Himni i Flamurit

Himni i Flamurit
inno nazionale albanese
Dati generali
Nazione Albania (bandiera) Albania
Adozione 28 novembre 1912
Lingue albanese
Componimento poetico
Autore Asdreni
Epoca 1912
Composizione musicale
Autore Ciprian Porumbescu
Epoca 1883 o anteriore
Audio
(info file)

Himni i Flamurit (o anche Rreth flamurit të përbashkuar; it. Inno alla bandiera) è l'Inno nazionale dell'Albania. La musica fu scritta dal compositore rumeno Ciprian Porumbescu per il canto patriottico Pe-al nostru steag e scris Unire. Il testo, invece, fu scritto dal poeta albanese Asdreni.[1][2]

Storia

Il testo dell'inno fu pubblicato per la prima volta, come una poesia, su Liri e Shqipërisë, giornale albanese edito a Sofia, Bulgaria, il 21 aprile 1912. Il titolo originale del poema è Betimi i Flamurit (it. Giuramento alla bandiera). L'inno fu ripubblicato, in seguito, in una raccolta di poesie di Asdreni dal titolo Ëndra e lotë (it. Sogni e lacrime) edita a Bucarest. Secondo le memorie di Lasgush Poradeci, il testo non fu scritto per essere l'inno nazionale albanese, ma fu così amato dal popolo albanese che venne adottato come inno nazionale della neonata Albania nel 1912, durante la proclamazione dell'indipendenza a Valona.[3]

Testo

Di solito solo le prime due strofe vengono cantate e la seconda è il ritornello e viene ripetuta due volte.

Testo albanese

Alfabeto albanese Trascrizione AFI

Rreth flamurit të përbashkuar
Me një dëshirë e një qëllim,
Të gjith' atij duke u betuar
Të lidhim besën për shpëtim.
𝄆 Prej lufte veç ay largohet
Që është lindur tradhëtor,
Kush është burrë nuk frikohet,
Por vdes, por vdes si një dëshmor! 𝄇

Në dorë armët do t'i mbajmë,
Të mbrojmë atdheun në çdo kënd,
Të drejtat tona ne s'i ndajmë;
Këtu armiqtë s'kanë vënd!
𝄆 Se Zoti vetë e tha me gojë
Që kombe shuhen përmbi dhe,
Po Shqipëria do të rrojë;
Për të, për të luftojmë ne! 𝄇

O Flamur, flamur, shenj' e shenjtë
Tek ti betohemi këtu
Për Shqipërinë, atdheun e shtrenjtë,
Për nder' edhe lavdimn e tu.
𝄆 Trim burrë quhet dhe nderohet
Atdheut kush iu bë therror.
Përjetë ai do të kujtohet
Mbi dhe, nën dhe si një shenjtor! 𝄇[4][5][6]

[rɛθ fla.mu.ɹit tə pəɹ.baʃ.ku.aɹ |]
[mɛ ɲə də.ʃiɹ ɛ ɲə c͡çə.ɫim ‖]
[tə ɟ͡ʝiθ a.tij du.kɛ‿u bɛ.tu.aɹ |]
[tə li.ðim bɛ.sən pəɹ ʃpə.tim ‖]
𝄆 [pɹɛj luf.tɛ vɛt͡ʃ a.i laɹ.gɔ.hɛt |]
[c͡çə‿əʃ.tə lin.duɹ tɹa.ðə.tɔɾ ‖]
[kuʃ əʃ.tə bu.rə nuk fɹi.kɔ.hɛt |]
[pɔ‿vdɛs | pɔ‿vdɛs si ɲə dəʃ.mɔɹ ‖] 𝄇

[nə dɔ.ɹə aɹ.mət dɔ ti‿mbaj.mə |]
[tə‿mbɹɔj.m‿at.ðɛ.un nə‿t͡ʃdɔ kənd ‖]
[tə dɹɛj.tat tɔ.na nɛ si‿ndaj.mə |]
[kə.tu aɹ.mic͡ç.tə ska.nə vɛnd ‖]
𝄆 [sɛ zɔ.ti vɛ.t‿ɛ θa mɛ gɔ.jə |]
[c͡çə kɔm.bɛ ʃu.hɛn pəɹm.bi ðɛ ‖]
[pɔɹ ʃc͡çi.pə.ɹi.a dɔ tə rɔ.jə |]
[pəɹ tə | pəɹ tə luf.tɔj.mə nɛ ‖] 𝄇

[ɔ fla.muɹ | fla.muɹ ʃɛɲ ɛ ʃɛɲ.tə |]
[tɛk ti bɛ.tɔ.hɛ.mi kə.tu ‖]
[pəɹ ʃc͡çi.pə.ɹi.n‿at.ðɛu̯n ɛ ʃtɹɛɲ.tə |]
[pəɹ‿ndɛɹ ɛ.ðɛ lav.dim.n‿ɛ tu ‖]
𝄆 [tɹim bu.rə c͡çu.hɛt ðɛ‿ndɛ.ɹɔ.hɛt |]
[at.ðɛ.ut kuʃ iu̯ bə θɛ.rɔɹ ‖]
[pəɹ.jɛ.t‿a.i dɔ tə kuj.tɔ.hɛt |]
[mbi ðɛ | nən ðɛ si ɲə ʃɛɲ.tɔɹ ‖] 𝄇

Traduzione italiana

Intorno alla bandiera congiunti
con un comune desiderio e scopo,
tutti ad essa giurando
di combattere per la nostra salvezza.
𝄆 Dalla guerra si allontana
Solo chi è nato traditore
Chi è uomo non ha timore,
ma muore, muore come un martire. 𝄇
Le armi terremo nelle nostre mani
Per proteggere la patria in ogni angolo,
I nostri diritti non li dividiamo,
I nemici qui non hanno posto.
𝄆 Perché Dio stesso ha affermato,
Che le nazioni svaniscono sulla terra,
Ma l'Albania continuerà a vivere,
Poiché è per lei, per lei che lottiamo. 𝄇
O bandiera, bandiera, simbolo sacro,
su di te giuriamo qui
per l'Albania, la patria cara,
per l'onore e la gloria tua.
𝄆 Uomo coraggioso si chiama e si onora
della patria chi è il mattatore.
Per sempre egli sarà ricordato
sopra, e sotto la terra come un santo. 𝄇

In alfabeti storici

Alfabeto cirillico[7] Alfabeto Elbasan[8][9][10] Alfabeto greco arvanitico[11][12] Alfabeto arabo[13][14][15]

Рреѳ фљамурит тъ пърбашкуар
Ме њъ дъшир' е њъ ћълим,
Тъ ђиѳ' атиј дуке у бетуар
Тъ љиδим бесън пър шпътим.
Преј љуфте веч аи љаргохет
Ћъ ъщъ љиндур траδътор,
Куш ъщъ бурръ нук фрикохет,
Пор вдес, пор вдес си њъ Дъшмор!

Нъ доръ армът до т'и мбајмъ,
Тъ мбројмъ атδеун нъ чдо кънд,
Тъ дрејтат тона не с'и ндајмъ;
Къту армићтъ с'канъ вънд!
Се Зоти ветъ е ѳа ме гојъ
Ћъ комбе шухен пърмби δе,
По Шћипъриа до тъ рројъ;
Пър тъ, пър тъ љуфтојмъ не!

О Фљамур, фљамур, шењ' е шењтъ
Тек ти бетохеми къту
Пър Шћипъринъ, атδеун е щрењтъ,
Пър ндер' еδе љавдимн е ту.
Трим бурръ ћухет δе ндерохет
Атδеут куш ју бъ ѳеррор.
Пърјетъ аи до тъ кујтохет
Мби δе, нън δе си њъ шењтор!

𐔚𐔇𐔞 𐔉𐔐𐔀𐔒𐔟𐔙𐔍𐔝 𐔝𐔈 𐔗𐔈𐔙𐔁𐔀𐔜𐔏𐔟𐔀𐔙
𐔒𐔇 𐔕𐔈 𐔄𐔈𐔜𐔍𐔙𐔈 𐔇 𐔕𐔈 𐔘𐔈𐔑𐔍𐔒,
𐔝𐔈 𐔋𐔍𐔞’ 𐔀𐔝𐔍𐔎 𐔄𐔟𐔏𐔇 𐔟 𐔁𐔇𐔝𐔟𐔀𐔙
𐔝𐔈 𐔐𐔍𐔆𐔍𐔒 𐔁𐔇𐔛𐔈𐔓 𐔗𐔈𐔙 𐔜𐔗𐔈𐔝𐔍𐔒.
𐔗𐔙𐔇𐔎 𐔐𐔟𐔉𐔝𐔇 𐔠𐔇𐔃 𐔀𐔍 𐔐𐔀𐔙𐔊𐔖𐔌𐔇𐔝
𐔘𐔈 𐔈𐔜𐔝𐔈 𐔐𐔍𐔅𐔟𐔙 𐔝𐔙𐔀𐔆𐔈𐔝𐔖𐔙,
𐔏𐔟𐔜 𐔈𐔜𐔝𐔈 𐔁𐔟𐔚𐔈 𐔓𐔟𐔏 𐔉𐔙𐔍𐔏𐔛𐔖𐔌𐔇𐔝,
𐔗𐔖𐔙 𐔠𐔄𐔇𐔛, 𐔗𐔖𐔙 𐔠𐔄𐔇𐔛 𐔛𐔍 𐔕𐔈 𐔄𐔈𐔜𐔒𐔖𐔙!

𐔓𐔈 𐔄𐔖𐔙𐔈 𐔀𐔙𐔒𐔈𐔝 𐔄𐔖 𐔝’𐔍 𐔒𐔁𐔀𐔎𐔒𐔈,
𐔝𐔈 𐔒𐔁𐔙𐔖𐔎𐔒𐔈 𐔀𐔝𐔆𐔇𐔟𐔓 𐔓𐔈 𐔃𐔄𐔖 𐔏𐔈𐔅,
𐔝𐔈 𐔄𐔙𐔇𐔎𐔝𐔀𐔝 𐔝𐔖𐔓𐔀 𐔓𐔇 𐔛’𐔍 𐔅𐔀𐔎𐔒𐔈;
𐔏𐔈𐔝𐔟 𐔀𐔙𐔒𐔍𐔘𐔝𐔈 𐔛’𐔏𐔀𐔓𐔈 𐔠𐔈𐔅!
𐔛𐔇 𐔣𐔖𐔝𐔍 𐔠𐔇𐔝𐔈 𐔇 𐔞𐔀 𐔒𐔇 𐔊𐔖𐔎𐔈
𐔘𐔈 𐔏𐔖𐔒𐔁𐔇 𐔜𐔟𐔌𐔇𐔓 𐔗𐔈𐔙𐔒𐔁𐔍 𐔆𐔇,
𐔗𐔖 𐔜𐔘𐔍𐔗𐔈𐔙𐔍𐔀 𐔄𐔖 𐔝𐔈 𐔚𐔖𐔎𐔈
𐔗𐔈𐔙 𐔝𐔈, 𐔗𐔈𐔙 𐔝𐔈 𐔐𐔟𐔉𐔝𐔖𐔎𐔒𐔈 𐔓𐔇!

𐔖 𐔉𐔐𐔀𐔒𐔟𐔙, 𐔉𐔐𐔀𐔒𐔟𐔙, 𐔜𐔇𐔕’ 𐔇 𐔜𐔇𐔕𐔝𐔈
𐔝𐔇𐔏 𐔝𐔍 𐔁𐔇𐔝𐔖𐔌𐔇𐔒𐔍 𐔏𐔈𐔝𐔟
𐔗𐔈𐔙 𐔜𐔘𐔍𐔗𐔈𐔙𐔍𐔓𐔈, 𐔀𐔝𐔆𐔇𐔟𐔓 𐔇 𐔜𐔝𐔙𐔇𐔕𐔝𐔈,
𐔗𐔈𐔙 𐔅𐔇𐔙’ 𐔇𐔆𐔇 𐔐𐔀𐔠𐔄𐔍𐔒𐔓 𐔇 𐔝𐔟.
𐔝𐔙𐔍𐔒 𐔁𐔟𐔚𐔈 𐔘𐔟𐔌𐔇𐔝 𐔆𐔇 𐔅𐔇𐔙𐔖𐔌𐔇𐔝
𐔀𐔝𐔆𐔇𐔟𐔝 𐔏𐔟𐔜 𐔍𐔟 𐔁𐔈 𐔞𐔇𐔚𐔖𐔙.
𐔗𐔈𐔙𐔎𐔇𐔝𐔈 𐔀𐔍 𐔄𐔖 𐔝𐔈 𐔏𐔟𐔎𐔝𐔖𐔌𐔇𐔝
𐔒𐔁𐔍 𐔆𐔇, 𐔓𐔈𐔓 𐔆𐔇 𐔛𐔍 𐔕𐔈 𐔜𐔇𐔕𐔝𐔖𐔙!

Ρ̇εθ φλαμȣριτ τε̱ πε̱ρπ̇ασ̈κȣaρ
Με̱ ν̇ε̱ δ̇ε̱σ̈ιρ ε ν̇ε̱ κ̇ε̱λ̇ιμ,
Τε̱ γ̇ιθ ατιϳ δ̇ȣκε ȣ π̇ε̱τȣαρ
Τε̱ λιδιμ π̇εσε̱ν πε̱ρ σ̈πε̱τιμ.
Πρε̱ϳ λȣφτε βε̱τσ̈ αι λαργοχετ
Κ̇ε̱ ε̱σ̈τε̱ λινδ̇ȣρ τραδε̱τορ,
Κȣσ̈ ε̱σ̈τε̱ π̇ȣρ̇ε̱ νȣκ φρικοχετ,
Πορ βδ̇ες, πορ βδ̇ες σι ν̇ε̱ Δ̇ε̱σ̈μορ!

Νε̱ δ̇ορε̱ αρμε̱τ δ̇ο τι μπ̇αϳμε̱,
Τε̱ μπ̇ροϳμε̱ ατδεȣν νε̱ τσ̈ο κε̱νδ̇!
Τε̱ δ̇ρεϳτατ τονα νε σι νδ̇αϳμε̱;
Κε̱τȣ αρμικ̇τε̱ σκανε̱ βε̱νδ̇!
Σε Ζοτι βετε̱ ε θα με γοϳε̱
Κ̇ε̱ κομπ̇ε σ̈ȣχεν πε̱ρμπ̇ι δε,
Πο Σ̈κ̇ιπε̱ρια δ̇ο τε̱ ρ̇οϳε̱;
Πε̱ρ τε̱, πε̱ρ τε̱ λȣφτοϳμε̱ νε!

Ο Φλαμȣρ, φλαμȣρ, σ̈εν̇ ε σ̈εν̇τε̱
Τεκ τι π̇ετοχεμι κε̱τȣ
Πε̱ρ Σ̈κ̇ιπε̱ρινε̱, ατδεȣν ε σ̈τρεν̇τε̱,
Πε̱ρ νδ̇ερ εδε λαβδ̇ιμν ε τȣ.
Τριμ π̇ȣρ̇ε̱ κ̇ȣχετ δε νδεροχετ
Ατδεȣτ κȣσ̈ ιȣ π̇ε̱ θερ̇ορ.
Πε̱ρϳετε̱ αι δ̇ο τε̱ κȣϳτοχετ
Μπ̇ι δε, νε̱ν δε σι ν̇ε̱ σ̈εν̇τορ!

رّاث فلامورىت ت پرباشكوأر
ما ڽ دشىر ا ڽ ڃلّىم
ت ڷىث آتىي دوكا او باتوأر
ت لىذىم باسن پر شپتىم
پراي لوفتا واچ آئ لارگهات
ڃ اشت لىݢور تراذتر
كوش اشت بورّ نوك فرىكسهات
پر وداس، پر وداس سى ڽ دشمر

ن در آرمت د تى ݦايم
ت ݦريم آتذاؤن ن چد كݢ
ت درايتات تنا نا سى ݢايم
كتو آرمىڃت سكان وݢ
سا زتى وات ا ثا ما گي
ڃ كݦا شوهان پرݦى ذا
پ شڃىپريا د ت رّي
پر ت، پر ت لوفتيم نا

ا فلامور، فلامور، شاڽ ا شاڽت
تاك تى باتهامى كتو
پر شڃىپرىن، آتذاؤن ا شتراڽت
پر ݢر، ادا لاودىمن ا تو
ترىم بورّ ڃوهات ذا ݢارهات
آتذاؤت كوش ايؤ ب ثارّر
پريات آئ د ت كويتهات
ݦى ذا، نان ذا سى ڽ شاڽتر

Note

  1. ↑ Himni kombëtar, su geocities.com (archiviato dall'url originale il 26 ottobre 2009).
  2. ↑ Edhe një herë rreth himnit tonë kombëtar, su vasiltole.com (archiviato dall'url originale l'8 giugno 2023).
  3. ↑ Rosanna P. Castello, Sonora - Volume A, 1ª ed., Minerva Scuola, p. 180.
  4. ↑ Un vechi cântec patriotic românesc, fost imn al României în perioada 1975-1977, a ajuns imnul Albaniei, su m.adevarul.ro, 1º dicembre 2015.
  5. ↑ Himni I Flamurit, su teksteshqip.al (archiviato dall'url originale il 19 agosto 2019).
  6. ↑ http://albcan.ca/alb/?page_id=305 Hymni Shqiptar [Albanian Anthem]. Albcan.ca (in Albanian). Shoqata Bashkesia Shqiptaro Kanadeze [Albanian Canadian Community Association].
  7. ↑ https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/b/b0/Тријазичник%2C_Ѓорѓиіа_Пулевски.pdf
  8. ↑ Robert Elsie, The Elbasan Gospel Manuscript (Anonimi i Elbasanit), 1761, and the struggle for an original Albanian alphabet (PDF), in Südost-Forschungen, vol. 54, Regensburg, Südost-Institut, 1995, pp. 105–159, ISSN 0081-9077.
  9. ↑ IV Benjamin w. Fortson, Indo-European Language and Culture: An Introduction, 7 settembre 2011, ISBN 9781444359688.
  10. ↑ Michael Everson e Robert Elsie, Preliminary proposal for encoding the Elbasan script in the SMP of the UCS (PDF), su unicode.org, ISO/IEC JTC1/SC2/WG2, 23 giugno 2010. URL consultato il 25 giugno 2024.
  11. ↑ Archived copy (GIF), su arvasynel.gr. URL consultato l'11 gennaio 2022 (archiviato dall'url originale il 1º gennaio 2007).
  12. ↑ Archived copy (JPG), su christusrex.org. URL consultato l'11 gennaio 2022 (archiviato dall'url originale il 7 ottobre 2017).
  13. ↑ Fahri Avdija, Abetarja Gjuhës Shqipe me Alfabet Osman, su academia.edu.
  14. ↑ Müfid-Yüksel, "1328/1912'de İstanbul'da basılan Arnavutça Alfabe/Elifba&Okuma Kitapları - Albanian Alphabet/Reading Books Published In Istanbul In 1912" https://x.com/mufidyuksel/status/1287734820928446469.
  15. ↑ Müfid-Yüksel, "1911-12'de İstanbul'da Arnavutça yayınlanan Zemér (Yürek) gazetesi. - The Albanian "Zemér" Newspaper published at Istanbul in 1911-12"https://x.com/mufidyuksel/status/891071868458987520.

Altri progetti

Collegamenti esterni