Alicja Boniuszko

Alicja Boniuszko
Data i miejsce urodzenia

16 października 1937
Miadzioł

Data i miejsce śmierci

23 grudnia 2019
Gdańsk

Narodowość

polska

Dziedzina sztuki

taniec

Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Medal 40-lecia Polski Ludowej Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”
Medal Księcia Mściwoja II Odznaka „Zasłużony Działacz Kultury”

Alicja Boniuszko, też Alicja Boniuszko-Wróbel (ur. 16 października 1937 w Miadziole, zm. 23 grudnia 2019 w Gdańsku[1]) – polska tancerka baletowa.

Życiorys

Urodziła się w Madziole k. Wilna, w rodzinie Stanisława (1910–1992) i Jadwigi (1910–2001) Boniuszko[2]. Po 1945 repatriowała się z rodzicami do Polski, osiadając w Gdańsku. Tam też ukończyła w 1956 r. Państwową Średnią Szkołę Baletową[3], gdzie uczyła ją Janina Jarzynówna-Sobczak. Także tam rozpoczęła swoją karierę sceniczną, od 1956 r. była solistką, później primabaleriną Opery Bałtyckiej. Wielokrotnie występowała na krajowych i międzynarodowych konkursach tanecznych. W 1977 r. porzuciła taniec, po czym zajmowała się dorywczo pracą pedagogiczną i choreograficzną. Prowadziła m.in. zajęcia w gdańskiej szkole baletowej[1].

Jest bohaterką nakręconego w 1981 filmu Piotra Szalszy Emerytura czyli o sztuce baletowej[4].

Zmarła w Gdańsku, pochowana obok matki na cmentarzu Łostowickim (kwatera 69-52-2)[5].

Grób Alicji Boniuszko na cmentarzu Łostowickim w Gdańsku

Role

Ponadto Alicja Boniuszko wystąpiła gościnnie w czterech filmach, grając role baletnic:

Ordery i odznaczenia

Źródło:[2][13].

Nagrody i wyróżnienia

  • II nagroda na I Ogólnopolskim Konkursie Tańca Klasycznego w Warszawie (1959)[14]
  • II nagroda (I nie przyznano) w Międzynarodowym Konkursie Muzycznym w Vercelli (1960)[14][15]
  • III nagroda w Międzynarodowym Konkursie Tańca Klasycznego w Rio de Janeiro (1961)[14][15]
  • „Bursztynowa Maska” - nagroda w plebiscycie na najpopularniejszego aktora Wybrzeża (1962)
  • Nagroda przewodniczącego Prezydium Rady Narodowej m. Krakowa oraz Złoty Smok Wawelski dla najlepszego filmu o sztuce na III OFFK w Krakowie, za taniec w filmie Eseje w reż. Franciszka Fuchsa (1963)
  • „Order Stańczyka” - nagroda miesięcznika „Litery” za całokształt pracy artystycznej (1966)[16]
  • Nagroda Wojewody Gdańskiego w dziedzinie kultury (1975)[17]
  • Nagroda Ministra Kultury i Sztuki I stopnia za osiągnięcia w sztuce baletowej (1977)[18]
  • statuetka „Terpsychory” - nagroda Sekcji Tańca i Baletu ZASP za wybitne osiągnięcia w dziedzinie tańca i baletu (2000)[19]

Źródło:[2][13].

Przypisy

  1. 1 2 Nie żyje Alicja Boniuszko - wybitna baletmistrzyni, była primabalerina Państwowej Opery Bałtyckiej [online], Gdańsk - oficjalny portal miasta, 25 grudnia 2019 [dostęp 2019-12-25].
  2. 1 2 3 BONIUSZKO ALICJA, baletmistrzyni – Encyklopedia Gdańska [online], gdansk.gedanopedia.pl [dostęp 2024-10-16].
  3. ↑ Absolwenci 1956. osbg.szkolabaletowa.pl. [dostęp 2025-06-28].
  4. ↑ Emerytura czyli o sztuce baletowej w bazie filmpolski.pl
  5. ↑ Alicja Boniuszko. cmentarze-gdanskie.pl. [dostęp 2021-08-07].
  6. ↑ Miłosława Bukowska. Kronika życia kulturalnego Wybrzeża Gdańskiego 1984–1985. Ruch muzyczny. „Gdański Rocznik Kulturalny”. Nr 10, s. 268, 1987. Gdańsk: Gdańskie Towarzystwo Przyjaciół Sztuki. [dostęp 2025-11-15].
  7. ↑ Irena Chruścińska, Kazimierz Chruściński. Kronika życia kulturalnego Wybrzeża Gdańskiego 1973–1974. Teatr i życie teatralne. „Rocznik Kulturalny Ziemi Gdańskiej”. Nr 7, s. 74, 1975. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie. [dostęp 2025-10-04].
  8. ↑ Foto Zdarzenia. Teatr. „Litery”. Nr 8 (44), s. 30, sierpień 1965. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Prasowe RSW „Prasa”. [dostęp 2025-09-08].
  9. 1 2 Miłosława Bukowska. Kronika życia kulturalnego Wybrzeża Gdańskiego 1984–1985. Różne wydarzenia i imprezy. „Gdański Rocznik Kulturalny”. Nr 10, s. 370, 1987. Gdańsk: Gdańskie Towarzystwo Przyjaciół Sztuki. [dostęp 2025-12-01].
  10. ↑ Obchody Międzynarodowego Dnia Tańca. mkidn.gov.pl, 27 kwietnia 2009. [dostęp 2012-12-29].
  11. ↑ Laureaci medalu księcia Mściwoja II [online], bip.gdansk.pl [dostęp 2024-10-16].
  12. ↑ Nagrody i odznaczenia za działalność w dziedzinie kultury (1970–1972). „Rocznik Kulturalny Ziemi Gdańskiej”. Nr 6, s. 184, 1973. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie. [dostęp 2025-09-26].
  13. 1 2 Ludzie tańca - Alicja Boniuszko taniecpolska.pl [dostęp 2024-10-16].
  14. 1 2 3 Romuald Gojżewski. Państwowa Opera i Filharmonia Bałtycka w latach 1945–1961 - 4. Indywidualne sukcesy i nagrody. „Gdański Rocznik Kulturalny”. Nr 1, s. 86, 1964. Gdynia: Wydawnictwo Morskie, Gdańskie Towarzystwo Przyjaciół Sztuki. [dostęp 2025-09-30].
  15. 1 2 Piętnaście lat. „Litery”. Nr 6 (42), s. 18, czerwiec 1965. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Prasowe RSW „Prasa”. [dostęp 2025-09-08].
  16. ↑ „Ordery Stańczyka”. „Litery”. Rok V, Nr 3 (51), s. 1, marzec 1966. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Prasowe RSW „Prasa”. [dostęp 2025-09-15].
  17. ↑ Kronika życia kulturalnego Wybrzeża Gdańskiego 1975–1980. Różne wydarzenia i imprezy. „Gdański Rocznik Kulturalny”. Nr 8, s. 336, 1985. Gdańsk: Gdańskie Towarzystwo Przyjaciół Sztuki. [dostęp 2025-10-22].
  18. ↑ Kronika życia kulturalnego Wybrzeża Gdańskiego 1975–1980. Ruch muzyczny. „Gdański Rocznik Kulturalny”. Nr 8, s. 218, 1985. Gdańsk: Gdańskie Towarzystwo Przyjaciół Sztuki. [dostęp 2025-10-13].
  19. ↑ Terpsychora – Związek Artystów Scen Polskich ZASP [online] [dostęp 2024-10-16] (pol.).

Bibliografia

  • Pudełek Janina: Boniuszko Alicja [w:] Encyklopedia muzyczna PWM, t. I, Polskie Wydawnictwo Muzyczne, Kraków 1979, ISBN 83-224-0113-2.