Ferdinand von Richthofen

Ferdinand von Richthofen

Data i miejsce urodzenia	5 maja 1833 Carlsruhe
Data i miejsce śmierci	6 października 1905 Berlin
Zawód, zajęcie	geolog, geograf, kartograf

Ferdinand von Richthofen (ur. 5 maja 1833 w Carlsruhe, zm. 6 października 1905 w Berlinie) – niemiecki geolog, geograf, kartograf i badacz Chin.

Pochodził z arystokratycznej rodziny z Górnego Śląska. W latach 1860–1862 podróżował po Azji Wschodniej jako członek pruskiej misji handlowo-dyplomatycznej. Zwiedził Cejlon, Japonię, Tajwan, Filipiny, Indonezję i Syjam. W latach 1862–1868 prowadził geologiczne badania Kalifornii i gór Sierra Nevada. W latach 1868–1872 podróżował po Chinach. Po powrocie objął funkcję prezesa Towarzystwa Geograficznego (Gesellschaft für Erdkunde zu Berlin), a w 1886 został profesorem geologii na uniwersytecie w Berlinie. Jego najbardziej znani uczniowie to Sven Hedin, Artur Berson i Wilhelm Sievers.

Największym dziełem Richthofena była wydana w latach 1877–1912 siedmiotomowa monografia Chin zawierająca atlas geologiczny. Nosiła ona tytuł China. Ergebnisse eigener Reisen und darauf gegründeter Studien. Wprowadził w niej termin abrazja morska oraz ugruntował pogląd o eolicznym pochodzeniu lessu.

Choć jedwab nie był jedynym (ani nawet głównym) towarem transportowanym tym szlakiem, Ferdinand von Richthofen jako pierwszy użył w 1877 r. nazwy Seidenstrasse (niem. „droga jedwabna”) na określenie słynnej drogi handlowej, jedwabnego szlaku^[1][2].

Wydał również podręcznik dla podróżników Führer für Forschungsreisende zawierający metodyczne podstawy badań geomorfologicznych, dzięki czemu określany jest ojcem nowoczesnej geomorfologii. Jego kolejnym osiągnięciem było porównanie stref występowania laterytu w Ameryce oraz w Azji, co doprowadziło go do wniosku, że skała ta jest produktem wietrzenia w klimacie tropikalnym.

W 1878 został uhonorowany Złotym Medalem Królewskiego Towarzystwa Geograficznego (Founder's Medal)^[3].

W 2012 Ferdinand von Richthofen upamiętniony został w rodzinnej miejscowości popiersiem, które odsłonięto przy kościele ewangelickim Księżnej Zofii^[4].