Atrax christenseni

Atrax christenseni – gatunek pająka z infrarzędu ptaszników i rodziny Atracidae. Jest endemitem australijskiej Nowej Południowej Walii.

Gatunek ten opisany został po raz pierwszy w 2025 roku przez Nadine Dupérré i Helen M. Smith w publikacji współautorstwa Stephanie F. Lorii, Svei-Celiny Frank, Braxtona Jonesa, Bruna A. Buzatty i Danila Harmsa na łamach „BMC Ecology and Evolution”^[1][2]. Jako lokalizację typową wskazano rejon Newcastle na terenie australijskiej Nowej Południowej Walii. Epitet gatunkowy nadano na cześć Kane’a Christensena, który odłowił większość materiału typowego, w tym holotyp^[1].

Wcześniej atraksy z okolic Newcastle włączane były do szeroko rozumianego A. robustus^[1], aczkolwiek Michael Roland Gray w rewizji rodzaju Atrax z 2010 roku odnotował, że są one większe i dysponują dłuższymi samczymi narządami kopulacyjnymi^[3]. Badania morfologiczne oraz molekularna analiza filogenetyczna przeprowadzone przez Lorię i współpracowników wykazały odrębność gatunkową tej populacji^[1]

Według wyników analiz filogenetycznych Lorii i innych z 2025 roku A. christenseni zajmuje pozycję siostrzaną względem kladu obejmującego A. montanus i A. robustus, a linie ewolucyjne tego kladu i omawianego gatunku rozeszły się 17 mln lat temu^[1].

Samce osiągają od 20,5 do 24 mm długości ciała przy karapaksie długości od 9,7 do 13 mm, samice zaś osiągają od 11,6 do 13,5 mm długości karapaksu, a długość ciała u samicy allotypowej to 29,3 mm. Prosoma jest w zarysie prostokątna, o słabo wyniesionej części głowowej, rozmieszczonych na planie prostokąta oczach par środkowych oraz poprzecznej i lekko zakrzywionej jamce karapaksu. Szczękoczułki pozbawione są rastellum, u holotypowego samca mają po 11 zębów na przedniej i tylnej krawędzi bruzdy i 14 ząbków na jej dnie, u allotypowej samicy 14 zębów na przedniej krawędzi bruzdy, 13 na jej krawędzi tylnej i 16 ząbków na jej dnie. Sternum jest dłuższe niż szersze, zaopatrzone w trzy pary jajowatych sigilla, z których pierwszej są najmniejsze, a ostatniej największe. Kolejność par odnóży od najdłuższej do najkrótszej to I, IV, II, III. U okazów przechowywanych w alkoholu karapaks i odnóża są rudobrązowe, szczękoczułki ciemnorudobrązowe, warga dolna i szczęki pomarańczowobrązowe z czarnymi kuspulami, a sternum pomarańczowe z ciemniejszymi krawędziami. Opistosoma jest w zarysie jajowata, zaopatrzona w cztery kądziołki przędne, u okazów przechowywanych w alkoholu jasnobrązowa do ciemnoszarej^[1].

Nogogłaszczki samca cechują się golenią 3,7 raza dłuższą niż szerszą, zaopatrzoną w cztery szczecinki makroskopowe przednio-boczne. Embolus jest 12 razy dłuższy niż szerszy, najbardziej spośród przedstawicieli rodzaju wydłużony, gładko zakrzywiony, w wierzchołkowej części lekko skręcony, u szczytu zaopatrzony w małą fałdkę i zaostrzony^[1].

Genitalia samicy mają dwie długie, dziewięciokrotnie dłuższe niż szersze, wyraźnie, acz niegwałtownie zakrzywione dowewnętrznie spermateki o dużych, owalnych, niemal stykających się otworach^[1].

Pająk ten jest endemitem australijskiej Nowej Południowej Walii, ograniczonym zasięgiem do promienia 25 km wokół Newcastle. Występuje na pofragmentowanych stanowiskach o charakterze buszu. Konstruowane przez niego lejkowate sieci łowne ukryte są znacznie lepiej niż u A. robustus^[1].

Ze względu na niewielki obszar występowania i niską zmienność genetyczną w obrębie populacji gatunek ten może być zagrożony wymarciem. W szczególności zagrażać może mu utrata siedlisk związana z urbanizacją, ale także przełowienie^[1].