Classis Misenensis
Classis Misenensis (dosł. „flota z Misenum”) – największe i najbardziej prestiżowe zgrupowanie floty starożytnego Rzymu.
Miejscem jej stacjonowania był Portus Iulius w Misenum niedaleko Cumae, na północnym krańcu Zatoki Neapolitańskiej. Powstał on z połączenia kanałem Morza Tyrreńskiego z dwoma naturalnymi jeziorami – Awerneńskim (Lacus Avernus) i Lukryńskim (Lucrinus Lacus) [1].
Po przejęciu pełnej władzy w 27 p.n.e. August polecił założyć tam operacyjną bazę (statio) flotylli kontrolującej południowo-zachodni obszar Morza Śródziemnego, powierzając to zadanie Markowi Agryppie[2]. Pozostawała ona pod komendą prefekta floty (praefectus classis), powoływanego na to stanowisko z najwyższej klasy stanu ekwitów i podlegającego bezpośrednio rozkazom cesarza[3]. Później wspomina o niej w Rocznikach (IV, 5) Tacyt jako o jednej z dwóch głównych sił morskich strzegących Italii od strony mórz Tyrreńskiego i Adriatyckiego (obok stacjonującej w Classe koło Rawenny), i określanych jako classes praetoriae[a]. Pod jej ochroną i w zakresie działań znajdowały się italskie porty: Ostia, Puteoli, Baje, Centum Cellae, także Aleria na Korsyce oraz Carales na Sardynii[2].
Ponieważ Rzym, w odróżnieniu od wielu przeciwników w basenie śródziemnomorskim, nie posiadał tradycji morskich, spora część załóg jego floty składała się z nie-obywateli. W przypadku floty miseńskiej większość żołnierzy pochodziło z Egiptu[4].
Uwagi
- ↑ Po zwycięstwie pod Akcjum, w uznaniu przewagi lekkich, skutecznych i dyspozycyjnych liburn nad nieprzyjacielskimi okrętami, Oktawian polecił utworzenie z ich udziałem dwóch flot stacjonujących w Rawennie na Adriatyku i w Misenum na Morzu Tyrreńskim, z przydzieleniem każdej z nich kilkutysięcznego oddziału morskiej piechoty (Edward Gibbon: Zmierzch Cesarstwa Rzymskiego. T. 1. Warszawa: PIW, 2022, s. 28)
Przypisy
- ↑ Wergiliusz ↓, II, 161–164.
- 1 2 Winniczuk 1983 ↓, s. 137.
- ↑ Connolly 2021 ↓, s. 339.
- ↑ Le Bohec 2000 ↓, s. 101–102.
Bibliografia
- Peter Connolly: Grecja i Rzym na wojnie. Oświęcim: Wydawnictwo Napoleon V, 2021. ISBN 978-83-8178-708-6.
- Lidia Winniczuk: Ludzie, zwyczaje i obyczaje starożytnej Grecji i Rzymu. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1983. ISBN 83-01-03113-1.
- Yann Le Bohec: The Imperial Roman Army. Raphael Bate (tłum.). London: Routledge, 2000. ISBN 978-0-415-22295-2. OCLC 465466681. (ang.).
- Wergiliusz: Georgiki. Anna Ludwika Czerny (tłum.). Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1956, s. 41.