Żeladź

Żeladź
Жэлядзь
Ilustracja
Kościół Matki Bożej Szkaplerznej w Żeladzi podczas I wojny światowej
Państwo

 Białoruś

Obwód

 grodzieński

Rejon

ostrowiecki

Sielsowiet

Michaliszki

Populacja (1931)

 

• liczba ludności

31

Położenie na mapie obwodu grodzieńskiego
Mapa konturowa obwodu grodzieńskiego, blisko górnej krawiędzi po prawej znajduje się punkt z opisem „Żeladź”
Położenie na mapie Białorusi
Mapa konturowa Białorusi, u góry nieco na lewo znajduje się punkt z opisem „Żeladź”
Położenie na mapie Polski w 1939 r.
Mapa konturowa Polski w 1939 r., u góry po prawej znajduje się punkt z opisem „Żeladź”
Ziemia54°55′11″N 26°14′25″E/54,919722 26,240278

Żeladź (biał. Жэлядзь; ros. Жэлядзь) – zniesione miasteczko, obecnie w granicach wsi Żukojnie Żeladzkie na Białorusi, w obwodzie grodzieńskim, w rejonie ostrowieckim, w sielsowiecie Michaliszki.

Stanowi zachodnią część wsi, przy kościele Matki Bożej Szkaplerznej[1].

Należy do rzymskokatolickiej parafii Najświętszej Maryi Panny z Góry Karmel[2].

Historia

W XIX i w początkach XX w. Żeladź położona była w Rosji, w guberni wileńskiej, w powiecie zawilejskim/święciańskim, w gminie Żeladź, której była siedzibą. W 1870 weszła w skład gminy Aleksandrowo[3]. W 1905 roku liczyła 90 mieszkańców, 136 dziesięcin[4][5].

Po I wojnie światowej pod administracją polską, w Zarządzie Cywilnym Ziem Wschodnich. W latach 1920–1922 w składzie Litwy Środkowej. Od 11 kwietnia 1922[6] leżała w Polsce, w województwie wileńskim[a], w powiecie święciańskim, od gminie Aleksandrowo/Żukojnie (od 1926)[b][7].

W 1931 roku liczba mieszkańców Żeladzi wynosiła zaledwie 31 w 5 domach[8].

W 1938 roku miejscowość należała do gromady Żeladź, gminy Żukojnie[9].

Po II wojnie światowej w granicach Związku Sowieckiego, gdzie została włączona do wsi Żukojnie Żeladzkie. Od 1991 w niepodległej Białorusi.

Uwagi

  1. ↑ Przynależność wojewódzka zmieniała się. W Zarządzie Cywilnym Ziem Wschodnich miejscowość leżała w okręgu wileńskim; w Polsce do 20 stycznia 1926 w Ziemi Wileńskiej, następnie w województwie wileńskim
  2. ↑ Siedzibą władz gminy Żukojnie były Żukojnie Strackie

Przypisy

  1. ↑ Synchronized view | Arcanum Maps [online], maps.arcanum.com [dostęp 2026-01-30] (ang.).
  2. ↑  Жукойні Жалядскія — парафія Найсвяцейшай Панны Марыі з Гары Кармэль. catholic.by. [dostęp 2023-07-11]. (biał.).
  3. ↑ Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej opracowany na podstawie wyników Pierwszego Powszechnego Spisu Ludności z dn. 30 września 1921 r. i innych źródeł urzędowych. T. 7, cz. 2 : Ziemia wileńska (powiaty: Brasław, Duniłowicze, Dzisna i Wilejka)
  4. ↑ Гошкевич И.И. Виленская губернія: Полный списокъ населенныхъ мѣстъ со статистическими данными о каждомъ поселеніи, составленный по оффиціальнымъ свѣдѣниямъ, Вильна, 1905, s. 291.
  5. ↑ Nowaja Topograficzeskaja Karta Zapadnoj Rossii 1:84 000.
  6. ↑ Dz. U. z 1922 r. Nr 26, poz. 213 (ISAP)
  7. ↑ Wykaz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej.. T. I. Województwo wileńskie. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej, 1938.
  8. ↑ Wykaz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej - Tom I - Województwo Nowogródzkie, Główny Urząd Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej, Warszawa, 1 maja 1938
  9. ↑ Rozporządzenie Wojewody Wileńskiego z dnia 20 września 1938 r. w sprawie zmiany granic gromad, utworzenia nowych gromad i ustalenia ich nazw w powiecie święciańskim (Wileński Dziennik Wojewódzki), 1938, nr 14, s. 426-427.

Bibliografia