Droga narolna (Warszawa)

Droga narolna – dawna droga poprowadzona wzdłuż ról (pól uprawnych)[1] należących do mieszczan Starej i Nowej Warszawy oraz książąt mazowieckich[2.1].

Opis

W wyniku nadań dokonywanych w średniowieczu na terenie dzisiejszej Warszawy powstał układ wąskich pasów gruntów o długości przekraczającej często 2 km, ciągnących się z zachodu na wschód. Dostęp do nich umożliwiały tzw. drogi narolne, często zapewniające dojazd do dwóch sąsiadujących ze sobą ról[3].

Drogi narolne miały z reguły kierunek zgodny z układem pól, tj. prostopadły do Wisły[4][5]. Są to m.in. współczesne ulice: Chłodna[6.1], Chmielna[2.2], Dzielna[7], Elektoralna[2.3], Franciszkańska[7], Grzybowska[2.4], Hoża[2.5], Inflancka[7], Krochmalna[2.6], Królewska[2.7], Miła[7], Muranowska[7], Niska[7], Nowolipie[2.8], Nowolipki[2.9], Ogrodowa[2.10], Pawia[7], Pereca[6.1], Piękna[6.2], Prosta[6.1], Sienna[2.11], Smolna[2.12], Śliska[8.1], Świętokrzyska[2.13], Warecka[2.14], Wilcza[2.15], Wspólna[2.16], Świętojerska[7], Złota[2.17] i Żytnia[2.18]. Jedynie we wsi Wielka Wola, w zachodniej części dzisiejszej dzielnicy Wola, drogi narolne biegły równolegle do Wisły i prostopadle do traktu wolskiego (obecnej ulicy Wolskiej)[2.1]. Są to m.in. współczesne ulice: Młynarska, Skierniewicka, Płocka, Elekcyjna i Józefa Bema[9].

W XVIII wieku część dróg narolnych, które znalazły się na terenie warszawskich jurydyk, zostało przekształconych w ulice[2.1]. Proces ich regulacji i zabudowy był kontynuowany w kolejnych latach. Na terenie Mokotowa (drogami narolnymi wsi Mokotów były m.in. ulice Madalińskiego i Narbutta)[8.2] stało się to ok. 1900 roku[2.19].

Przypisy

  1. ↑ Kwiryna Handke: Dzieje Warszawy nazwami pisane. Warszawa: Muzeum Historyczne m.st. Warszawy, 2011, s. 456. ISBN 978-83-62189-08-3.
  2. Eugeniusz Szwankowski: Ulice i place Warszawy. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1970.
    1. 1 2 3 S. 8.
    2. ↑ S. 28.
    3. ↑ S. 46.
    4. ↑ S. 59.
    5. ↑ S. 63.
    6. ↑ S. 97.
    7. ↑ S. 98.
    8. ↑ S. 139.
    9. ↑ S. 140.
    10. ↑ S. 150.
    11. ↑ S. 195.
    12. ↑ S. 197.
    13. ↑ S. 215.
    14. ↑ S. 234.
    15. ↑ S. 244.
    16. ↑ S. 251.
    17. ↑ S. 265.
    18. ↑ S. 274.
    19. ↑ S. 8–9.
  3. ↑ Kazimierz Konarski: Warszawa w pierwszym jej stołecznym okresie. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1970, s. 50.
  4. ↑ Andrzej Kersten: Warszawa kazimierzowska 1648–1668. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1971, s. 34.
  5. ↑ Marian Gajewski: Urządzenia komunalne Warszawy. Zarys historyczny. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1979, s. 242. ISBN 83-06-00089-7.
  6. Eugeniusz Szwankowski: Warszawa. Rozwój urbanistyczny i architektoniczny. Warszawa: Państwowe Wydawnictwa Techniczne, 1952.
    1. 1 2 3 S. 42.
    2. ↑ S. 124.
  7. 1 2 3 4 5 6 7 8 Daniela Kosacka: Północna Warszawa w XVIII wieku. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1970, s. 133.
  8. Encyklopedia Warszawy. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1994. ISBN 83-01-08836-2.
    1. ↑ S. 853.
    2. ↑ S. 455, 534.
  9. ↑ Karol Mórawski (red.): Leksykon wolski. Warszawa: Wydawnictwo PTTK „Kraj”, 1997, s. 233. ISBN 83-7005-389-0.
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.