Elżbieta Sikora

Elżbieta Sikora
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia

20 października 1943
Lwów

Pochodzenie

polskie

Gatunki

muzyka poważna, muzyka współczesna

Zawód

kompozytorka

Odznaczenia
Kawaler Orderu Sztuki i Literatury (Francja) Krzyż Kawalerski Orderu Zasługi RP Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Brązowy Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”
Strona internetowa

Elżbieta Sikora (ur. 20 października 1943 we Lwowie) – polska kompozytorka, mieszkająca od 1981 we Francji[1].

Życiorys

Uczyła się w klasie fortepianu w liceum muzycznym w Gdańsku, które ukończyła w 1963[2]. W tym samym roku rozpoczęła studia na Wydziale Reżyserii Dźwięku w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Warszawie pod kierunkiem Antoniego Karużasa, gdzie otrzymała dyplom w 1968 r.[3] W latach 1968–1970 odbyła studia z kompozycji muzyki elektroakustycznej w Groupe de recherches musicales w Paryżu pod kierunkiem Pierre Schaeffera i François Bayle’a[3]. Po powrocie do Polski kontynuowała studia kompozytorskie w PWSM w Warszawie pod opieką Tadeusza Bairda i Zbigniewa Rudzińskiego[3]. W 1973, wraz z Krzysztofem Knittlem i Wojciechem Michniewskim, utworzyła grupę kompozytorską KEW[3]. Drugi dyplom, na Wydziale Kompozycji, uzyskała w 1977 r.[3]

Poza tym studiowała kompozycję u Betsy Jolas i muzykę komputerową w Institut de Recherche et Coordination Acoustique/Musique w Paryżu[3]. Jako stypendystka pracowała 1983/1984 u Johna Chowninga w Centrum Badań Komputerowych Muzyki i Akustyki (CCRMA) przy Uniwersytecie Stanforda w Kalifornii[3]. W 1999 uzyskała stopień doktora nauk muzycznych w zakresie kompozycji w Akademii Muzycznej we Wrocławiu[3]. W latach 1985–1999 była profesorem w konserwatorium w Angoulême[3].

W latach 2011–2017 była dyrektorką artystyczną odbywającego się we Wrocławiu festiwalu Musica Electronica Nova.

15 listopada 2011 odbyła się francuska prapremiera jej kolejnej opery Madame Curie (polska prapremiera w gdańskiej Operze Bałtyckiej miała miejsce 25.11.2011 r.) do libretta Agaty Miklaszewskiej[4].

Nagrody i wyróżnienia

Jest laureatką licznych nagród i wyróżnień, m.in. Konkursu im. Carla Marii von Webera w Dreźnie w 1978 (za operę kameralną Ariadna)[3], Konkursu Muzyki Elektroakustycznej w Bourges w 1980 (za utwory Ziemia jałowa i Lettres à M. pour bande), Konkursu dla Kompozytorek w Mannheim w 1982 (za Guernica – hommage à Pablo Picasso na chór mieszany), nagród francuskiego Société des auteurs, compositeurs et éditeurs de musique w 1994: Prix pédagogique (za Chant’ Europe pour trois choeurs d’enfants et orchestre de chambre) i Prix du printemps (za całokształt twórczości), Francuskiego Stowarzyszenia Autorów i Kompozytorów Dramatycznych w 1996 (za operę Wyrywacz serc)[3], Jury de l’Académie du Disque Lyrique w Paryżu w 1992 r. (za Le Chant de Salomon pour soprano et l’ensemble i Eine Rose als Stütze na sopran i fortepian). Utwory Elżbiety Sikory wykorzystano w kilku filmach[5].

Laureatka Nagrody Miasta Gdańska w Dziedzinie Kultury „Splendor Gedanensis” (za 2011)[6]. Laureatka Nagrody Prezydenta Miasta Gdańska „Neptuny” (2013)[7]. W 1997 została odznaczona Krzyżem Kawalerskim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej[3], w 2004 zaś francuskim odznaczeniem Chevalier de l’Ordre des Arts et des Lettres[3]. W 2012 otrzymała Brązowy Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”[8], a w 2024 – Złoty[8][9].

Twórczość

Opery

  • Ariadna (1977)[10]
  • Derrière son Double (1983)[10]
  • L'arrache-coeur (1984–1986[11], 1992)[12]
  • Madame Curie (2011)[13]
  • Dorian Gray (2025)[14]

Balety

  • Blow-up (1980)[11]
  • Waste Land (1983)[11]
  • La Clef De Verre (1986)[11]

Przypisy

  1. ↑ Cichoń 2007 ↓, s. 261–262.
  2. ↑ Ludzie Reżyserzy realizatorzy Elżbieta Sikora. old.operabaltycka.pl.
  3. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 Dziębowska 2012 ↓.
  4. ↑ Józef Kański, Przewodnik operowy. Wyd. XI. Warszawa. PWM, s. 628–630.
  5. ↑ Elżbieta Sikora w bazie filmpolski.pl
  6. ↑ Splendor Gedanensis 2016. Dali najwięcej gdańskiej kulturze.
  7. ↑ Nagroda Prezydenta Miasta Gdańska „Neptuny” [online], Oficjalny serwis Miasta Gdańska [dostęp 2015-02-07] [zarchiwizowane z adresu 2015-09-24] (pol.).
  8. 1 2 Lista laureatów Medalu Zasłużony Kulturze Gloria Artis [online], gov.pl [dostęp 2026-04-22].
  9. ↑ Mateusz Ciupka, Elżbieta Sikora odznaczona złotą „Glorią Artis” [online], Ruch Muzyczny, 25 listopada 2025 [dostęp 2026-04-22].
  10. 1 2 Elżbieta Sikora. Życie i twórczość [online], Culture.pl [dostęp 2026-08-12].
  11. 1 2 3 4 Sikora, Elżbieta [online], Polska Biblioteka Muzyczna [dostęp 2026-08-12].
  12. ↑ Elżbieta Sikora. Finał jubileuszu. Transmisja! - Dwójka [online], www.polskieradio.pl [dostęp 2026-08-12].
  13. ↑ Sikora Elżbieta, Madame Curie Opera In Three Acts [online], pwm.com.pl [dostęp 2026-08-12].
  14. ↑ Olaf Jackowski, Premiery operowe w Polsce: prapremiera „Doriana Graya” Elżbiety Sikory w Poznaniu [online], Orfeo, 22 listopada 2025 [dostęp 2026-08-12].

Bibliografia

  • Ewa Cichoń: Sikora Elżbieta. W: Encyklopedia muzyczna PWM. Elżbieta Dziębowska (red.). Wyd. I. T. 9: S–Sł część biograficzna. Kraków: PWM, 2007. ISBN 978-83-224-0865-0. (pol.).

Linki zewnętrzne