Czettritz
![]() Herb Czettritz |




Czettritz – stary dolnośląski ród, którego nazwisko ulegało częstym zmianom: początkowo było pisane w formie Zettritz a następnie Czettritz, natomiast w dokumentach czeskich występuje często w formie Cetrys. Według rodowej legendy wywodzili się ze słowiańskich książąt. Również według legendy Jan Zettritz miał zginąć w 1241 pod Legnicą w bitwie z Mongołami (Tatarami) a Konrad – brat Jana – miał towarzyszyć św. Jadwidze Śląskiej w jej ucieczce przed Mongołami do Krosna Odrzańskiego. Pierwsze historyczne wzmianki o tym rodzie pochodzą z XII wieku. W późniejszych czasach ród podzielił się na boczne linie, z których część osiadła na Górnym Śląsku.
Przedstawicielami rodu Czettritzów byli właściciele miasta Wałbrzycha – wśród nich Diprand Czettritz, który w 1604 wydał tzw. "ordunek węglowy" – pierwszy na Śląsku regulamin wydobycia węgla.
Czettritzowie z Nowego Dworu i Wałbrzycha (starsza linia)
Herman, pan na dworze w Zagrodnie
|
Krzysztof (Christoph, 1524–1594)
pan na Nowym Dworze i Wałbrzychu
żonaty z Urszulą von Seidlitz
|
Diprand (1562–1628)[1] w Wałbrzychu
pan na Nowym Dworze i Wałbrzychu
żonaty 1. z Katarzyną von Seidlitz (zm. 26.12.1605)
żonaty 2. (x 24.10.1606) z Elżbietą von Zedlitz z Maciejowej (zm. 1651 w Wałbrzychu)
|
Henryk (23.10.1619–27.12.1682) w Wałbrzychu
na Nowym Dworze, Wałbrzychu i Strudze
żonaty (x 1650) z Marią Rozyną von Hohberg z Mieroszowa (zm. 12.3.1659)
|
Maria Katarzyna (1655–3.10.1718) w Strudze
pani na Wałbrzychu i Strudze
zamężna (x 14.11.1669) z Zygmuntem Henrykiem bar. von Bibran z Modły (zm. 14.9.1693)
Czettritzowie z Nowego Dworu i Wałbrzycha (młodsza linia)
- Ernest Henryk (1679–1728)[2]. W 1682 odziedziczył Nowy Dwór, Podgórze, Sobięcin, Stary Glinik i Dolinę Szwajcarską (Baerengrund). W 1725 odkupił od hr. von Stollberg Wałbrzych i Biały Kamień. Żonaty od (x 2.4.1704) z Anną Magdaleną bar. von Czettritz und Neuhaus z Czarnego Boru (zm. 2.7.1735 w Świdnicy)
- Ernest Henryk (1713–1782)[3], syn Ernesta Henryka[4]. Zapisał swoje dobra siostrzeńcowi bar. von Dyherrn z Mirocina. Żonaty od (x 1742) z Marią Anną bar. von Przychowsky (1718–1755)[5]. Ich córką była Anna Henriette Sophie (1744–1746)[6][4]
- Jan Abraham (1707–1741)[7]. W 1732 sprzedał Biały Kamień, a w 1738 Wałbrzych hr. von Hochbergowi z Książa. Żonaty od (x 24.4.1731) z Joanną Dorotą von Mohl z Rogoźnicy
- Joanna Henrietta (1724–1799)[8]. Zamężna od (x 1741) z Melchiorem Abrahamem von Dyherrn (zm. 9.6.1793).
Przypisy
- ↑ Zmarł 29.7.1628
- ↑ Urodzony 7.5.1679 w Poniatowie, zm. 21.9.1728 w Wałbrzychu
- ↑ Urodzony 3.3.1713, zm. 13.1.1782 w Nowym Dworze
- 1 2 Ernst Heinrich von Czettritz. [dostęp 2026-01-11].
- ↑ Urodzona 5 lipca 1718 w Brukseli, zm. 16 listopada 1755
- ↑ Urodzona 22 maja 1744 r. w Friedebergu; zm. 7 maja 1746 r. w Landsbergu nad Wartą)
- ↑ Urodzony 28.12.1707 zginął pod Lichtenberg
- ↑ Urodzony 16.10.1724, zm. 2.3.1799 w Górnym Mirocinie
Bibliografia
- Czettritz und Neuhaus, Hugo von: Geschichte des Geschlechts von Czettritz und Neuhaus. Görlitz: 1907–1911. [dostęp 2023-12-06]. (niem.).
