Edward Rybicki

Edward Rybicki
Okrzeja
Ilustracja
major piechoty major piechoty
Pełne imię i nazwisko

Edward Józef Rybicki

Data i miejsce urodzenia

25 czerwca 1892
Warszawa

Data i miejsce śmierci

13 sierpnia 1940
KL Mauthausen

Przebieg służby
Siły zbrojne

Wojsko Polskie

Jednostki

DOK I

Stanowiska

kierownik SRI

Główne wojny i bitwy

I wojna światowa
wojna polsko-bolszewicka

Faksymile
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Niepodległości z Mieczami Krzyż Walecznych (1920–1941, dwukrotnie) Srebrny Krzyż Zasługi (II RP) Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Order Trzech Gwiazd IV klasy (Łotwa)

Edward Józef Rybicki, ps. Okrzeja (ur. 25 czerwca 1892 w Warszawie, zm. 13 sierpnia 1940 w KL Mauthausen) – major piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys

Urodził się 25 czerwca 1892 w Warszawie, ówczesnej stolicy Królestwa Polskiego, w rodzinie rejenta Edwarda Rybickiego (zm. 1929) i Eweliny z domu Jewanoff (zm. 1926)[1][2]. Był młodszym bratem Kazimierza, ps. Bystry (1885–1943), inżyniera agronoma, Sprawiedliwego wśród Narodów Świata[2][3][4]. Kształcił się w Warszawie, po ukończeniu szkoły średniej, studiował na Wydziale Rolnym Towarzystwa Kursów Naukowych, a następnie na Wyższych Kursach Przemysłowo-Rolniczych przy Muzeum Przemysłu i Rolnictwa[1]. Wziął udział w strajku szkolnym i walce o polską szkołę, za którą był dwukrotnie więziony[1]. W 1910 został członkiem Filarecji, a w sierpniu 1912 członkiem Związku Walki Czynnej i Związku Strzeleckiego[1].

Od 5 sierpnia 1914 działał czynnie w Polskiej Organizacji Wojskowej[1]. Na początku 1915 wstąpił do Oddziału Lotnego Wojsk Polskich (Oddział Detaszowany I Brygady Legionów Polskich)[1]. Wyróżnił się w szeregu akcjach dywersyjnych[1]. W czasie jednej z nich, 2 lipca 1915 w Radzyminie, został ranny i aresztowany[1]. Był więziony w Warszawie, a następnie w Petersburgu, Witebsku i Gródku Witebskim[1]. Jesienią 1916 sąd wojenny w Witebsku skazał go na karę śmierci[1]. Wskutek starań wpływowych osób z kolonii polskiej w Wiebsku, kara śmierci została mu zamieniona na bezterminową katorgę[1]. W czasie rewolucji październikowej został uwolniony[1]. W maju 1918 wrócił do Polski i kontynuował działalność w POW na stanowisku szefa Wydziału VIII Żandarmerii Komendy Naczelnej Nr I[1]. W listopadzie 1918 wziął udział w rozbrajaniu Niemców, po czym wstąpił do Wojska Polskiego w randze podporucznika[1].

1 czerwca 1921 pełnił służbę w Naczelnym Dowództwie Wojska Polskiego, a jego oddziałem macierzystym był 6 pułk piechoty Legionów[5]. 5 grudnia 1921 były komendant Oddziału Lotnego Wojsk Polskich, major Marian Zyndram-Kościałkowski sporządził wniosek na odznaczenie Orderem Virtuti Militari, w którym napisał:

Por. Rybicki Edward od wybuchu wojny bierze udział czynny we wszystkich najniebezpieczniejszych pracach P.O.W. Na początku 1915 r. zgłasza się do Oddziału Lotnego. 30 kwietnia 1915 r. wysadza w powietrze silnie strzeżony tor kolejowy na linii Warszawa-Modlin, wykazując podczas akcji niepospolitą odwagę i zimną krew. 1-go maja otrzymuje rozkaz zorganizowania laboratorium materiałów wybuchowych w Warszawie. Wynajmuje lokal przy ul. Pięknej i do chwili aresztowania tj. do 2 lipca niestrudzenie pracuje wśród ciągłych niebezpieczeństw rewizji lub też z powodu braku odpowiednich technicznych środków, wylecenia w powietrze od własnych materiałów wybuchowych. W pierwszych dniach lipca otrzymuje rozkaz dokonania wywiadu na miasteczko Radzymin. Gdy zażądano od niego legitymacji i gdy paszport fałszywy wzbudził w żandarmach podejrzenie, wystrzałem z browninga toruje sobie drogę do ucieczki. ścigany przez żandarmów i policję kładzie trupem jeszcze dwóch, paru rani, i pomnąc o przysiędze Oddz. Lotnych, że żaden jego członek z bronią w ręku nie ma prawa oddać się w ręce wroga, ostatnią kulę wpakowuje sobie w głowę. Omdlałego, znalezionego przez chłopów w pobliskim zbożu i wydanego przez nich żandarmom, katują ci ostatni, łamiąc żebra uderzeniami obcasów i kolb. Tak skatowanym, rannego ciężko w głowę, wywożą do Rosji i osadzają w więzieniu. W ciągu więcej niż półroku udaje por. Rybicki niemego i uniemożliwia tym sposobem odbycie się sądu. Rewolucja zwalnia go z więzienia. Po przybyciu do kraju melduje się w Komendzie Nacz. P.O.W. obejmuje żandarmerię i na jej czele rozbraja w listopadzie 18 r. Niemców w Warszawie[1][6].

3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu kapitana ze starszeństwem od 1 czerwca 1919 i 1711. lokatą w korpusie oficerów piechoty[7][8][9][10]. Później został przeniesiony do 7 pułk piechoty Legionów w Chełmie[11][12]. 1 sierpnia 1926 został przydzielony do Biura Ogólno Organizacyjnego II Wiceministra Spraw Wojskowych na stanowisko kierownika referatu dla spraw podoficerów zawodowych i szeregowych nadterminowych[13][14]. Z dniem 19 lutego 1927 został przesunięty do Biura Personalnego Ministerstwa Spraw Wojskowych w Warszawie na stanowisko referenta[15]. W maju 1927 został przeniesiony z 7 pp Leg. do 21 pułku piechoty w Warszawie z pozostawieniem na zajmowanym stanowisku w Biurze Personalnym MSWojsk.[16] 23 grudnia 1927 został przeniesiony do kadry oficerów piechoty z pozostawieniem na dotychczas zajmowanym stanowisku[17][18]. 2 kwietnia 1929 prezydent RP nadał mu z dniem 1 stycznia 1929 stopień majora w korpusie oficerów kawalerii i 53. lokatą[19][20]. W tym samym miesiącu został przeniesiony do 21 pp na stanowisko komendanta obwodowego Przysposobienia Wojskowego[21]. W czerwcu 1930 został przeniesiony do Dowództwa Okręgu Korpusu Nr I w Warszawie na stanowisko kierownika Samodzielnego Referatu Informacyjnego[22][23]. Z dniem 30 czerwca 1937 został przeniesiony w stan spoczynku[1].

Zmarł 13 sierpnia 1940 w obozie koncentracyjnym Mauthausen[2][3]. Jego symboliczny grób znajduje się na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 237, rząd 6, miejsce 1-2)[2].

Był żonaty z Anną ze Skowrońskich, ps. Tarłówna (1893–1944), członkinią POW, urzędniczką, odznaczoną Krzyżem Niepodległości i Krzyżem Walecznych, ofiarą KL Ravensbrück[1][24][2][3][25][26][27]. Miał córkę Katarzynę i syna Edwarda[1].

Ordery i odznaczenia

Zobacz też

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 Rybicki Edward. [w:] Kolekcja Orderu Wojennego Virtuti Militari, sygn. I.482.25-1844 [on-line]. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2026-05-21].
  2. 1 2 3 4 5 Cmentarz Stare Powązki: EWELINA i EDWARD RYBICCY, [w:] Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne [dostęp 2026-05-21].
  3. 1 2 3 Program „Straty osobowe i ofiary represji pod okupacją niemiecką”. Fundacja „Polsko-Niemieckie Pojednanie”. [dostęp 2026-05-21].
  4. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2026-05-21]., Kazimierz urodził się w Zakroczymiu, gdzie ojciec był rejentem.
  5. ↑ Spis oficerów 1921 ↓, s. 42.
  6. ↑ Strzelanina w Radzyminie. „Kurjer Warszawski”. 182, s. 6, 1915-07-04. Warszawa.
  7. ↑ Lista starszeństwa 1922 ↓, s. 67.
  8. ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 420.
  9. ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 363.
  10. ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 197.
  11. ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 143.
  12. ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 138.
  13. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 8 z 28 lutego 1927, s. 68.
  14. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 42 z 11 października 1926, s. 338.
  15. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 12 z 11 kwietnia 1927, s. 113.
  16. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 5 maja 1927, s. 128.
  17. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 28 z 23 grudnia 1927. Dodatek Nr 1, s. 7.
  18. ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 131.
  19. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 8 z 3 kwietnia 1929, s. 105.
  20. 1 2 3 Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 35.
  21. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 9 z 27 kwietnia 1929, s. 120.
  22. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 11 z 18 czerwca 1930, s. 206.
  23. ↑ Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 453.
  24. 1 2 M.P. z 1931 r. Nr 64, poz. 100 (ISAP)
  25. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2026-05-21].
  26. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2026-05-21].
  27. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 19 z 8 lipca 1922, s. 492.
  28. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 59 z 30 grudnia 1922, s. 944.
  29. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 8 z 11 listopada 1931, s. 360.
  30. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2026-05-21].
  31. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2026-05-21].
  32. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 19 z 8 lipca 1922, s. 483.
  33. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2026-05-21].
  34. ↑ Monitor Polski nr 260, poz. 636. 1928-11-10. [dostęp 2026-05-21].
  35. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 15 z 11 listopada 1928, s. 414.

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.