Faon


Faon (stgr. Φάων Pháōn, dosł. „lśniący”) – heros wyspy Lesbos.
W greckiej wersji mitologicznej był w Mitylenie postarzałym żeglarzem-przewoźnikiem o odstręczającym wyglądzie, który przypadkowo spotkał Afrodytę pod postacią ubogiej staruszki[1]. Gdy odmówił przyjęcia zapłaty za przeprawienie z wyspy, bogini ofiarowała mu balsam, dzięki któremu odzyskał młodość i urodę, zyskując niezwykłe powodzenie wśród kobiet na swej wyspie[2][3].
Ostatnią w życiu miłością miała również zakochać się w nim również Safona, lecz kiedy Faon wzgardził jej uczuciem, zrozpaczona i wciąż zakochana w nim poetka samobójczo rzuciła się w morze ze skały Leukas[2][3].
Wersja ta po raz pierwszy znajduje odbicie w ocalałym urywku komedii Menandra zatytułowanej Leukadia (Frg. 258)[4]. W późniejszej literaturze antycznej zostaje powtórzona i spopularyzowana przez Owidiusza w Heroidach, gdzie Faon jest adresatem jednego z miłosnych listów, który kieruje do niego Safona[5].
Literacki przekaz łączący losy postaci mitycznej i historycznej mógł powstać na gruncie związku obu postaci z wyspą Lesbos, dodatkowo wsparty imieniem Faona, które pojawia się w poezji Safony. Natomiast z tekstu Strabona (Geographia X 2,9) wiadomo, że Faona w starożytności uważano za założyciela sanktuarium na wyspie Leukas poświęconego Afrodycie, w pobliżu którego znajdowało się też sanktuarium Apollina, gdzie skazanych na śmierć zrzucano ze skał do morza. W tym kontekście być może należy widzieć powiązanie obu postaci i łączność z podaniem o samobójstwie poetki[6].
Przypisy
- ↑ W wersji znanej z przekazu Eliana (Varia historia XII,2).
- 1 2 Pierre Grimal: Słownik mitologii greckiej i rzymskiej. Wrocław: Ossolineum, 1990, s. 98, ISBN 83-04-01069-0.
- 1 2 Owidiusz: Heroidy. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 1986, s. 130-131, ISBN 83-08-01168-3.
- ↑ Menander: Wybór komedii i fragmentów. Wrocław: Ossolineum, 1982, s. 263-264.
- ↑ Heroidy, List XV: Safona do Faona (przeł. W. Markowska). Kraków: Wydawnictwo Literackie, 1986, s. 123-131.
- ↑ Paulys Realencyclopädie der classischen Altertumswissenschaft. T. XIX,2. Stuttgart: J.B. Metzler, 1938, kol. 1790–1795.