Bogdan Burczyk
![]() Bogdan Burczyk w 2000 r. | |
| Państwo działania | |
|---|---|
| Data i miejsce urodzenia |
25 lipca 1930 |
| Data śmierci |
25 listopada 2022 |
| Profesor nauk chemicznych | |
| Alma Mater | |
| Doktorat |
1962 – nauki techniczne |
| Habilitacja |
1970 |
| Profesura |
1976 |
| Odznaczenia | |
Bogdan Wojciech Burczyk (ur. 25 lipca 1930 w Przesławicach[1], zm. 25 listopada 2022[2]) – polski specjalista z zakresu chemii surfaktantów i układów zdyspergowanych oraz chemii acetali i eterów, profesor zwyczajny.
Życiorys
Był absolwentem liceum ogólnokształcącego w Brodnicy (1949)[3]. W 1955 ukończył studia na Politechnice Wrocławskiej[1]. Już od 1954 pracował w macierzystej uczelni[3]. Tam w 1962 uzyskał stopień naukowy doktora na podstawie pracy Przemiany węglowodorów terpenowych zawartych w drewnie świerkowym w czasie otrzymywania celulozy siarczynowej (promotor: prof. Mieczysław Bukała[4]), w 1970 stopień naukowy doktora habilitowanego na podstawie pracy Badania nad otrzymywaniem i własnościami eterów terpenowych[3]. W 1970 został mianowany docentem, w 1976 otrzymał tytuł profesora nadzwyczajnego, w 1990 tytuł profesora zwyczajnego[3]. Był prodziekanem Wydziału Chemicznego PWr (1969–1972), kierownikiem Zakładu Technologii Organicznej PWr (1971–1996), z-cą dyrektora (1972–1981) i następnie dyrektorem (1991–1996) Instytutu Technologii Organicznej i Tworzyw Sztucznych PWr.[1]
W prowadzonych badaniach zajmował się wybranymi zagadnieniami przemysłowej syntezy organicznej, w tym głównie otrzymywaniem przyjaznych środowisku naturalnemu związków powierzchniowo czynnych. Jest współtwórcą metod syntezy nowych surfaktantów chemodegradowalnych z grupy liniowych i cyklicznych acetali oraz oksyetylenowanych alkoholi monoterpenowych i eterów poliglikoli. Zajmował się syntezą, oceną właściwości powierzchniowych i podatnością na biodegradację surfaktantów cukrowych oraz biosurfaktantów z grupy surfaktyn. Propagator, w skali krajowej, filozofii, zasad i osiągnięć zielonej chemii. Autor/współautor 165 publikacji naukowych i 46 patentów[5]. Promotor 8 przewodów doktorskich i opiekun naukowy 5 przewodów habilitacyjnych. Jest twórcą wrocławskiej szkoły naukowej: „Chemia związków powierzchniowo czynnych i układów zdyspergowanych”[6]. Członek Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów Naukowych (1994–2002); Kolegium Redakcyjnego czasopisma „Wiadomości Chemiczne” (1978–2008); Rad Naukowych: Instytutu Chemii Przemysłowej (1978–1990), Instytutu Ciężkiej Syntezy Organicznej (1986–1990), Instytutu Katalizy i Fizykochemii Powierzchni PAN (1990–2002).

Został pochowany na Cmentarzu Świętej Rodziny we Wrocławiu (sektor 15-25-21)[7].
Członkostwo w korporacjach naukowych
- Polskie Towarzystwo Chemiczne (1955–)
- Stowarzyszenie Inżynierów i Techników Przemysłu Chemicznego (SITPChem) (1980–)
- International Association of Colloid and Interface Scientists (1982–2001)
- European Colloid and Interface Science (1986–2001)
- American Oil Chemists` Society (1992–2001)
- Kolloid – Gesellschaft (1993–2002)
Publikacje książkowe
- Biodegradable and Chemodegradable Nonionic Surfactants, [w:] Encyclopedia of Surface and Colloid Science, A.T. Hubbard (Ed.), M. Dekker, Inc., New York - Basel, 2002, s. 724–752.
- Novel Saccharide-Based Surfactants, [w:] Novel Surfactants. Preparation, Applications, and Biodegradability, K. Holmberg (Ed.), Second Edition Revised and Expanded, M. Dekker, Inc., New York – Basel 2003, s. 129–192.
- Zielona Chemia, [w:] Wielka Encyklopedia PWN, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2003, t. 31 (Suplement), s. 486–487.
- Zielona Chemia. Zarys, Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, Wrocław 2006, s. 296 ; wyd. II poprawione, zaktualizowane i rozszerzone, Wrocław 2014, s. 356.
- Biomasa. Surowiec do Syntez Chemicznych i Produkcji Paliw, Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, Wrocław 2011, s. 255; wyd. II zaktualizowane i rozszerzone, Wrocław 2019, s. 288.

Ordery i odznaczenia
- Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1990)
- Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1977)
- Złoty Krzyż Zasługi (1972)
- Medal Komisji Edukacji Narodowej (1983)
- Medal Politechniki Wrocławskiej (2003)
- Medal 100-lecia Uczelni Technicznych we Wrocławiu (2010)
- Medal Zasłużony dla Wydziału Chemicznego Politechniki Wrocławskiej (2010)[5]
- Medal Okolicznościowy Polskiego Towarzystwa Chemicznego (2020)
- Złota Odznaka Honorowa NOT (2012)
- Srebrna Odznaka Honorowa NOT (1999)
- Odznaka Honorowa PTChem (1984)
- Honorowa Odznaka Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Przemysłu Chemicznego (1991)
Nagrody i wyróżnienia
- Nagroda Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego (indywidualnie: 1971, 1978)
- Nagroda Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego (zespołowo: 1981, 1986, 1998)
- Nagroda im. Bronisława Znatowicza PTChem (2003)
Przypisy
- 1 2 3 Złota księga nauk ekonomicznych, prawnych i ścisłych 2005, wyd. Mastermedia i Helion, Gliwice 2005, s. 34
- ↑ Bogdan Burczyk (1930–2022).
- 1 2 3 4 Profesorowi Bogdanowi Burczykowi z okazji 90 roczny urodzin, w: Wiadomości Chemiczne, nr 9-10 (75)/2021, s. 1109-1114
- ↑ Zmarł prof. Bogdan Burczyk [online], pwr.edu.pl [dostęp 2026-04-12].
- 1 2 Złota Księga Nauki Polskiej. Wydawnictwo Helion SA - Polski Instytut Biograficzny, Gliwice, 2020.
- ↑ PTCHEM - Dostęp online [online], ptchem.pl [dostęp 2022-11-06] (pol.).
- ↑ Bogdan Burczyk - dane o grobie [online], mogily.pl [dostęp 2023-10-24].
