Ewa Maria Slaska

Ewa Maria Slaska (ur. 2 września 1949 w Sopocie) – polska pisarka i dziennikarka, organizatorka kultury.

Życie

Urodziła się w rodzinie Dariusza Boguckiego (zm. 2002), żeglarza, i Ireny Kuran-Boguckiej, graficzki i tłumaczki poezji hiszpańskiej. W latach 1967–1968 studiowała polonistykę w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Gdańsku, w latach 1968–1970 etnografię i etnologię, w latach 1970–1974 archeologię na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. W latach 1974–1976 docentura z historii starożytnej na UAM w Poznaniu[1].

Od 1974 r. była dziennikarką niezależną. W 1979 r. przebywała na stypendium dla przedstawicieli kultury w Rzymie.

Od roku 1979 działała w polskim ruchu opozycyjnym. W 1981 r. pracowała w gdańskim tygodniku NSZZ „Solidarność” – My, współpracowała wówczas z Polskim Radiem Gdańsk.

W 1978 r. otrzymała nagrodę w Konkursie Jednego Wiersza podczas Warszawskiej Jesieni Poezji za wiersz Bezsenność[2]. W 1981 r. debiutowała literacko Portretem z ametystem.

Od 1985 r. na emigracji w Berlinie. W 1986 r. otrzymała azyl w Niemczech, stypendium artystyczne Senatu Berlińskiego oraz założyła (wraz z Grzegorzem Ziętkiewiczem) i prowadziła w niemieckiej TV w Berlinie program Magazyn Wyspa – Insel. W latach 1987–1994 pracowała jako opiekun socjalny w oddziale Niemieckiego Czerwonego Krzyża w Berlinie. W 1994 r. założyła w Berlinie Polsko-Niemieckie Towarzystwo Literackie (Verein zur Förderung der Deutsch-Polnischen Literatur) WIR, które istniało do roku 2012. Redagowała nieregularnik literacki WIR (ISSN 0948-6313). W 2000 r. otrzymała 2. stypendium UNESCO dla pisarzy – pobyt na Rodos, w 2001 r. 3. stypendium UNESCO dla pisarzy – pobyt w „Writers and Translators House” w Visby w Szwecji, w 2003 r. 4. stypendium UNESCO dla pisarzy – pobyt na Rodos. W katach 2000–2001 kształciła się na referentkę „Nowych mediów” na Niemieckiej Akademii Gospodarczej. W latach 2001–2006 prowadziła projekt, PR i Webdesignu dla muzycznego stowarzyszenia „Kreuzberger Musikalischen Aktion e.V.”[1].

Publikowała na łamach polskich miesięczników kulturalnych wydawanych w kraju i za granicą, m.in. Archipelagu, Odry, Pogranicza, Tytułu. Tłumaczyła również poezję. Jej przekłady (z niemieckiego) ukazywały się w miesięcznikach m.in. Akcent, Polonistyka, Pro Libris, Przegląd Polityczny.

W 2003 roku była laureatką 6. Polsko-Niemieckiej Nagrody Dziennikarskiej[3].

Od roku 2011 prowadzi kolejno blogi Jak udusić kurę, czyli co młoda panna po trzydziestce powinna wiedzieć, a dziwnym trafem jeszcze nie wie (2011-2012 na blox.pl), a od grudnia 2012 blog ewamaria2013 (obecnie: ewamaria.blog) w Wordpressie. Te blogi są rodzajem gazety codziennej, w której co noc, w minutę po północy ukazuje się nowy wpis różnego autorstwa; z blogiem Jak udusić kurę... współpracowało kilkanaście autorek i autorów, z blogami ewamaria2013 i ewamaria.blog – kilkuset, aczkolwiek lista współautorów się zmienia i jednorazowo jest ich od kilkunastu do kilkudziesięciu. Od kilku lat współpracownikiem bloga jest Konrad Kozaczek, filozof.

Od roku 2021 wspólnie z Konradem Kozaczkiem prowadzi encyklopedię Polek za granicą - Polkopedia

Od roku 2020 wspólnie z Anną Krenz organizuje duże projekty poświęcone pamięci o kobietach, przede wszystkim Polkach zabitych podczas II wojny światowej w Berlinie:

- Irena Bobowska, zapomniana bohaterka, brakująca połowa historii (wydarzenia w przestrzeni publicznej, lekcje szkolne, wystawa, prezentacje, nadanie imienia Bobowskiej drzewu, które rośnie koło więzienia, w którym ją przetrzymywano) - od 2020 roku

- Kobiety w cieniu gilotyny - Polki ścięte w berlińskim więzieniu Plötzensee (warsztaty, strona internetowa, broszura) - rok 2023-2024

- Jadwiga (Hedwig Neumann) i inni - projekt, zmierzający do upamiętnienia polskiej konspiratorki tablicą pamiątkową w przestrzeni publicznej miasta - od roku 2024

W roku 2024 wraz z Anną Krenz i Ziemkiem Nowakiem przygotowała wystawę Freiheit Gleichheit Solidarność - Wolność Równość Solidarność - Freedom Equality Solidarność w ramach wystawy Berlin Global w HumboldtForum w Berlinie.

Była żoną Marka Slaskiego, wnuka Ludwika Slaskiego. Jej syn, Jacek Slaski (ur. 1976), jest dziennikarzem i organizatorem kultury (razem z Anną Krenz prowadzili w Berlinie galerię ZERO)[4].

Twórczość

  • Azalie (opowiadanie), w tomie Jedno słońce dla wszystkich, Warszawa 1981.
  • Portret z ametystem, Gdańsk 1981, ISBN 83-215-8229-X.
  • Dochodzenie, Paryż 1985 (Biblioteka „Kultury” 411) ISBN 2-7168-0074-X.
  • Jak podróżować po Niemczech (wspólnie z Martinem Ryzinskim), Warszawa 1998, ISBN 83-86773-24-3.
  • Kartki z podróży do Łeby (wspólnie z Katarzyną Bogucką Krenz), Gdańsk 2001, ISBN 83-88487-87-6.
  • Piękne dni w Visby, wyd. Prószyński, Warszawa 2006, ISBN 83-7469-356-8.
  • Ich bin nicht tot / Nie umarłem (wspólnie z Michałem Rembasem), Berlin 2016.
  • Lublinerowie, wyd. Biblioteka Zielonkowskich Zeszytów Historycznych, Zielonka 2017, ISBN 978-83-944285-7-0 (pod ps. Ewa Lubliner).
  • Amerykański sen. Pokolenie Solidarności, Berlin Szczecin 2025, ISBN 978-83-972139-6-8.

Przypisy

  1. 1 2 Ewa Maria Slaska i „Wyspa” [online], www.porta-polonica.de [dostęp 2025-10-20].
  2. ↑ Kronika życia kulturalnego Wybrzeża Gdańskiego 1975–1980. Życie literackie. „Gdański Rocznik Kulturalny”. Nr 8, s. 289, 1985. Gdańsk: Gdańskie Towarzystwo Przyjaciół Sztuki. [dostęp 2025-10-20].
  3. ↑ Laureaci w latach 1997–2022 [online], www.dnimediow.org [dostęp 2024-10-23].
  4. ↑ Strona galerii ZERO w Berlinie.

Bibliografia

  • Encyklopedia polskiej emigracji i Polonii, t. 4: P-S, Toruń 2005.

Linki zewnętrzne