Elżbieta Seton

Święta
Elżbieta Anna Seton (Matka Seton)
Elizabeth Ann Seton
Założycielka Zgromadzenia Sióstr Miłosierdzia św. Józefa w USA
Ilustracja
Św. Elżbieta Anna Seton
Data i miejsce urodzenia

28 sierpnia 1774
Nowy Jork, Stany Zjednoczone

Data i miejsce śmierci

4 stycznia 1821
Emmitsburg, Maryland, Stany Zjednoczone

Czczona przez

Kościół katolicki

Beatyfikacja

17 marca 1963
Watykan
przez papieża Jana XXIII

Kanonizacja

14 września 1975
Watykan
przez papieża Pawła VI

Wspomnienie

4 stycznia

Atrybuty

wdowi strój, różaniec

Patronka

Szkół katolickich, sierot, wdów, nauczycieli, Shreveport w Luizjanie

Szczególne miejsca kultu

Narodowe Sanktuarium Świętej Elżbiety Anny Seton w Emmitsburgu

podpis
Widok na kościół pw. św. Elżbiety Seton zbudowanym w miejscu jej domu w Nowym Jorku przy State Street 7

Elżbieta Anna Seton z domu Bailey, właśc. ang. Elizabeth Ann Seton née Bailey (ur. 28 sierpnia 1774 w Nowym Jorku, zm. 4 stycznia 1821 w Emmitsburgu) – amerykańska pedagog, konwertytka na katolicyzm, zakonnica, założycielka Zgromadzenia Sióstr Miłosierdzia św. Józefa w USA, pionierka szkolnictwa katolickiego w USA oraz pierwsza rodzima obywatelka Stanów Zjednoczonych, która została kanonizowana przez Kościół katolicki[1].

Życiorys

Elżbieta Anna Seton urodziła się 28 sierpnia 1774 roku w Nowym Jorku, w rodzinie lekarza Richarda Bayleya i Catherine Charlton[2]. Została ochrzczona w Kościele Episkopalnym, do którego należała jej matka. Od trzeciego roku życia wychowywała ją macocha Charlotta Amelia Barclay, druga żona Richarda. Mając dziewiętnaście lat Elżbieta poślubiła Williama Magee Setona, bogatego kupca zajmującego się handlem międzynarodowym. Wspólnie mieli piątkę dzieci: Marię, Williama, Richarda, Catherinę i Rebeccę[3].

W wyniku konfliktu pomiędzy Stanami Zjednoczonymi a Republiką Francuską w latach 1798–1800 przedsiębiorstwo Setonów podupadło i w rezultacie William Seton musiał ogłosić bankructwo. To pogorszyło stan zdrowotny Wiliama, który chorował na gruźlicę. Szukając lepszych warunków życia oraz możliwości ratowania zdrowia Wiliama w 1803 roku małżonkowie razem z najstarszą córką postanowili wyjechać z kraju. Wybór padł na włoskie miasto Livorno, gdzie mieszkali jego przyjaciele, włoscy kupcy bracia Antonio i Filippo Filicchi. Po przyjeździe rodzina została poddana kwarantannie w związku z występowaniem żółtej febry w Nowym Jorku. Wkrótce potem, 27 grudnia 1803 rouk, Wiliam zmarł[4].

Śmierć męża oraz czas spędzony w katolickich Włoszech silnie zapisały się w psychice Elżbiety, co zaowocowało podjęciem przez nią decyzji o jej przejściu na katolicyzm. Oficjalnie Elżbieta przyjęła wyznanie katolickie 14 marca 1805 roku w nowojorskim kościele św. Piotra na Manhattanie. W tym czasie Elżbieta zajmowała się prowadzeniem szkoły dla dziewcząt, nauczaniem, a następnie prowadzeniem pensjonatu dla uczniów. Jednak jej konwersja na katolicyzm została negatywnie odebrana przez protestanckie środowisko Nowego Jorku, co powodowało ciągły odpływ uczniów z jej placówki[5].

W 1806 roku Elżbieta spotkała się z sulpicjaninem, późniejszym arcybiskupem Louisem Dubourgem, który zaproponował jej poprowadzenie katolickiej szkoły dla dziewcząt najpierw w Baltimore, a później w Emmitsburgu, gdzie znajdowała się sulpicjańska misja. W 1809 roku rozpoczęła pracę nad powołaniem do życia Akademii św. Józefa i katolickiej szkoły dla dziewcząt w Emmitsburgu. Była to pierwsza bezpłatna katolicka szkoła dla dziewcząt w USA. Stąd powołanie jej do życia uznaje się za początek budowy katolickiego systemu szkół parafialnych w Stanach Zjednoczonych[5].

W tym samym roku Elżbieta założyła wspólnotę zakonną poświęconą edukacji i opiece nad ubogimi dziećmi. Było to pierwsze katolickie zgromadzenie sióstr zakonnych założone w Stanach Zjednoczonych. Zgromadzenie przyjęło nazwę Sióstr Miłosierdzia św. Józefa i dzięki wpływowi Dubourga było oparte na regule francuskiego Zgromadzenia Sióstr Miłosierdzia św. Wincentego a Paulo (szarytek). Od tego momentu Elżbieta stała się znana jako „Matka Seton”. Przez resztę życia kierowała zgromadzeniem i kontynuowała pracę nad edukacją oraz wychowaniem młodzieży. Zmarła na gruźlicę 4 stycznia 1821 roku w Emmitsburgu w wieku 46 lat[5].

Beatyfikacja i kanonizacja

17 marca 1963 roku została uroczyście beatyfikowana w Watykanie przez papieża Jana XXIII[6], a po dwunastu latach kanonizowana 14 września 1975 r. na placu św. Piotra w Watykanie przez papieża Pawła VI[7].

Wspomnienie liturgiczne Elżbiety Seton jest obchodzone w Kościele katolickim w rocznicę jej śmierci 4 stycznia[8]. Ponadto tego samego dnia wspominana jest także w kalendarzu liturgicznym Kościoła Episkopalnego w Stanach Zjednoczonych Ameryki[9].

Cuda

Kościół katolicki za warunek kanonizacji uważają przynajmniej dwa cuda za wstawiennictwem tej osoby[10]. Elizabeth przypisuje się trzy cuda[11]:

  • Uleczyła siostrę Gertrudę Korzendofer z raka,
  • Uleczyła Teresę Ann O’Neill z dotkliwej białaczki,
  • Uleczyła Carl Kalin z zapalenia mózgu.

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ St. Elizabeth Ann Seton’s story. Sisters of Charity of New York, 2015-02-09. [dostęp 2024-09-16]. (ang.).
  2. ↑ Rev. John Jay Hughes: Mother Seton. [w:] Inside Catholic [on-line]. U.s. - Catholic Online, 6.02.2009. [dostęp 2013-01-20]. [zarchiwizowane z tego adresu (4.10.2012)]. (ang.).
  3. ↑ Elizabeth Bookser Barkley: Elizabeth Ann Seton: A Profoundly Human Saint. St. Anthony Messenger, czerw. 2009. [dostęp 2026-08-17]. (ang.).
  4. ↑ St. Elizabeth Ann Seton. Catholic Encyclopedia. [dostęp 2026-08-17]. (ang.).
  5. 1 2 3 Betty Ann McNeil, Święta Elżbieta Anna Seton. Projekt życia, „Echa Zgromadzenia”, 4, Siostry Miłosierdzia św. Wincentego a Paulo, 2021, s. 20-30 [dostęp 2024-09-24] (pol.).
  6. ↑ News of the Day, 'Mother Seton - First Beatification of Native Born American', British Pathé, 1963 [dostęp 2024-09-20] (ang.).
  7. ↑ Reuters, Italy: Vatican City St. Peter's Square packed for canonization of American saint (1975), British Pathé, 1975 [dostęp 2024-09-20] (ang.).
  8. ↑ Święty na dziś [online], wiara.pl, 31 sierpnia 2008 [dostęp 2024-09-23] (pol.).
  9. ↑ Lesser Feasts and Fasts 2018 [online], The Episcopal Church in the United States of America, 2019, s. 7, 26–27 [dostęp 2024-09-23] (ang.).
  10. ↑ Canonization of Saints. ReligionFacts, 12.02.2005. [dostęp 2013-01-20]. [zarchiwizowane z tego adresu (26.10.2006)]. (ang.).
  11. ↑ St. Elizabeth Ann Seton. Emmitsburg Area Historical Society. [dostęp 2013-01-20]. (ang.).

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.