Adam Synowiecki

Adam Synowiecki
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia

20 maja 1929
Warszawa

Data i miejsce śmierci

7 stycznia 2000
Gdańsk

profesor nauk humanistycznych
Specjalność: filozofia i metodologia nauk przyrodniczych
Alma Mater

Uniwersytet Jagielloński

Doktorat

1968
Wyższa Szkoła Pedagogiczna w Gdańsku

Habilitacja

1978
Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej

Profesura

1989

Nauczyciel akademicki
Uczelnia

Politechnika Gdańska

Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi
Grób profesora Adama Synowieckiego na cmentarzu Łostowickim w Gdańsku

Adam Synowiecki (ur. 20 maja 1929 w Warszawie[1], zm. 7 stycznia 2000 w Gdańsku) – polski filozof i chemik.

Życiorys

Urodził się w rodzinie Stanisława, nauczyciela, i Anny z domu Lehnert, nauczycielki w szkole specjalnej[2].

W czasie okupacji niemieckiej mieszkał z rodzicami we wsi Zagórzany k. Gorlic[2].

Po wojnie, w 1947 roku ukończył Gimnazjum i Liceum w Gorlicach, w 1952 roku Wydział Filozoficzny Uniwersytetu Jagiellońskiego, uzyskując tytuł magistra filozofii, a w 1956 roku Wydział Chemii UJ (jako magister chemii)[2]. W latach 1952–1965 był nauczycielem propedeutyki filozofii, logiki i chemii w Liceum im. Marcina Kromera w Gorlicach. Równocześnie, w okresie 1963–1965, pracował w Pracowni Historii Filozofii i Przyrodoznawstwa w Instytucie Filozofii i Socjologii Polskiej Akademii Nauk w Warszawie. Od 1965 do 1969 roku był zatrudniony w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Gdańsku (od lutego 1968 do września 1969 roku zasiadał w Kolegium Dziekańskim Wydziału Humanistycznego WSP). W 1968 roku uzyskał stopień doktora na Wydziale Humanistycznym WSP w Gdańsku, habilitował się z zakresu filozofii w 1978 roku na Uniwersytecie Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, w 1989 roku otrzymał tytuł profesora nauk humanistycznych[3]. Z dniem 1 stycznia 1992 roku mianowany na stanowisko profesora zwyczajnego na Politechnice Gdańskiej[4].

Przez trzydzieści lat (od 1969) kierował Zakładem, a następnie Katedrą Nauk Filozoficznych. Był członkiem PZPR[5] do 17 grudnia 1981 roku, kiedy jako jeden z pierwszych oddał legitymację partyjną[6]. Z tego powodu został wskazany przez Komitet Wojewódzki PZPR do zwolnienia z pracy[7]. Nie został zwolniony, ale na tytuł profesora nadzwyczajnego musiał czekać dziewięć lat – otrzymał go po obradach Okrągłego Stołu w maju 1989 roku[1].

Przez pierwsze 15 lat swojej działalności naukowej i dydaktycznej zajmował się filozofią marksistowską i filozofią Hegla. Od 1981 roku związał się z nurtem filozofii chrześcijańskiej. Współpracował z Katolickim Uniwersytetem Lubelskim i Gdańskim Instytutem Teologicznym[8]. Wykładał także historię filozofii starożytnej i średniowiecznej.

Szerszy życiorys profesora Adama Synowieckiego, zestawienie pełnego dorobku naukowego oraz kilkanaście artykułów z lat 1980–1998 zawarto w książce Na drodze (nie)wiedzy. Pisma humanistyczne Adama Synowieckiego[9].

Autor ponad stu prac naukowych, współautor kilku książek z filozofii nauki i historii filozofii.

Członek Związku Nauczycielstwa Polskiego (1953–2000), Komitetu Nauk Filozoficznych PAN (1975–1986), Rady Naukowej Komitetu Historii Nauki, Oświaty i  Techniki PAN (1980–2000), Gdańskiego Towarzystwa Naukowego, Polskiego Towarzystwa Filozoficznego (1965–2000, w oddziale gdańskim od 1971 do 1976 roku był członkiem zarządu, a od 1977 do 1992 wiceprzewodniczącym). W latach 1966–1967 członek redakcji „Gdańskich Zeszytów Humanistycznych” (seria „Filozofia”), a w latach 1972–1990 komitetu redakcyjnego „Studiów Filozoficznych”[2].

Zmarł w Gdańsku, pochowany 11 stycznia 2000 roku na cmentarzu Łostowickim w Gdańsku (kwatera 119-3-18)[10].

Prace

  • Problem mechanicyzmu w naukach przyrodniczych (1969)
  • Byt i myślenie. U źródeł marksistowskiej ontologii i logiki dialektycznej (1980)
  • Węzłowe zagadnienia filozofii
  • Przyrodoznawstwo – dzieło ludzi i cząstka kultury (1998)
  • Przyrodoznawstwo i materializm przyrodniczy w XIX wieku (2001)

Ordery i odznaczenia

Upamiętnienie

4 czerwca 2000 roku imieniem prof. Adama Synowieckiego nazwano audytorium w siedzibie Wydziału Zarządzania i Ekonomii Politechniki Gdańskiej[2].

Przypisy

  1. 1 2 Stefan Zamecki. Pro Memoria, Adam Stanisław Synowiecki (1929-2000). „Kwartalnik Historii Nauki i Techniki”. 47/1, s. 207–226, 2002. Instytut Historii Nauki Polskiej Akademii Nauk. ISSN 0023-589X.
  2. 1 2 3 4 5 Synowiecki Adam | Politechnika Gdańska [online], pg.edu.pl [dostęp 2026-02-17].
  3. ↑ Prof. dr hab. Adam Synowiecki, [w:] archiwalna baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI PIB) [dostęp 2013-02-12].
  4. ↑ Informacje. „Serwis Informacyjny Politechniki Gdańskiej”. Nr 17, s. 1, 21 lutego 1992. Gdańsk: Politechnika Gdańska. [dostęp 2026-02-23].
  5. ↑ Patryk Pleskot, Tadeusz Paweł Rutkowski: Spętana akademia, Polska Akademia Nauk w dokumentach władz PRL, materiały Służby Bezpieczeństwa (1967-1987). Warszawa: IPN – Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, 2009, s. 351. ISBN 83-7629-083-5.
  6. ↑ Henryk Majewski. Niepokorni na Politechnice Gdańskiej 1945-1989. „Pismo PG”. 2/2014. s. 20–21. Gdańsk.
  7. ↑ „Pismo PG” Nr 9/2010 strona 57.
  8. ↑ Zdzisław Kropidłowski. Wspomnienie śp. prof. dra hab. Adama Synowieckiego. „Universitas Gedanensis”. nr 1/2 2000. s. 262–265. Gdańsk. ISSN 1230-0152.
  9. ↑ Adam Synowiecki, Maria Urbańska-Bożek, Zbyszek Dymarski, Mikołaj z Kuzy, Na drodze (nie)wiedzy: pisma humanistyczne Adama Synowieckiego, Wydanie pierwsze, Daimonion, Kęty : Gdańsk: Wydawnictwo Marek Derewiecki ; Pomorskie Towarzystwo Filozoficzno-Teologiczne, 2024 (t.124), ISBN 978-83-68182-22-4.
  10. ↑ Wyszukiwarka Cmentarze w Gdańsku [online], www.cmentarze-gdanskie.pl [dostęp 2026-02-23].
  11. ↑ Ordery i odznaczenia przyznane pracownikom PG w 1998 r. „Serwis Informacyjny Politechniki Gdańskiej”. Nr 73, s. 1, 24 września 1998. Gdańsk: Politechnika Gdańska. [dostęp 2026-02-17].

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.