 9 | |
| Min hertz das hatt lange | Autore anonimo | 85 | |
| Min hertz das hätt sich ser gefröwet | Paumgartner | 25 | |
| Min liebste zart | Autore anonimo | 6 | |
| Mi ut re ut e c d c (Venise) | Autore anonimo | 118 | 63 |
| My ut re ut E c d c | Autore anonimo | 212 | 117 |
| Min freud mocht sich wol meren | Autore anonimo | 42 | 20v |
| Min freud mocht sich wol meren | Autore anonimo | 129-130 | |
| Min Hertz In Hohen fröuden | G. de Putenheim | 181 | 94v |
| Min Hertz In Hohen fröuden | G. de Putenheim | 67 | 36 |
| Min Lieby Zart | Autore anonimo | 192 | |
| Min synn die sind mir trübt | Autore anonimo | 187 | |
| Min traut geselle | Autore anonimo | 21 | 9v |
| Mir ist zerstört | Autore anonimo | 5 | 2 |
| Mit ganzem Willen etc. | Paumgartner | 214 | |
| Möcht ich din begern | Autore anonimo | 12 | 4 |
| Möcht ich din begern (Iste tenor adhuc semen sed in alio coro ec) | Autore anonimo | 13 | |
| Mocht mich gedenchen bringen Da hin | Autore anonimo | 215 | |
| Modo comor | Autore anonimo | 81 | |
| Mombin imparfay | Autore anonimo | 62 | |
| Nach diner Lieby stett mir meyn synn | Autore anonimo | 164 | |
| O florens rosa, mater Christi | Autore anonimo | 2 | |
| O gloriosa domina | Paumgartner | 200-201 | |
| O Intemerata virginitas | Autore anonimo | 225 | |
| O regina glie | Autore anonimo | 211 | |
| O rosa bella | John Dunstable | 39 | |
| O rosa bella | John Dunstable | 103 | |
| O rosa bella | John Dunstable | 104 | |
| Ob Lieb Din Lieb | Autore anonimo | 180 | |
| O werder trost | Autore anonimo | 26 | |
| Pange lingua gloriosi | Autore anonimo | 163 | |
| Patrem omnipotentem | Autore anonimo | 222 | |
| Par le regart etc. | Guillaume Dufay | 30-31 | |
| Portugaler | Autore anonimo | 43 | 21r-21v |
| Praeambulum Super C | Autore anonimo | 194 | |
| Praeambulum Super C | Autore anonimo | 216 | |
| Praeambulum super d | Autore anonimo | 112 | |
| Praeambulum super f | Autore anonimo | 195 | |
| Praeambulum Super ff | Autore anonimo | 58 | |
| Praeambulum super G | Autore anonimo | 53 | |
| 7 preambula | Autore anonimo | 240-246 | |
| Puisque mammor | John Dunstable[5] | 61 | |
| Pulcherrima de Virgine | Autore anonimo | 228 | |
| Quatuons | Autore anonimo | 123 | |
| Qui vult messite (Qui veut mesdire) | Gilles Binchois | 128 | |
| Radix | Autore anonimo | 251 | 162v |
| Redeuntes in mi | Autore anonimo | ||
| Redeuntes super ut et fa | Autore anonimo | 145r | |
| Redeuntes in la | Autore anonimo | ||
| Redeuntes in ré | Autore anonimo | ||
| Repetitio | Autore anonimo | 80 | |
| Repetitio hujus | Autore anonimo | 82 | |
| Rorate celi de sup. z nubes pl. | Autore anonimo | 36 | |
| Salue sancta parens | Autore anonimo | 149 | |
| Salve Regina | Autore anonimo | 72 | |
| Salve Regina | Autore anonimo | 73 | |
| Sanctus Angelicum | Autore anonimo | 156 | |
| Sansoblier | Bartholäus Bruolo | 122 | |
| Se la face ay pale (Se la phase pale) | Guillaume Dufay | 255 | |
| Se la fatze ay pal | Guillaume Dufay | 83 | |
| Sebelle anglicum (Sebelle angelicum) | Autore anonimo | 171 | |
| Seid ich dich hertzlieb | Autore anonimo | 249 | |
| Sequitur aliud fundamentum | Autore anonimo | 190 | 106v-109r |
| Sequitur fundamentum Magistri Conradi Paumann Contrapuncti | Conrad Paumann | 236 | 142v-157v |
| Sequitur Kyrieleison de Apostolis | Autore anonimo | 157 | |
| Sequitur Inicium Jeloemors | Autore anonimo | 170 | |
| Sig held und heil | Autore anonimo | 229 | |
| Spyra | Autore anonimo | 148 | |
| Stüblin (Languir en mille destresse) | Autore anonimo | 135 | |
| Stüblin | Autore anonimo | 136 | |
| Sub Tuam Protectionem (motet) | John Dunstable | 40 | |
| Sub Tuam Protectionem | John Dunstable[6] | 158 | |
| Sur toutes | Autore anonimo | 44 | |
| Tant apart (Tout a par moy) | Walter Frye | 252-254 | |
| Thun Jors | Autore anonimo | 63 | |
| Trinck Und Gib Mir Auch (Trink und gib mir auch) | Autore anonimo (XVe) | 173 | |
| Veni creator spiritus, Hymnus | Autore anonimo | 78 | |
| Veni virgo | Autore anonimo | 76 | |
| Vierhundert Jare | Autore anonimo | 117 | |
| Vierhundert Jar | Autore anonimo | 199 | |
| Vil lieber Zit Uff Diser Erde | Johann Gotz | 37 | |
| Vil lieber Zit Uff Diser Erde | Johann Götz | 51 | |
| Vil lieber Zit Uff Diser Erde | Johann Götz | 52 | 26v |
| Vil lieber Zit Uff Diser Erde | Johann Götz | 93 | |
| Vil lieber Zit Uff Diser Erde | Johann Götz | 217 | |
| Virginem mire pulchritudinis | Autore anonimo | 75 | |
| W.J.b.d.d.V. In mentem venuint cucumeus | Autore anonimo | 4 | |
| Wach uff myn Hort | Wolkenstein | 100 | 57v |
| Wach uff myn Hort | Wolkenstein | 218 | |
| Wann Ich Betracht Die Vasenacht | Autore anonimo | 175 | |
| Wafs ich begynn | Autore anonimo | 97-98 | 56v-57r |
| Wafs ich begynn | Autore anonimo | 207-209 | |
| Woluff gesell von hymnen | Autore anonimo | 186 | |
| Wilhelmus Öegrant | Autore anonimo | 113 | 61v |
| Wollhin Lass Vögelin Sorgen | Autore anonimo | 14 | |
| Wollhin Lass Vögelin Sorgen | Autore anonimo | 15 | |
| Wollhin Lass Vögelin Sorgen | Autore anonimo | 219 | |
| Wollhin Lass Vögelin Sorgen | Autore anonimo | 230 | |
| Wunschlichen schön | Autore anonimo | 237 | |
| Zum nuwen Jare sy dirt gesagt | Autore anonimo | 65 |
Edizioni (lista parziale)
Note
- 1 2 3 4 5 (EN) Buxheimer Orgelbuch, su medieval.org. URL consultato il 2 marzo 2016.
- ↑ Bertoldi, Donata - Cresti, Renzo, Nuova storia della musica, Quaderno della rivista Il Grande Vetro, Santa Croce sull'Arno (PI), 1992, p. 47
- 1 2 3 4 (EN) Buxheimer Orgelbuch, su allmusic.com, AllMusic. URL consultato il 3 marzo 2016.
- 1 2 3 4 Das Buxheimer Orgelbuch. Beschreibung und Abdruck von Tonsätzen, in: Monatshefte für Musik-Geschichte, 1887/1888
- ↑ Puisque m'amor, rondeau à 3 voix, MB 55 de Dunstable.
- ↑ Sub Tuam Protectionem antiphonia à 3 voix de Dunstable, MB 51
- ↑ Das Buxheimer Orgelbuch, a cura di Bertha Antonia Wallner, Bärenreiter, Kassel 1958-59, 1 vol., su books.google.it.
Bibliografia
- Hans Rudolf Zöbeley,Die Musik des Buxheimer Orgelbuchs. Spielvorgang, Niederschrift, Herkunft, Faktur, Verlag H. Schneider, Tutzing 1964
Collegamenti esterni
- (EN) Buxheimer Orgelbuch, su Enciclopedia Britannica, Encyclopædia Britannica, Inc.
- (EN) Spartiti o libretti di Buxheimer Orgelbuch, su International Music Score Library Project, Project Petrucci LLC.
- Buxheimer Orgelbuch, su imslp.org.
- Versione digitalizzata di un'edizione del "Buxheimer Orgelbuch", su archive.org.
- Versione digitalizzata del manoscritto, su daten.digitale-sammlungen.de.
| Controllo di autorità | GND (DE) 4147086-2 |
|---|