Dostojka titania
| Boloria titania | |||
| (Esper, 1793) | |||
 | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Rząd | |||
| Rodzina | |||
| Gatunek |
dostojka titania | ||
| Synonimy | |||
| |||
| Kategoria zagrożenia (CKGZ)[1] | |||
 | |||
Dostojka titania (Boloria titania) – motyl dzienny z rodziny rusałkowatych.
Wygląd
Rozpiętość skrzydeł od 40 do 43 mm, dymorfizm płciowy niewielki[2]. Wierzch skrzydeł rudy z rysunkiem w postaci ciemnych plamek i kresek[2]. Przy nasadzie skrzydła tworzą wzór, przypominający złamaną obwódkę[2]. Spód rudy z rysunkiem skrzydła przedniego takim samym, jak z wierzchu, natomiast tył jest brązowo-biały z czarnymi plamkami[2]. Gąsienice szaro-brunatne lub czarno-brunatne z słabo zaznaczonym deseniem, głowa czarna[2]. Oszczecinione wyrostki jasno-brązowe[2]. Poczwarka natomiast posiada duży, żółto-szary garb, na którym występują nieregularne, ciemne plamki[2]. Na grzbiecie występują dwa rzędy żółtych kropek[2].
Wierzch
Spód
Siedlisko
Wilgotne łąki leśne i polany w lasach zarówno liściastych, jak i mieszanych, skraje lasów i torfowisk[2].
Biologia i rozwój
Jajo jest białawe z czerwonym odcieniem, o kształcie stożkowatym, które na wierzchołku jest równo ścięte[2]. Chorion posiada podłużne, perełkowate żeberkowanie[2]. Pojawia się tylko w jednym pokoleniu w okresie od 2 dekady czerwca do 3 dekady lipca[2]. Gąsiennica tego gatunku żyje na rdeście wężowniku, natomiast jaja składane są od spodu liści[2]. Zimuje tylko gąsiennica w pierwszym stadium wzrostowym w suchych i zwiniętych liściach[2]. Przepoczwarzają się na łodygach lub liściach, niekoniecznie rośliny pokarmowej[2].
Rozmieszczenie geograficzne
Gatunek holarktyczny, borealno-górski. W Polsce występował jedynie w Puszczy Białowieskiej, ostatni raz stwierdzony został w 1939 roku[2]. Najbliższe Polski stanowiska tego gatunku znajdują się na Łotwie i w Alpach.
Status i ochrona
W Polsce uznana za gatunek wymarły (EX), natomiast przez IUCN uznawana za gatunek najmniejszej troski (LC, ang. Least Concern)[1]. Niestety, w Polsce restytucja na chwilę obecną jest niemożliwa, ze względu na brak wiedzy na temat bionomii tego motyla[2].
Przypisy
- 1 2 Boloria titania, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [dostęp 2025-07-23] (ang.).
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 Jarosław Buszko, Janusz Masłowski, Motyle dzienne Polski: Lepidoptera: Hesperioidea, Papilionoidea, Wyd. 2, Nowy Sącz: Wydawnictwo "Koliber", 2015, s. 143,144, ISBN 978-83-930500-9-3 [dostęp 2024-01-04].
Bibliografia
- Marcin Sielezniew, Izabela Dziekańska, Motyle dzienne, wyd. Multico, Warszawa 2010, s. 325.