Efekty specjalne

Pierwsze efekty specjalne tworzone techniką komputerową (CGI) pojawiły się w latach 70., a konkretnie w filmie Świat Dzikiego Zachodu (1973) w reżyserii Michaela Crichtona^[2]. Pierwszym filmem ze stworzonym wyłącznie przy użyciu komputera środowiskiem, na tle którego umiejscowiono aktorów, a także pierwszym łączącym animację komputerową z grą aktorską typu live action był film Tron (1982) w reżyserii Stevena Lisbergera^[3]. Natomiast pierwszą postacią w pełni wygenerowaną komputerowo i umieszczoną w filmie aktorskim jest postać szklanego rycerza z Piramidy Strachu (1985) Barry’ego Levinsona^[3]. Przełom w tworzeniu komputerowych efektów specjalnych nastąpił wraz z premierą filmu Terminator 2: Dzień sądu (1991) Jamesa Camerona, gdzie wprowadzono animowanego komputerowo cyborga z płynnego metalu. Postać zagrana przez aktora przed kamerą została poddana morfingowi, co dało ostateczny efekt zmieniającego swoją formę humanoidalnego terminatora^[3][4]. Sukces filmu Camerona zaowocował innymi filmami, przy których zastosowano tę technikę, jak np. Maska (1994)^[5][6]. Jednym z najważniejszych filmów w historii rozwoju cyfrowych efektów specjalnych okazał się Park Jurajski (1993) w reżyserii Stevena Spielberga z płynnie poruszającymi się, dzięki animacji komputerowej dinozaurami^[3][7]. Film ten spowodował znaczące odejście od animacji poklatkowej, a efekty przy użyciu CGI zaczęto stosować w produkcjach filmowych na niespotykaną dotychczas skalę^[3][7][8]. Kolejną rewolucją w stosowaniu komputerowych efektów specjalnych był film Matrix (1999), w którym użyto nowatorskich technik nagrywania i przetwarzania obrazu^[3]. Popularyzatorem obecnie stosowanej technologii zwanej przechwytywaniem ruchu (ang. motion capture) jest Peter Jackson, który w trylogii Władca Pierścieni (2001-2003) zastosował tę technikę w celu uzyskania efektu poruszającej się postaci Golluma, odgrywanej przez Andy’ego Serkisa^[3].