Diphlebia

	Diphlebia
	Selys, 1869
	; Samiec Diphlebia coerulescens
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	stawonogi
Gromada	owady
Podgromada	uskrzydlone
Rząd	ważki
Podrząd	ważki równoskrzydłe
Nadrodzina	Calopterygoidea
Rodzina	Lestoideidae
Podrodzina	Diphlebiinae Heymer, 1975
Rodzaj	Diphlebia
	Typ nomenklatoryczny
	Amphipteryx lestoides Selys, 1853
Synonimy
	Dineura Selys, 1859;
	Dineura Selys, 1859;
Gatunki
	5 gatunków – zobacz opis w tekście
	5 gatunków – zobacz opis w tekście
	Zasięg występowania

Diphlebia – rodzaj ważek z rodziny Lestoideidae^[1].

Rozmieszczenie geograficzne

Do rodzaju należą gatunki występujące endemicznie we wschodniej Australii – w stanach Queensland, Nowa Południowa Walia i Wiktoria oraz w Australijskim Terytorium Stołecznym^[5].

Systematyka

Takson ten wprowadził (jako podrodzaj rodzaju Amphipteryx) w 1859 roku belgijski polityk i zoolog Edmond de Sélys Longchamps dla gatunku Amphipteryx lestoides opisanego przezeń w 1853 roku^[4]^[6]. Jednak nazwa Dineura^[b], jaką nadał podrodzajowi, okazała się już zajęta przez rodzaj błonkówek z rodziny pilarzowatych (Tenthredinidae)^[4]. W tej sytuacji w 1869 roku Sélys zmienił nazwę podrodzaju na Diphlebia^[2]^[4].

Obecnie do rodzaju Diphlebia zaliczanych jest pięć gatunków^[1]. Na podstawie badań filogenetyki molekularnej rodzaj ten jest umieszczany w monotypowej podrodzinie Diphlebiinae^[3].

Etymologia

Diphlebia: po tym jak autor zdał sobie sprawę, że nazwa Dineura jest zajęta, zmienił ją na Diphlebia – gr. φλέψ phleps (podstawa słowotwórcza φλεβ- phleb-) „żyła”^[7]^[8].

Podział systematyczny

Do rodzaju należą następujące gatunki^[1]:

Diphlebia coerulescens Tillyard, 1913
Diphlebia euphoeoides Tillyard, 1907
Diphlebia hybridoides Tillyard, 1912
Diphlebia lestoides (Selys, 1853)
Diphlebia nymphoides Tillyard, 1912

Uwagi

↑ Nazwa zajęta przez Dineura Dahlbom, 1835 (Hymenoptera)^[4].
↑ Nazwa zapisana przez autora Dinevra^[6], gdyż w klasycznej łacinie samogłoskę „u” zapisywano jako „v”.

Przypisy

1 2 3 4 5 Paulson, D., Schorr, M., Abbott, J., Bota-Sierra, C., Deliry, C., Dijkstra, K.-D. & Lozano, F. (koordynatorzy), World Odonata List [online], OdonataCentral, University of Alabama, 2025 [dostęp 2025-09-30] (ang.).
1 2 E. deE. Selys-Longchamps E. deE., Secondes additions au synopsis des Caloptérygines, „Bulletins de l'Académie royale des sciences, des lettres et des beaux-arts de Belgique”, seria 2, t. 27, Bruxelles 1869, s. 662 (fr.).
1 2 Klaas-Douwe B.K.D.B. Dijkstra Klaas-Douwe B.K.D.B., Vincent J.V.J. Kalkamn Vincent J.V.J., Rory A.R.A. Dow Rory A.R.A., Frank R.F.R. Stokvis Frank R.F.R., Jan VanJ.V. Tol Jan VanJ.V., Redefining the damselfly families: a comprehensive molecular phylogeny of Zygoptera (Odonata), „Systematic Entomology”, 39 (1), 2014, s. 68–96, DOI: 10.1111/syen.12035 (ang.).
1 2 3 4 Henrik Steinmann: World Catalogue of Odonata Vol. I Zygoptera. Nowy Jork, Berlin: Walter de Gruyter, 1997, s. 76, seria: The Animal kingdom. (ang.).
↑ wynik wyszukiwania: Diphlebia. [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [on-line]. [dostęp 2025-09-30]. (ang.).
1 2 E. deE. Sélys-Longchamps E. deE., Additions au synopsis des Caloptérygines, „Bulletins de l'Académie royale des sciences, des lettres et des beaux-arts de Belgique”, seria 2, t. 7, 1859, s. 450 (fr.).
↑ IanI. Endersby IanI., HeinrichH. Fliedner HeinrichH., The naming of Australia’s dragonflies, Busybird Publishing, 2015, s. 106, ISBN 978-1-925260-62-5 [zarchiwizowane z adresu 2024-10-09] (ang.).
↑ Edmund C.E.C. Jaeger Edmund C.E.C., Source-book of biological names and terms, wyd. 3, rewizja 2, Springfield: Charles C. Thomas, 1959, s. 193, OCLC 11069271 (ang.).

[5] Nazwa zajęta przez Dineura Dahlbom, 1835 (Hymenoptera)^[4].

[8] Nazwa zapisana przez autora Dinevra^[6], gdyż w klasycznej łacinie samogłoskę „u” zapisywano jako „v”.

[wol-1] 1 2 3 4 5 Paulson, D., Schorr, M., Abbott, J., Bota-Sierra, C., Deliry, C., Dijkstra, K.-D. & Lozano, F. (koordynatorzy), World Odonata List [online], OdonataCentral, University of Alabama, 2025 [dostęp 2025-09-30] (ang.).

[Selys1869-2] 1 2 E. deE. Selys-Longchamps E. deE., Secondes additions au synopsis des Caloptérygines, „Bulletins de l'Académie royale des sciences, des lettres et des beaux-arts de Belgique”, seria 2, t. 27, Bruxelles 1869, s. 662 (fr.).

[Dijkstraetal-3] 1 2 Klaas-Douwe B.K.D.B. Dijkstra Klaas-Douwe B.K.D.B., Vincent J.V.J. Kalkamn Vincent J.V.J., Rory A.R.A. Dow Rory A.R.A., Frank R.F.R. Stokvis Frank R.F.R., Jan VanJ.V. Tol Jan VanJ.V., Redefining the damselfly families: a comprehensive molecular phylogeny of Zygoptera (Odonata), „Systematic Entomology”, 39 (1), 2014, s. 68–96, DOI: 10.1111/syen.12035 (ang.).

[Steinmann-4] 1 2 3 4 Henrik Steinmann: World Catalogue of Odonata Vol. I Zygoptera. Nowy Jork, Berlin: Walter de Gruyter, 1997, s. 76, seria: The Animal kingdom. (ang.).

[iucn-6] wynik wyszukiwania: Diphlebia. [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [on-line]. [dostęp 2025-09-30]. (ang.).

[Selys1859-7] 1 2 E. deE. Sélys-Longchamps E. deE., Additions au synopsis des Caloptérygines, „Bulletins de l'Académie royale des sciences, des lettres et des beaux-arts de Belgique”, seria 2, t. 7, 1859, s. 450 (fr.).

[naming-9] IanI. Endersby IanI., HeinrichH. Fliedner HeinrichH., The naming of Australia’s dragonflies, Busybird Publishing, 2015, s. 106, ISBN 978-1-925260-62-5 [zarchiwizowane z adresu 2024-10-09] (ang.).

[Jaeger-10] Edmund C.E.C. Jaeger Edmund C.E.C., Source-book of biological names and terms, wyd. 3, rewizja 2, Springfield: Charles C. Thomas, 1959, s. 193, OCLC 11069271 (ang.).

[1]

[2]

[3]

[a]

[5]

[4]

[6]

[b]

[7]

[8]