Ema Derossi-Bjelajac
![]() | |
| Data i miejsce urodzenia |
3 maja 1926 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
20 czerwca 2020 |
| Przewodnicząca Prezydium Socjalistycznej Republiki Chorwacji | |
| Okres |
od 20 listopada 1985 |
| Przynależność polityczna | |
| Poprzednik |
Pero Car |
| Następca | |
Ema Derossi-Bjelajac, także Derosi-Bjelajac (serb. Ема Дероси Бјелајац; ur. 3 maja 1926 w Štrmacu, wówczas Stermàzio, zm. 20 czerwca 2020 w Zagrzebiu[1]) – jugosłowiańska (chorwacka) działaczka partyjna i państwowa, dziennikarka, w latach 1985–1986 przewodnicząca Prezydium (prezydent) Socjalistycznej Republiki Chorwacji.
Życiorys
Uczyła się w szkołach w Labinie i Nedešćinie. W 1951 została absolwentką Wyższej Szkoły Partyjnej „Đuro Đaković” w Belgradzie, a w 1959 uczelni Visoka upravna škola w Zagrzebiu. W 1965 ukończyła studia administracyjno-polityczne na wydziale prawa Uniwersytetu w Zagrzebiu. Pomiędzy 1959 a 1974 wykładała na macierzystych uczelniach przedmioty polityczno-administracyjne, początkowo jako asystent, a od 1966 docent. Autorka publikacji propagandowych, prasowych i naukowych[2][3].
W okresie II wojny światowej zaangażowana w Narodowej Armii Wyzwolenia Jugosławii, ukrywała się w zorganizowanej przez partyzantów drukarni. Od 1943 członek Ludowego Ruchu Wyzwolenia Jugosławii i Związku Młodzieży Komunistycznej Jugosławii. Zajmowała stanowiska w ich strukturach w mieście Labin i mieście Pula, gdzie odpowiadała za propagandę. W 1944 wstąpiła do Związku Komunistów Jugosławii, działała w ramach Związku Komunistów Chorwacji[2][3].
Pomiędzy 1946 a 1953 kolejno członek komitetu ZKCh na Istrii ds. propagandy, członek komitetu miejskiego w Puli i członek biura komitetu obwodowego w Rijece. Pracowała także w redakcjach gazet „Glas Istre” i „Riječki list”, w latach 50. była redaktor naczelną pierwszej z nich i szefem wydawnictwa Otokar Keršovani. Została członkiem Komitetu Centralnego Związku Komunistów Jugosławii (1964–1969) i egzekutywy Komitetu Centralnego Związku Komunistów Chorwacji (1969–1974), kierowała strukturami partii na Uniwersytecie Zagrzebskim (1968–1970) i należała do władz miejskich partii w Zagrzebiu (1980–1982). Przez kilka kadencji zasiadała w Zgromadzeniu (parlamencie) Socjalistycznej Republiki Chorwacji, od 1978 do 1982 pełniła funkcję jego wiceprzewodniczącej. W latach 70. opowiedziała się przeciwko Chorwackiej Wiośnie[2][3].
W kadencji 1982–1986 wchodziła w skład Prezydium Socjalistycznej Republiki Chorwacji (kolegialnej głowy państwa). Od 20 listopada 1985 do 10 maja 1986 kierowała nim po śmierci Pero Cara[4][5]. Działaczka stowarzyszenia kulturalnego Čakavski sabor, kierowała nim w latach 1986–1990. Po upadku Jugosławii działała w Socjaldemokratycznej Partii Chorwacji, wycofała się z życia politycznego[2].
29 czerwca 2020 pochowana na Cmentarzu Mirogoj[1]
Przypisy
- 1 2 Umrla Ema Derossi Bjelajac, Istranka i prva predsjednica Hrvatske. istarski.hr, 24 czerwca 2020. [dostęp 2026-05-14]. (chorw.).
- 1 2 3 4 Derossi-Bjelajac, Ema. istrapedia.hr. [dostęp 2026-05-15]. (chorw.).
- 1 2 3 Derossi-Bjelajac, Ema. lzmk.hr. [dostęp 2026-05-14]. (chorw.).
- ↑ Croatia. worldstatesmen.org. [dostęp 2026-05-14]. (ang.).
- ↑ Countries Cr-Cz: Croatia. rulers.org. [dostęp 2026-05-14].
