Aleksander Zborzyl-Mirecki

Aleksander Zborzyl-Mirecki
Aleksander Zborzyl
Ilustracja
porucznik piechoty porucznik piechoty
Data urodzenia

2 października 1892

Data i miejsce śmierci

10 grudnia 1918
Szczerzec

Przebieg służby
Siły zbrojne

C. K. Armia
Wojsko Polskie

Jednostki

1 Pułk Strzelców Lwowskich

Stanowiska

dowódca oddziału

Główne wojny i bitwy

I wojna światowa
wojna polsko-ukraińska:

Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Niepodległości Medal Zasługi Wojskowej „Signum Laudis” (w czasie wojny) Krzyż Wojskowy Karola Krzyż Pamiątkowy Mobilizacji 1912–1913

Aleksander Zborzyl-Mirecki, właśc. Aleksander Zborzyl (ur. 2 października 1892[1] we Lwowie, zm. 10 grudnia 1918 w Szczercu[2]) – porucznik piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys

Syn Teofila i Marii z domu Rossdorfer, urodzony w 1892 we Lwowie[3]. Uczył się w C. K. II Szkole Realnej we Lwowie, gdzie w 1909 ukończył VII klasę i zdał egzamin dojrzałości (w jego klasie był Władysław Toruń)[4]. Uczęszczał jako słuchacz zwyczajny na Politechnikę Lwowską na Wydział Inżynierii[5]. W latach 1911–1912 odbył jednoroczną służbę wojskową w cesarskiej i królewskiej Armii, gdzie był przydzielony do 85 pułku piechoty we Lwowie[5].

W czasie I wojny światowej, od 1914 ponownie został wcielony jako kadet do armii austriackiej, w szeregach której walczył na froncie rosyjskim i włoskim[6]. Jego oddziałem macierzystym był Pułk Piechoty Nr 95[7]. Na stopień podporucznika został mianowany ze starszeństwem z 1 lipca 1915 w korpusie oficerów rezerwy piechoty[8]. W trakcie urlopu, od września 1918 był członkiem Polskiej Organizacji Wojskowej we Lwowie[6].

1 listopada 1918 wstąpił do odradzającego się Wojska Polskiego[9]. Wziął udział w obronie Lwowa podczas wojny polsko-ukraińskiej[10]. Wówczas przybrał drugie nazwisko Mirecki[11]. W stopniu porucznika walczył w załodze Odcinka V Szkoły im. Sienkiewicza[12]. Został określony za jednego z największych bohaterów walk po stronie polskiej[13]. Pełnił funkcję komendanta oddziałów karabinów maszynowych[14], uczestniczył w walkach w autach pancernych. Łącznie zdobył 12 karabinów nieprzyjacielskich, w tym 6 własnoręcznie. Jego zachowanie jako żołnierza cechowała nadzwyczajna odwaga, poświęcenie, a nawet fantazja. Wsławił się m.in. przeniesieniem karabinu maszynowego przechodząc przez dachy kamienic na odcinku ulic zajmowanych przez Ukraińców. Walczył do końca walk we Lwowie 22 listopada 1918[15]. Po zakończeniu obrony miasta brał udział w kampanii przeciw Ukraińcom w Galicji Wschodniej w szeregach 1 Pułku Strzelców Lwowskich i był wyróżniany pochwałami za wykazane męstwo. 6 grudniu 1918 w bitwie pod Gliną-Nawarią pod Lwowem został ranny[5] w brzuch w wyniku postrzału. Następnie wzięto go do niewoli i przewieziono do szpitala w miejscowości Szczerzec[5], gdzie według zeznań rannych jeńców Wojska Polskiego został zamordowany[5].

Według innego źródła (Stanisław Nicieja), a także zgodnie z informacją zawartą we wniosku o odznaczenie go orderem „Virtuti Militari” V klasy, zginął śmiercią bohaterską w ataku na Nawarię[16] 10 grudnia 1918[17]. Został pochowany w kwaterze dowódców na Cmentarzu Obrońców Lwowa (kwatera V, miejsce 297)[18][19].

Był kawalerem[20].

Ordery i odznaczenia

Upamiętnienie

Władze Politechniki Lwowskiej zaplanowały na październik 1923 odsłonięcie tablicy pamiątkowej z nazwiskami studentów uczelni poległych w walkach o niepodległość 1918–1921; wśród upamiętnionych był Aleksander Zborzyl-Mirecki[27].

Uchwałą Rady Miasta Lwowa z listopada 1938 jednej z ulic we Lwowie nadano imię Aleksandra Zborzyl-Mireckiego[28].

Przypisy

  1. ↑ Kolekcja ↓, s. 1 – tu wskazano 9 lutego 1892.
  2. ↑ Lista strat 1934 ↓, s. 575, jako por. Aleksander Mirecki.
  3. ↑ Kolekcja ↓, s. 1.
  4. ↑ Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. II Szkoły Realnej we Lwowie za rok szkolny 1909. Lwów: 1909, s. 140, 141.
  5. 1 2 3 4 5 6 Kolekcja ↓, s. 4.
  6. 1 2 Kolekcja ↓, s. 3, 4.
  7. 1 2 3 4 Ranglisten 1918 ↓, s. 783.
  8. ↑ Ranglisten 1918 ↓, s. 273.
  9. ↑ Kolekcja ↓, s. 5.
  10. ↑ Kolekcja ↓, s. 4, 6.
  11. ↑ Z Bolesławem i Wiesławem Opałkami rozmawia Janusz M. Paluch. cracovia-leopolis.pl. [dostęp 2016-04-18].
  12. ↑ G.Łukomski, Cz.Partacz, B.Polak. / Iwona Łaptaszyńska (autor opracowania): Obrona Lwowa 1 – 22.11.1918 r.. genealogia.okiem.pl. [dostęp 2016-04-18].
  13. ↑ Jan Gella: Ruski miesiąc 1/XI – 22/XI 1918. Ilustrowany opis walk listopadowych we Lwowie z 2 mapami. Lwów: Komitet Obywateli Miasta Lwowa, ok. 1919, s. 189.
  14. ↑ Semper Fidelis. Obrona Lwowa w obrazach współczesnych. Lwów / Warszawa: Straż Mogił Polskich Bohaterów / Oficyna Wydawnicza Volumen, 1930 / 1990, s. Tab. 46.
  15. ↑ Jan Gella: Ruski miesiąc 1/XI – 22/XI 1918. Ilustrowany opis walk listopadowych we Lwowie z 2 mapami. Lwów: Komitet Obywateli Miasta Lwowa, ok. 1919, s. 212.
  16. ↑ Kolekcja ↓, s. 6.
  17. ↑ Aleksander Zborzyl-Mirecki. ogrodywspomnien.pl. [dostęp 2016-04-18].
  18. ↑ Spis bohaterów pochowanych na Cmentarzu Obrońców Lwowa. W: W szesnastą rocznicę. Lwów: Towarzystwo Straży Mogił Polskich Bohaterów we Lwowie, 1934, s. 51.
  19. ↑ Aleksander Zborzyl-Mirecki. nieobecni.com.pl. [dostęp 2016-04-18].
  20. ↑ Kolekcja ↓, s. 2.
  21. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 41 z 27 października 1922, s. 800.
  22. ↑ Kolekcja ↓, s. 1, 5.
  23. ↑ Kulczycki 1928 ↓, s. 31.
  24. ↑ Dekoracja Orderem „Virtuti Militari”. „Gazeta Lwowska”. Nr 87, s. 4, 17 kwietnia 1921.
  25. ↑ M.P. z 1933 r. Nr 255, poz. 273 (ISAP).
  26. 1 2 Kolekcja ↓, s. 3.
  27. ↑ Julian Fabiański. Kronika wojskowa. Politechnika Lwowska ku czci poległych studentów. „Żołnierz Polski”. Nr 31, s. 16, 5 sierpnia 1923.
  28. ↑ Symboliczne nadanie nazw związanych z Obroną Lwowa szeregowi ulic we Lwowie. „Gazeta Lwowska”. Nr 265, s. 2, 22 listopada 1938.

Bibliografia