Bandikowate

Bandikowate
Chaeropodidae
Gill, 1872[1]
Ilustracja
Bandik świnionogi (Ch. ecaudatus)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

ssaki

Podgromada

żyworodne

Rząd

jamrajokształtne

Rodzina

bandikowate

Typ nomenklatoryczny

Rodzina: Chaeropus W. Ogilby, 1838
Rodzaj: Perameles ecaudatus W. Ogilby, 1838

Synonimy

Rodziny:

  • Choeropodinae Gill, 1872[1]
  • Chaeropini F.S. Szalay, 1994[2]

Rodzaju:

  • Choeropus[a] T.L. Mitchell, 1838[3]
Rodzaje i gatunki

Chaeropus W. Ogilby, 1838[4] – bandik[5]
3 gatunki – zobacz opis w tekście

Bandikowate[5] (Chaeropodidae) – wymarła monotypowa rodzina ssaków z rzędu jamrajokształtnych (Peramelemorphia).

Rozmieszczenie geograficzne

Rodzina obejmowała gatunki występujące w Australii[6].

Morfologia

Długość ciała (bez ogona) 23–26 cm, długość ogona 10–15 cm; masa ciała około 200–600 g[7][8].

Systematyka

Etymologia

Chaeropus (Choeropus): gr. χοιρος khoiros ‘świnia’; πους pous, ποδος podos ‘stopa’[9].

Podział systematyczny

Do rodziny należał jeden rodzaj z następującymi wymarłymi w czasach historycznych gatunkami[10][6][11][5][12][8]:

Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa[5] Podgatunki[7][6][13][8] Rozmieszczenie geograficzne[7][6][13][8] Podstawowe wymiary[7][13][8][b] Status
IUCN[14]
Chaeropus yirratji Travouillon, Simões, Miguez, Brace, Brewer, Stemmer, G.J. Price, Cramb & Louys, 2019 gatunek monotypowy współczesne i subfosylne szczątki pochodzą z suchej strefy Gór Flindersa (Australia Południowa), Terytorium Północnego i pustyń Australii Zachodniej; skamieniałości plejstoceńskie znaleziono na półwyspie Jork (Queensland) DC: 23–26 cm
DO: 12,3–14,8 cm
MC: około 300–600 g
 EX 
Chaeropus ecaudatus (W. Ogilby, 1838) bandik świnionogi 2 podgatunki znany ze współczesnych, subfosylnych i plejstoceńskich szczątków znalezionych w południowej Australii Zachodniej, południowo-zachodniej Australii Południowej, Nowej Południowej Walii i Wiktorii DC: 23–26 cm
DO: 10–15 cm
MC: około 200 g
 EX 

Kategorie IUCN:  EX  – gatunek wymarły.

Opisano również gatunek wymarły żyjący od późnego pliocenu do wczesnego plejstocenu[11]:

  • Chaeropus baynesi Travouillon, 2016

Uwagi

  1. ↑ Niepoprawna późniejsza pisownia Choeropus Ogilby, 1838.
  2. ↑ DC – długość ciała; DO – długość ogona; MC – masa ciała

Przypisy

  1. 1 2 T.N. Gill. Arrangement of the families of mammals. With analytical tables. Prepared for the Smithsonian institution. „Smithsonian Miscellaneous Collection”. 11, s. 26, 1872. (ang.).
  2. ↑ F.S. Szalay: Evolutionary history of the marsupials and an analysis of osteological characters. Cambridge: Cambridge University Press, 1994, s. 42. DOI: 10.1017/CBO9780511565571. ISBN 978-0-511-56557-1. (ang.).
  3. ↑ T.L. Mitchell: Three expeditions into the interior of eastern Australia; with descriptions of the recently explored region of Australia Felix, and of the present colony of New South Wales. Cz. 1. London: T. & W. Boone, 1838, s. xvii. (ang.).
  4. ↑ W. Ogilby. On a New Species of Marsupial Animal found by Major Mitchell on the banks of the River Murray in New South Wales. „Proceedings of the Zoological Society of London”. 6, s. 26, 1838. (ang.).
  5. 1 2 3 4 Nazwy polskie za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 9. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).
  6. 1 2 3 4 C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 1: Monotremata to Rodentia. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 72. ISBN 978-84-16728-34-3. (ang.).
  7. 1 2 3 4 K.M. Helgen & E.G. Veatch: Recently Extinct Australian Marsupials and Monotremes. W: D.E. Wilson & R.A. Mittermeier (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 5: Monotremes and Marsupials. Barcelona: Lynx Edicions, 2015, s. 27. ISBN 978-84-96553-99-6. (ang.).
  8. 1 2 3 4 5 K.J. Travouillon, B.F. Simões, R.P. Miguez, S. Brace, P. Brewer, D. Stemmer, G.J. Price, J. Cramb & J. Louys. Hidden in plain sight: reassessment of the pig-footed bandicoot, Chaeropus ecaudatus (Peramelemorphia, Chaeropodidae), with a description of a new species from central australia, and use of the fossil record to trace its past distribution. „Zootaxa”. 4566 (1), s. 1–69, 2019. DOI: 10.11646/zootaxa.4566.1.1. (ang.).
  9. ↑ T.S. Palmer. Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. „North American Fauna”. 23, s. 177, 1904. (ang.).
  10. ↑ N.S. Upham, C.J. Burgin, J. Widness, M.A. Becker, H. Handika, J.S. Zijlstra & D.G. Huckaby: The ASM Mammal Diversity Database. [w:] ASM Mammal Diversity Database (Version 2.3) [on-line]. American Society of Mammalogists. [dostęp 2025-11-20]. (ang.).
  11. 1 2 K.J. Travouillon. Correction to 'Oldest fossil remains of the enigmatic pig-footed bandicoot show rapid herbivorous evolution'. „Royal Society Open Science”. 3 (11), s. 1, 2016. DOI: 10.1098/rsos.160778. (ang.).
  12. ↑ D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Genus Chaeropus. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2020-10-24].
  13. 1 2 3 Appendix 1: Extinct species. W: Lynx Nature Books: All the Mammals of the World. Barcelona: Lynx Edicions, 2023, s. 697. ISBN 978-84-16728-66-4. (ang.).
  14. ↑ Taxonomy: Chaeropus – Genus. The IUCN Red List of Threatened Species. [dostęp 2025-11-20]. (ang.).