Antoni Suchanek

Antoni Karol Suchanek
ilustracja
Data i miejsce urodzenia

27 kwietnia 1901
Rzeszów

Data i miejsce śmierci

19 listopada 1982
Gdynia

Narodowość

polska

Alma Mater

Akademia Sztuk Pięknych w Krakowie

Dziedzina sztuki

malarstwo

Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Medal 10-lecia Polski Ludowej
Odznaka honorowa „Zasłużony Pracownik Morza” (stara)
Ławeczka Antoniego Suchanka w Gdyni

Antoni Karol Suchanek (ur. 27 kwietnia 1901 w Rzeszowie, zm. 19 listopada 1982 w Gdyni) – polski malarz, marynista.

Życiorys

Urodził się w rodzinie Henryka i Zofii z Kamińskich. Ukończył szkołę średnią. Zdolności plastyczne przejawiał od wczesnych lat młodości. W związku z czym odebrał wykształcenie w Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Był uczniem Józefa Mehoffera i Leona Wyczółkowskiego.

W czasie wojny polsko-bolszewickiej służył ochotniczo w 5 pułku piechoty Legionów.

W czasie II wojny światowej 5 czerwca 1943, podczas ślubu córki, aresztowany; więzień Pawiaka i obozu w Auschwitz, zwolniony na początku listopada 1943. Walczył w powstaniu warszawskim.

Spoczywa obok swojej trzeciej żony, Stanisławy na cmentarzu Witomińskim (kwatera 59-28-26)[1].

Działalność artystyczna

Grób Antoniego Suchanka na cmentarzu Witomińskim w Gdyni

Osiadł w Gdyni, gdzie czerpał inspirację z powstającego miasta, portu i stoczni – w czym był prekursorem. Tworzył z perspektywy Kamiennej Góry i Kępy Oksywskiej. Za Panoramę Gdyni II na III Wystawie Morskiej otrzymał I nagrodę. W momencie rozpoczęcia kampanii wrześniowej 1939 roku zastępował Macieja Nehringa na stanowisku dyrektora muzeum „Zachęty”. Nadzorował zabezpieczenie i pakowanie zbiorów muzeum, w tym „Bitwy pod Grunwaldem” Jana Matejki. W 1946 powrócił do Gdyni i osiedlił się w Orłowie. Tworzył kronikę ilustrującą podnoszenie się z ruin zniszczonego portu (cykl Stocznia buduje). Aktywny uczestnik życia artystycznego w Trójmieście, czego efektem było stworzenie w kawiarni artystycznej Cyganeria Grupy Polskich Marynistów Plastyków. Wsparł go w tym Marian Mokwa. Malował ilustracje do wielu czasopism ukazujących się na Wybrzeżu. Tworzył wystrój statków, wykonując obrazy do mes MS Oliwa, MS Koszalin i MS Modlin. Był częstym uczestnikiem indywidualnych wystaw, między innymi w:

Twórczość artysty znajduje się obecnie m.in. w: Muzeum Warszawy, Muzeum Narodowym w Gdańsku, Muzeum Narodowym w Warszawie, Narodowym Muzeum Morskim w Gdańsku, Muzeum Miasta Gdyni, Muzeum Okręgowym w Bydgoszczy, Muzeum Ziemi Sądeckiej oraz w zbiorach instytucji związanych z gospodarką morską i kolekcjach prywatnych na całym świecie.

Ordery i odznaczenia

Nagrody

Upamiętnienie

31 maja 2009 w Orłowie przy molo została odsłonięta rzeźba przedstawiająca artystę (zob. Ławeczka Antoniego Suchanka), która stanęła na skwerze nazwanym jego imieniem[7].

Przypisy

  1. ↑ Cmentarze Komunalne w Gdyni [online], gdynia.grobonet.com [dostęp 2025-09-26].
  2. ↑ Odznaczenia państwowe i odznaki honorowe przyznane w latach 1977–1983. „Gdański Rocznik Kulturalny”. Nr 8, s. 338, 1985. Gdańsk: Gdańskie Towarzystwo Przyjaciół Sztuki. [dostęp 2025-10-24].
  3. ↑ Nagrody i odznaczenia za działalność w dziedzinie kultury (1970–1972). „Rocznik Kulturalny Ziemi Gdańskiej”. Nr 6, s. 184, 1973. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie. [dostęp 2025-09-26].
  4. ↑ M.P. z 1947 r. Nr 149, poz. 894 (ISAP) „za zasługi położone w zabezpieczeniu arcydzieł kultury polskiej”.
  5. ↑ M.P. z 1955 r. Nr 104, poz. 1411 (ISAP) - Uchwała Rady Państwa z dnia 25 marca 1955 r. nr 0/431 - na wniosek Ministra Kultury i Sztuki.
  6. ↑ Irena Chruścińska, Kazimierz Chruściński. Kronika życia kulturalnego Wybrzeża Gdańskiego 1973–1974. Nagrody m. Gdańska i wojewódzkie za osiągnięcia w dziedzinie kultury i nauki. „Rocznik Kulturalny Ziemi Gdańskiej”. Nr 7, s. 133, 1975. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie. [dostęp 2025-10-09].
  7. ↑ Mariusz Kurzyk: Ławeczka z rzeźbą przy orłowskim molo. trojmiasto.pl, 30 maja 2009. [dostęp 2009-06-12].

Linki zewnętrzne