Cynon (rzeka)

Cynon
River Cynon
Afon Cynon
Ilustracja
Rzeka przepływająca przez Mountain Ash
Kontynent

Europa

Państwo

 Wielka Brytania

Księstwo

 Walia

Lokalizacja

Rhondda Cynon Taf

Długość 26–29 km
Źródło
Miejsce Llygad Cynon, koło wsi Penderyn
Wysokość

219 m n.p.m.

Współrzędne

51°45′51″N 3°31′10″W/51,764167 -3,519444

Ujście
Recypient rzeka Taff (Taf)
Miejsce

Abercynon

Współrzędne

51°38′44″N 3°19′33″W/51,645556 -3,325833

Położenie na mapie Rhondda Cynon Taf
Mapa konturowa Rhondda Cynon Taf, u góry po lewej znajduje się punkt z opisem „źródło”, natomiast blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „ujście”
Położenie na mapie Wielkiej Brytanii
Mapa konturowa Wielkiej Brytanii, na dole znajduje się punkt z opisem „źródło”, poniżej na prawo znajduje się również punkt z opisem „ujście”
Położenie na mapie Walii
Mapa konturowa Walii, na dole nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „źródło”, natomiast na dole po prawej znajduje się punkt z opisem „ujście”

Cynon (ang. River Cynon, wal. Afon Cynon) – rzeka w południowej Walii, w hrabstwie Rhondda Cynon Taf[1], dopływ rzeki Taff (Taf). Jej długość wynosi około 26[2]–29 km[3].

Rzeka wypływa w miejscu o nazwie Llygad Cynon (w języku walijskim – „oko Cynonu”), położonym w pobliżu wsi Penderyn, na terenie Parku Narodowego Brecon Beacons[2], na wysokości 219 m n.p.m. Wody tu wypływające pochodzą ze strumienia Cadlan, który znika pod powierzchnią ziemi w pobliskim ponorze[4].

Rzeka płynie w kierunku południowo-wschodnim, dnem doliny Cynon. Przepływa przez teren silnie zurbanizowany, obejmujący m.in. miejscowości Hirwaun, Aberdare, Aberaman i Mountain Ash. W Abercynon rzeka uchodzi do Taffu (Tafu)[3][5].

W przeszłości (XIX–XX wiek) obszar wzdłuż rzeki był ośrodkiem wydobycia węgla i przemysłu ciężkiego. Działalność ta doprowadziła do znacznego zanieczyszczenia wód. Wraz z zanikiem przemysłu nastąpiła stopniowa regeneracja ekosystemu[2].

Przypisy

  1. ↑ Election Maps. Ordnance Survey. [dostęp 2026-06-26]. (ang.).
  2. 1 2 3 Immy O′Keeffe: The River Cynon: a SmartRivers Case Study. WildFish, 2021-07-28. [dostęp 2026-06-26]. (ang.).
  3. 1 2 The Columbia Gazetteer of the World: A to G. Saul Bernard Cohen (red.). Columbia University Press, 1998, s. 773. ISBN 0-231-11040-5.
  4. ↑ Llygad Cynon. Cambrian Cave Registry. [dostęp 2026-06-26]. (ang.).
  5. ↑ Georeferenced Maps: OS Maps Leisure (1:50,000/1:25,000). National Library of Scotland. [dostęp 2026-06-26]. (ang.).