Apolena

Apolena
Ilustracja
Widok na Apolenę z lotu ptaka. W tle ruiny zamku Trosky
rezerwat leśny
Państwo

 Czechy

Położenie

powiat Semily

Data utworzenia

21 marca 1998

Powierzchnia

0,18 km²

Położenie na mapie kraju libereckiego
Mapa konturowa kraju libereckiego, na dole nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Apolena”
Położenie na mapie Czech
Mapa konturowa Czech, u góry znajduje się punkt z opisem „Apolena”
Ziemia50°30′47,16″N 15°14′06,00″E/50,513100 15,235000

Apolena – rezerwat przyrody położony około 400 metrów na wschód od Troskovic w powiecie Semily, w kraju libereckim. Został utworzony w celu ochrony ekosystemu leśnego pokrywającego piaskowce skalnego miasto. Rezerwat przyrody jest częścią Geoparku Český ráj, który jako pierwszy geopark w Czechach został w 2015 włączony do sieci globalnych geoparków UNESCO.

Charakterystyka lokalizacji

Skalne miasto Apolena powstało w wyniku erozji spękanej płyty piaskowcowej. Na wspomniane spękania wpłynęła zarówno erupcja pobliskiego wulkanu Trosky, która miała miejsce około 17 milionów lat temu, jak i osiadanie poszczególnych bloków skalnych na zboczach przełęczy Libuňskiej[1].

Rezerwat przyrody o powierzchni 18,3 hektara znajduje się na terenie gminy Troskovice. Został ustanowiony 21 marca 1998 i jest zarządzany przez Agencję Ochrony Przyrody i Krajobrazu Republiki Czeskiej – regionalne biuro w Libercu[2].

Przedmiot ochrony

Przedmiotem ochrony w tym rezerwacie przyrody jest skalne miasto oraz pokrywający je ekosystem leśny. Skalne miasto składa się zarówno z masywów skalnych, jak i z pojedynczych skalnych wież, których na tym terenie jest łącznie 27[2][3]. Znane są również miejscowe struktury przypominające plaster miodu[4].

Piaskowcowe masywy i pojedyncze skalne wieże stanowią dogodne warunki do gniazdowania niektórych gatunków ptaków skalnych, takich jak pustułka zwyczajna, kawka zwyczajna czy puchacz zwyczajny[5].

Obszar pokrywa się z innymi chronionymi lokalizacjami – jest częścią obszaru chronionego krajobrazu Český ráj, a jednocześnie znajduje się tutaj obszar Natura 2000 Jeskyně Sklepy pod Troskami (powierzchnia 0,0398 hektara)[2]. Obiekt, który jest największą szczelinową pseudokrasową jaskinią w Czeskim Raju, jest chroniony jako ważne zimowisko podkowca małego. Oprócz podkowców w jaskini odnotowano nieregularne występowanie wielu innych gatunków nietoperzy[5].

Dostęp

Do rezerwatu nie prowadzi żadna oznakowana trasa turystyczna[6]. W przeszłości przez jedno z przejść w skałach biegł czerwony szlak turystyczny, jednak od 2010 ten skalny obszar jest oficjalnie zamknięty dla zwiedzających[7][8].

Skały były dawniej wykorzystywane również do wspinaczki, jednak było to problematyczne, ponieważ miejscowy piaskowiec jest bardzo miękki[2]. W Apolenie znajdowało się pięćdziesiąt dróg wspinaczkowych, które od 2006 są zamknięte dla działalności wspinaczkowej[9].

W kulturze popularnej

Obszar Apoleny pojawił się jako lokacja w czeskiej grze fabularnej Kingdom Come: Deliverance II[10][11].

Przypisy

  1. ↑ Přírodní rezervace Apolena - Geologická lokalita - Český ráj - Troskovice [online], www.geoparkceskyraj.cz [dostęp 2026-05-02].
  2. 1 2 3 4 Maloplošná zvláště chráněná území [online], drusop.nature.cz [dostęp 2026-03-30] (cz.).
  3. ↑ Lucie Flanderková, Krajina domova [online], fa.cvut.cz, s. 46 (cz.).
  4. ↑ Computer simulation explains mysterious rock patterns seen from Czech Republic to Mars [online] [dostęp 2026-03-30] [zarchiwizowane z adresu 2023-12-01] (ang.).
  5. 1 2 Přírodní památka Apolena [online], Český ráj, Pojizeří a Podkrkonoší – informace z regionů [dostęp 2026-03-30] (cz.).
  6. ↑ Apolena [online], Mapy.com [dostęp 2026-03-30] (ang.).
  7. ↑ Pavel Charousek, PŘÍRODNÍ REZERVACE APOLENA POD TROSKAMI BYLA DO ODVOLÁNÍ PRO VEŘEJNOST UZAVŘENA [online], Turnovsko v akci, 11 maja 2010 [dostęp 2026-05-19] (cz.).
  8. ↑ Přírodní rezervace Apolena pod Troskami byla do odvolání pro veřejnost uzavřena - EnviWeb [online], EnviWeb.cz, 23 maja 2010 [dostęp 2026-05-19] (cz.).
  9. ↑ Apolena – Český horolezecký svaz – ČHS [online], horosvaz.cz [dostęp 2026-04-01] (cz.).
  10. ↑ Kingdom Come Deliverance 2 – How to find out the truth about the devil in The Hermit, „PlayStationTrophies.org”, playstationtrophies.org [dostęp 2026-03-30] [zarchiwizowane z adresu 2025-04-14] (ang.).
  11. ↑ Mateusz Wróbel, Kingdom Come Deliverance 2 – poradnik. Misje, zadania, questy, opis przejścia, wybory, walka, porady, trofea [online], ppe.pl, 17 maja 2025 [dostęp 2026-03-30] (pol.).