Boulton Paul Aircraft

Boulton Paul Aircraft
Logo
Państwo

 Wielka Brytania

Siedziba

Wolverhampton

Data powstania

1915

Data likwidacji

1961

Prezes

John Dudley Northll

brak współrzędnych

Boulton Paul Aircraft – brytyjska wytwórnia lotnicza działająca w latach 1915–1961, wywodząca się z przedsiębiorstwa Boulton & Paul Ltd. z Norwich[1]. Firma odegrała istotną rolę w brytyjskim przemyśle lotniczym okresu obu wojen światowych, zarówno jako producent licencyjny samolotów wojskowych, jak i jako konstruktor własnych projektów. Najbardziej znanymi konstrukcjami przedsiębiorstwa były myśliwiec Defiant oraz samolot szkolny Balliol.

Historia

Przedsiębiorstwo zostało założone w 1797 roku jako Boulton and Paul Ltd. i specjalizowało się w konstrukcjach stalowych, prefabrykacji budynków oraz wyrobach stolarskich[2]. Dopiero wybuch I wojny światowej oraz gwałtowny wzrost zapotrzebowania na samoloty wojskowe doprowadziły do włączenia firmy w produkcję lotniczą w 1915 roku. Początkowo działalność ta miała charakter podwykonawczy, a pierwszymi samolotami budowanymi w zakładach w Norwich były konstrukcje licencyjne, w tym Royal Aircraft Factory F.E.2b[3].

Boulton Paul Bobolink

W latach 1916–1918 Boulton & Paul stał się jednym z największych brytyjskich producentów samolotów, wytwarzając na dużą skalę m.in. Sopwith Camel oraz Sopwith Snipe[4]. Równolegle przedsiębiorstwo rozwinęło własne zaplecze badawczo-konstrukcyjne w Mousehold, obejmujące tunel aerodynamiczny, laboratoria materiałowe oraz biura obliczeniowe. Pozwoliło to na podjęcie prób projektowania własnych samolotów, z których pierwszym był prototypowy myśliwiec Boulton Paul Bobolink[5].

Po zakończeniu wojny firma znalazła się w trudnej sytuacji spowodowanej masowymi anulowaniami zamówień wojskowych, jednak zdecydowała się utrzymać dział lotniczy i kontynuować działalność projektową[6]. W okresie międzywojennym Boulton Paul rozwijał zarówno konstrukcje doświadczalne, jak i samoloty szkolne oraz bombowe, stopniowo specjalizując się w maszynach wyposażonych w wieżyczki strzeleckie własnej konstrukcji. Do najważniejszych projektów tego okresu należały bombowiec Bourges oraz samoloty szkolne Bugle[7]. W 1934 roku firma przyjęła nazwę Boulton Paul Aircraft Ltd[8].

Odznaka noszona przez pracowników firmy w okresie II wojny światowej

Największe znaczenie w historii przedsiębiorstwa przypadło na okres II wojny światowej. Głównym produktem firmy stał się myśliwiec Boulton Paul Defiant, zaprojektowany jako samolot przechwytujący uzbrojony w obrotową wieżyczkę strzelecką[9]. Równolegle Boulton Paul produkował wieżyczki strzeleckie dla bombowców RAF oraz realizował szeroką produkcję podwykonawczą[10].

Po 1945 roku przedsiębiorstwo podjęło próbę dostosowania się do realiów lotnictwa odrzutowego. Najważniejszym powojennym projektem był zaawansowany samolot szkolny Balliol, opracowany z myślą o potrzebach Royal Air Force[11]. Zmiany w doktrynie szkolenia pilotów oraz ograniczenia budżetowe doprowadziły jednak do zakończenia programu. W latach 50. XX w. firma stopniowo wycofywała się z produkcji samolotów, kończąc działalność lotniczą w 1961 roku[12]. W 1969 r. stała się częścią Dowty Group[13].

Opracowane samoloty

Boulton Paul Defiant w malowaniu dywizjonu 307

Konstrukcje własne

Boulton Paul Balliol

Produkcja licencyjna i podwykonawcza

  • Royal Aircraft Factory F.E.2b
  • Sopwith Camel
  • Sopwith Snipe
  • Hawker Demon
  • Blackburn Roc[18]

Przypisy

  1. ↑ Brew 1993 ↓, s. 1–3.
  2. ↑ Brew 1993 ↓, s. 1–6.
  3. ↑ Gunston 1993 ↓, s. 55.
  4. ↑ Brew 1993 ↓, s. 13–19.
  5. 1 2 Brew 1993 ↓, s. 15–19.
  6. ↑ Brew 1993 ↓, s. 35–40.
  7. ↑ Brew 1993 ↓, s. 41–78.
  8. ↑ Jankiewicz 1994 ↓, s. 101.
  9. ↑ Brew 1993 ↓, s. 101–118.
  10. ↑ Brew 1993 ↓, s. 126–132.
  11. 1 2 Brew 1993 ↓, s. 170–184.
  12. ↑ Brew 1993 ↓, s. 185–190.
  13. ↑ Gunston 1993 ↓, s. 56.
  14. ↑ Brew 1993 ↓, s. 41–48.
  15. ↑ Brew 1993 ↓, s. 60–67.
  16. ↑ Brew 1993 ↓, s. 82–88.
  17. ↑ Brew 1993 ↓, s. 101–125.
  18. ↑ Brew 1993 ↓, s. 7–14, 92–100.

Bibliografia

  • Alec Brew: Boulton Paul aircraft since 1915. London: Putnam Aeronautical Books, 1993. ISBN 0-85177-860-7. OCLC 30110470.
  • Bill Gunston: World encyclopaedia of aircraft manufacturers : from the pioneers to the present day. Annapolis: Naval Institute Press, 1993. ISBN 978-1-55750-939-0. OCLC 30591915.
  • Zbigniew Jankiewicz: Samoloty i śmigłowce wojskowe - B. Warszawa: Bellona, 1994. tom 4. ISBN 83-11-08241-3. OCLC 1412086801.