Conopophaga

Conopophaga[1]
Vieillot, 1816[2]
Ilustracja
Samiec mrówkożera maskowego (C. melanops)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

ptaki

Podgromada

Neornithes

Infragromada

ptaki neognatyczne

Rząd

wróblowe

Podrząd

tyrankowce

Rodzina

mrówkożery

Rodzaj

Conopophaga

Typ nomenklatoryczny

Turdus auritus J.F. Gmelin, 1789

Synonimy
Gatunki

9 gatunków – zobacz opis w tekście

Conopophaga – rodzaj ptaków z rodziny mrówkożerów (Conopophagidae).

Rozmieszczenie geograficzne

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Ameryce Południowej[10][11].

Morfologia

Długość ciała 10,5–15,8 cm, masa ciała 16–43,5 g[11].

Systematyka

Rodzaj zdefiniował w 1816 roku ornitolog Louis Pierre Vieillot w publikacji własnego autorstwa zatytułowanej Analiza nowej ornitologii elementarnej[2]. Gatunkiem typowym jest (późniejsze oznaczenie[12]) mrówkożer białouchy (C. aurita).

Etymologia

  • Conopophaga (Conopophagus, Conophaga): gr. κωνωψ kōnōps kōnōps, κωνωπος kōnōpos ‘komar’; -φαγος -phagos ‘jedzenie’, od φαγειν phagein ‘jeść’[13].
  • Brachyurus: gr. βραχυς brakhus ‘krótki’; -ουρος -ouros ‘-ogonowy’, od ουρα oura ‘ogon’[14]. Gatunek typowy: Brachyurus gularis Thunberg, 1821 i Brachyurus ruber Thunberg, 1821 (= Platyrhynchos melanops Vieillot, 1818).
  • Myagrus i Myiagrus: gr. μυιαγρος muiagros ‘łapacz much’, od μυια muia, μυιας muias ‘mucha’; αγρεω agreō ‘złapać’[15]. Gatunek typowy: (oznaczenie monotypowe) Turdus auritus J.F. Gmelin, 1789 (Myagrus) i (oznaczenie monotypowe) Myiagrus lineatus zu Wied, 1831 (Myiagrus).
  • Ceraphanes: gr. κερας keras, κερατος keratos ‘róg’; -φανης -phanēs ‘pokazywanie’, od φαινω phainō ‘wyświetlić, pokazać’[16]. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Ceraphanes anomalus W. Bertoni, 1901 (= Myiagrus lineatus zu Wied, 1831).
  • Pseudoconopophaga: gr. ψευδος pseudos ‘fałszywy’; rodzaj Conopophaga Vieillot, 1816. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Conopophaga melanogaster Ménétries, 1835.

Podział systematyczny

Do rodzaju należą następujące gatunki[17]:

  • Conopophaga melanogaster Ménétriés, 1835 – mrówkożer czarnobrzuchy
  • Conopophaga melanops (Vieillot, 1818) – mrówkożer maskowy
  • Conopophaga aurita (J.F. Gmelin, 1789) – mrówkożer białouchy
  • Conopophaga peruviana Des Murs, 1856 – mrówkożer szaroszyi
  • Conopophaga cearae Cory, 1916 – mrówkożer cynamonowy
  • Conopophaga castaneiceps P.L. Sclater, 1857 – mrówkożer rudoczelny
  • Conopophaga ardesiaca d’Orbigny & Lafresnaye, 1837 – mrówkożer śniady
  • Conopophaga roberti Hellmayr, 1905 – mrówkożer czarnogłowy
  • Conopophaga lineata (zu Wied, 1831) – mrówkożer rdzawy

Uwagi

  1. ↑ Młodszy homonim Brachyurus Fischer-Waldheim, 1808 (Mammalia.
  2. 1 2 Nieuzasadniona poprawka Conopophaga Vieillot, 1816.

Przypisy

  1. ↑ Conopophaga, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. 1 2 L.J.P. Vieillot: Analyse d’une nouvelle ornithologie élémentaire. Londyn: [Printed by Taylor and Francis], 1816, s. 39. (fr.).
  3. ↑ C.P. Thunberg. Brachyurus, ett nytt Fogel-Slägte. „Kungl. Svenska vetenskapsakademiens handlingar”. Fǒr År 1821, s. 369, 1821. (szw.).
  4. ↑ F. Boie. Generalübersicht der ornithologischen Ordnungen, Familien und Gattungen. „Isis von Oken”. Jahrgang 1826, s. 973, 1826. (niem.).
  5. ↑ F. Boie: Conophagus. W: J.S. Ersch & J.G. Gruber: Allgemeine Encyclopädie der Wissenschaften und Künste. Leipzig: F. A. Brockhaus, 1829, s. 378. (niem.).
  6. ↑ M. zu Wied-Neuwied: Beitrage zur Naturegeschichte von Brasilien. Cz. 3. Weimar: Im Verlage des Landes-Industrie-Comptoirs, 1831, s. 1045. (niem.).
  7. ↑ F. de Lafresnaye. G. Conophaga. Vieillit. „Magasin de zoologie, d’anatomie comparée et de palaeontologie”. Deuxième série. 6, s. tekst i ryc. 51, 1844. (fr.).
  8. ↑ A. de W. Bertoni: Aves nuevas del Paraguay. Continuación á Azara. Asunción: Talleres nacionales de H. Kraus, 1901, s. 115. (hiszp.).
  9. ↑ Ch. Chubb. Descriptions of new Genera and a new Subspecies of South American Birds. „The Annals and magazine of natural history”. Ninth series. 2 (7), s. 122, 1910. (ang.).
  10. ↑ F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Antthrushes, antpittas, gnateaters, tapaculos, crescentchests. IOC World Bird List (v11.1). [dostęp 2021-02-02]. (ang.).
  11. 1 2 D.W. Winkler, S.M. Billerman & I.J. Lovette, Gnateaters (Conopophagidae), version 1.0, [w:] S.M. Billerman, B.K. Keeney, P.G. Rodewald & T.S. Schulenberg (redaktorzy), Birds of the World, Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY 2020, Conopophaga, DOI: 10.2173/bow.conopo1.01 [dostęp 2026-08-16] (ang.). Publikacja w zamkniętym dostępie – wymagana rejestracja, też płatna, lub wykupienie subskrypcji
  12. ↑ G.R. Gray: A list of the genera of birds: with their synonyma an indication of the typical species of each genus. Wyd. 2. London: R. and J.E. Taylor, 1841, s. 42. (ang.).
  13. ↑ The Key to Scientific Names ↓, Conopophaga [dostęp 2022-01-18].
  14. ↑ The Key to Scientific Names ↓, Brachyurus [dostęp 2026-08-16].
  15. ↑ The Key to Scientific Names ↓, Myagrus [dostęp 2026-08-16].
  16. ↑ The Key to Scientific Names ↓, Ceraphanes [dostęp 2026-08-16].
  17. ↑ Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Rodzina: Conopophagidae Sclater,PL & Salvin, 1873 – mrówkożery – Gnateaters (wersja: 2020-12-27). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2025-04-03].

Bibliografia

  • The Key to Scientific Names, J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca (ang.).
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.