Antoni Stroiwąs
 | |
| Data i miejsce urodzenia |
10 maja 1893 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
24 grudnia 1914 |
| Przebieg służby | |
| Lata służby |
1914 |
| Siły zbrojne | |
| Formacja | |
| Jednostki | |
| Stanowiska |
dowódca sekcji |
| Główne wojny i bitwy | |
| Odznaczenia | |
  | |
Antoni Stroiwąs[1][2][3], inna forma nazwiska Strójwąs, ps. „Goszczak” (ur. 10 maja 1893[4] w Dobrcu, zm. 24 grudnia 1914 pod Łowczówkiem) – podoficer Legionów Polskich, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari.
Życiorys
Urodził się w rodzinie Antoniego i Stanisławy z domu Jacek[5].
Uczęszczał do Szkoły Handlowej w Kaliszu, był członkiem l Kaliskiej Drużyny Skautowej im. Jana Henryka Dąbrowskiego. Został na Politechnice Lwowskiej studentem 3 roku Wydziału Dróg Żelaznych[6]. Członek młodzieżowych tajnych organizacji niepodległościowych oraz podczas studiów Strzelca. Za działalność w organizacjach był przez 2 lata w więzieniu rosyjskim[6].
W sierpniu 1914 wstąpił w szeregi Legionów Polskich, gdzie otrzymał przydział do 1 kompanii w 1 pułku piechoty. 23 października 1914 podczas bitwy pod Laskami powierzono mu dowodzenie patrolem łącznikowym, który poruszając się w bardzo trudnych warunkach nawiązał łączność z oddziałami 13 pułku Obrony Krajowej Cesarsko-królewskiej Obrony Krajowej, które rozbite wycofywały się, a następnie przeprowadził je na linię frontu[6]. W czasie bitwy pod Łowczówkiem, ze swoją sekcją wykonał kontratak odrzucając wroga z utraconej pozycji, umożliwiając tym samym kompanii jej odzyskanie. 24 grudnia 1914 poległ podczas bitwy[7] i tam też został pochowany. 17 maja 1922 za zasługi bojowe został pośmiertnie odznaczony orderem wojskowym „Virtuti Militari" V klasy[8][9].
Rodziny nie założył[6].
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 7235 – pośmiertnie, 17 maja 1922[9][6][5][10]
- Krzyż Niepodległości – pośmiertnie, 4 lutego 1932 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”[11][7], jako śp. Strójwąs Goszczak Antoni[6].
Przypisy
- ↑ Antoni Stroiwąs (Strójwąs). Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2022-05-12]. (pol.).
- ↑ Wojciech Dyśko: Uczniowie i wychowankowie Szkoły w walce o niepodległość 1914-1921. II Liceum Ogólnokształcące im. Tadeusza Kościuszki w Kaliszu. [dostęp 2022-05-12]. (pol.).
- ↑ 10 maja 1893. Kalendarium Południowej Wielkopolski. [dostęp 2022-05-12]. (pol.).
- ↑ Tu podano, że urodził się 8 maja 1893 w Kaliszu. Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2022-01-02]..
- 1 2 Kolekcja ↓, s. 1.
- 1 2 3 4 5 6 Polak (red.) 1993 ↓, s. 203.
- 1 2 Kolekcja ↓, s. 3.
- ↑ Pomarański 1931 ↓, s. 106.
- 1 2 Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 4 stycznia 1923, s. 7.
- ↑ Lista odznaczonych ofic. i żołnierzy b. 1. p. p. Leg. Pol., „Żołnierz Polski” (25 (304)), zbrojownia.cbw.wp.mil.pl, 22 czerwca 1922, s. 15 [dostęp 2025-11-19], Cytat: kpr. L. P. ś. p. Stroiwąs Antoni.
- ↑ M.P. z 1932 r. Nr 29, poz. 35 (ISAP)
Bibliografia
- Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2021-12-31].
- Bogusław Polak (red.): Kawalerowie Virtuti Militari 1792–1945. T. 2/2. Koszalin: Wydawnictwo Uczelniane Wyższej Szkoły Inżynierskiej w Koszalinie, 1993. ISBN 83-900510-0-1.
- Stefan Pomarański: Zarys historji wojennej 1-go pułku piechoty legionów. Warszawa: Wojskowe Biuro Historyczne, 1931, seria: Zarys historii wojennej pułków polskich 1918–1920.
- Stroiwąs (Strójwąs) Antoni. [w:] Kolekcja Orderu Wojennego Virtuti Militari 72 [on-line]. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-06-07].