Boletus

Borowik
Ilustracja
Borowik szlachetny (Boletus edulis)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

grzyby

Typ

podstawczaki

Klasa

pieczarniaki

Rząd

borowikowce

Rodzina

borowikowate

Rodzaj

borowik

Nazwa systematyczna
Boletus L.
Sp. pl.: 117 (1753)
Typ nomenklatoryczny

Boletus edulis Bull.

Boletus L. (borowik) – rodzaj grzybów z rodziny borowikowatych (Boletaceae)[1].

Charakterystyka

Grzyby kapeluszowe naziemne o zazwyczaj dość dużym owocniku. Kapelusz półkulisty, u starszych okazów poduchowaty, mięsisty, o suchej powierzchni (tylko u niektórych gatunków mazistej). Hymenofor rurkowaty, rurki i pory u młodych okazów białe, żółte lub pomarańczowe, u niektórych gatunków na starość stają się żółtozielone. Trzon zazwyczaj masywny i często zgrubiały u podstawy, zawsze bez pierścienia. Wysyp zarodników oliwkowobrązowy, zarodniki o kształcie od elipsoidalnego do wrzecionowatego[2].

Grzyby mykoryzowe[3]. Żyją w symbiozie z różnymi gatunkami drzew, głównie liściastych. Większość gatunków to smaczne grzyby jadalne. Wiele gatunków wskutek zmian środowiska stało się rzadkich i są prawnie chronione[2].

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Boletaceae, Boletales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

Naukową nazwę rodzajowi nadał Karol Linneusz w 1753 r. Gatunkiem typowym jest Boletus edulis Bull.[1] Polską nazwę do literatury mykologicznej wprowadziła Alina Skirgiełło i in. w 1939 roku, wcześniej rodzaj ten opisywany był pod nazwami huba lub grzyb[3]. Synonimy nazwy naukowej:

  • Ceriomyces Murrill,
  • Dictyopus Quél.,
  • Oedipus Bataille,
  • Suillus P. Micheli ex Adans.,
  • Suillus Haller ex Kuntze,
  • Suillus P. Micheli
  • Tubiporus P. Karst.,
  • Xerocomopsis Reichert[4].

W wyniku najnowszych badań filogenetycznych nastąpiły duże zmiany w taksonomii zaliczanych do niego gatunków[5].

Gatunki występujące w Polsce
Gatunki występujące w Polsce, dawniej zaliczane do rodzaju borowik

W ostatnich latach przeprowadzono badania genetyczne w zakresie licznych gatunków rodzaju Boletus. Skutkuje to dużymi zmianami w systematyce tego rodzaju: wiele gatunków dawniej zaliczanych do rodzaju Boletus zostało przeniesione do innych rodzajów, ich nazwa polska stała się więc niespójna z nową nazwą naukową. Wśród gatunków występujących w Polsce są to:

Niektóre inne
  • Boletus aurantiosplendens T.J. Baroni 1998
  • Boletus barrowsii Thiers & A.H. Sm. 1976
  • Boletus fibrillosus Thiers 1975
  • Boletus hiratsukae Nagas. 1994
  • Boletus nobilissimus Both & R. Riedel 2000
  • Boletus nobilis Peck 1905
  • Boletus putidus E. Horak 1977
  • Boletus quercophilus Halling & G.M. Muell. 1999
  • Boletus reticuloceps (M. Zang, M.S. Yuan & M.Q. Gong) Q.B. Wang & Y.J. Yao 2005
  • Boletus regineus D. Arora & Simonini 2008
  • Boletus rubriceps D. Arora & J.L. Frank 2014
  • Boletus rex-veris D. Arora & Simonini 2008
  • Boletus semigastroideus Nuhn, Manfr. Binder, A.F.S. Taylor, Halling & Hibbett 2013
  • Boletus subalpinus (Trappe & Thiers) Nuhn, Manfr. Binder, A.F.S. Taylor, Halling & Hibbett 2013
  • Boletus subcaerulescens (E.A. Dick & Snell) Both, Bessette & A.R. Bessette 2000
  • Boletus variipes Peck 1888
  • Boletus violaceofuscus W.F. Chiu 1948

Przypisy

  1. 1 2 3 Index Fungorum [online] [dostęp 2021-09-03].
  2. 1 2 Andreas Gminder, Atlas grzybów. Jak bezbłędnie oznaczać 340 gatunków grzybów Europy Środkowej, 2008, s. 42–49, ISBN 978-83-258-0588-3.
  3. 1 2 Władysław Wojewoda, Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, s. 75–81, ISBN 83-89648-09-1.
  4. ↑ Species Fungorum (synonimy) [online] [dostęp 2021-09-03].
  5. ↑ Species Fungorum (gatunki) [online] [dostęp 2021-09-03].
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.