Alfred Merle Norman

Alfred Merle Norman

Alfred Merle Norman (ur. 29 sierpnia 1831[1] w Exeter[2], zm. 26 października 1918[3] w Berkhamsted[2]) – angielski duchowny i zoolog.

Dane biograficzne

Studiował na Uniwersytecie Oksfordzkim, gdzie w 1852 otrzymał licencjat, a w 1859 magisterium[4]. Przyjął anglikańskie święcenia diakonatu w 1856 i prezbiteratu w 1857. W 1866 powierzono mu nowo utworzoną parafię w Bournmoor. W 1885 otrzymał godność honorowego kanonika kapituły katedralnej w Durham. W 1890 został wybrany członkiem Royal Society[4]. W 1898 zrezygnował z probostwa ze względów zdrowotnych[2]. W 1906 otrzymał złoty medal Towarzystwa Linneuszowskiego w Londynie[4].

Znaczenie w historii nauki

Był aktywnym badaczem bezkręgowców morskich[2], wziął udział w wyprawie naukowej na Szetlandy[5]. Opublikował ponad 200 artykułów[4] na temat m.in. skorupiaków, osłonic, gąbek i mszywiołów[6]. Opisał nowe rodzaje ślimaków Metzgeria Norman, 1879[7] i Teretia Norman, 1888[8]. Zgromadził też olbrzymią kolekcję przyrodniczą, którą skatalogował w serii publikacji pod tytułem Museum Normanianum[4][9]. W ostatniej części katalogu, opublikowanej w 1910, wyliczono 11086 gatunków[10]. Sporo okazów ofiarował do Muzeum Brytyjskiego[11], które po jego śmierci zakupiło resztę zbiorów[5].

Do jego najważniejszych znalezisk należy Rhabdopleura[5]. Zwierzę to opisano pierwotnie jako mszywioła, potem przeniesiono je do gromady pióroskrzelnych, a obecnie uznaje się je za jedyny żyjący rodzaj graptolitów. Na jego cześć znaleziony przezeń gatunek nazwano Rhabdopleura normani[12].

Alfred Merle Norman jest ponadto upamiętniony w nazwie rodzaju skorupiaków Normanion Bonnier, 1893[13] i licznych gatunków[11].

Przypisy

  1. ↑ Alfred Merle Norman [online], bionomia.net [dostęp 2026-01-16] (niem.).
  2. 1 2 3 4 Sidney F. Harmer, Canon Alfred Merle Norman, F.R.S, „Nature”, 102 (2558), 1918, s. 188–189, DOI: 10.1038/102188a0, ISSN 1476-4687 [dostęp 2026-01-16] (ang.).
  3. ↑ Page 406 | Issue 31112, 7 January 1919 | London Gaz..., „The Gazette” [dostęp 2026-01-16] [zarchiwizowane z adresu 2022-11-18] (ang.).
  4. 1 2 3 4 5 All Things Bournmoor - Church: A Miscellany [online], sites.google.com [dostęp 2026-01-16].
  5. 1 2 3 Eric L. Mills, One “different kind of gentleman”: Alfred Merle Norman (1831-1918), invertebrate zoologist, „Zoological Journal of the Linnean Society”, 68 (1), 1980, s. 69–98, DOI: 10.1111/j.1096-3642.1980.tb01919.x [dostęp 2026-01-16] (ang.).
  6. ↑ Norman, Alfred Merle - Biodiversity Heritage Library [online], www.biodiversitylibrary.org [dostęp 2026-01-16].
  7. ↑ WoRMS - World Register of Marine Species - Metzgeria Norman, 1879 [online], www.marinespecies.org [dostęp 2026-01-16].
  8. ↑ MSBIAS - Teretia Norman, 1888 [online], www.marinespecies.org [dostęp 2026-01-16] (ang.).
  9. ↑ Alfred Merle Norman, Museum Normanianum, or A catalogue of the invertebrata of Europe, and the Arctic and North Atlantic oceans, which are contained in the collection of the Rev. Canon A. M. Norman, ... . I.-XII. Printed for private distribution, Pt. [1-2]; Houghton-Le-Srping: Morton, printer, 1886 [dostęp 2026-01-16].
  10. ↑ Ray Ingle, Who was … Alfred Merle Norman?, „Biologist”, 52 (4), 2005, s. 231–233 [zarchiwizowane z adresu 2007-10-20].
  11. 1 2 Alfred Merle Norman | Shellers From the Past and Present [online], www.conchology.be [dostęp 2026-01-16] (ang.).
  12. ↑ Alfred Merle Norman, Shetland final dreging report. - Part II. On the Crustacea, Tunicata, Polyzoa, Echinodermata, Actinozoa, Hydrozoa, and Porifera., „Report of the British Association for the Advancement of Science”, 1868, 1869, s. 247–336.
  13. ↑ G. Diviacco, Wim Vader, The Genus Normanion Bonnier in the Mediterranean Sea, with the Description of Two New Species (Amphipoda, Lysianassoidea), „Crustaceana”, 54 (2), 1988, s. 117–128, ISSN 0011-216X [dostęp 2026-01-16].