Filozofia religijna

Filozofia religijna – kierunek w filozofii zajmujący się badaniem zagadnień filozoficznych z punktu widzenia określonej religii.

Filozofia religijna stanowi całokształt różnych szkół i prądów konkurujących ze sobą. Kierunki filozoficzne istnieją w buddyzmie, islamie, chrześcijaństwie i innych religiach: filozofia buddyjska, filozofia muzułmańska, filozofia chrześcijańska itd. Filozofia religijna bazuje na nauce religijnej i świętych księgach określonej religii, dających światopoglądową podstawę do roztrzygania wszystkich problemów filozoficznych[1]. Filozofia religijna zawsze opiera się na doktrynie tej lub innej religii, która przesądza o charakterze rozwiązania zagadnień filozofii[2]. Pod tym względem, jak podkreślał pracownik naukowy z Instytutu Filozofii RAN Grigorij Gutnier, filozofia religijna jest przeciwstawna filozofii religii[3], której przedstawiciele mogą być zarówno wierzącymi, jak i ateistami[4]. Na Biełgorodzkim Uniwersytecie Państwowym odbyła się dyskusja „W jaki sposób możliwa jest filozofia religijna?” Głos w niej zabrali: kierownik katedry filozofii Uniwersytetu Biełgorodzkiego Wiktor Rimski, profesor Jeleckiego Uniwersytetu Państwowego Wiaczesław Korotkich, kierowniczka katedry religioznawstwa Orłowskiego Uniwersytetu Państwowego Tatjana Czełowienko i in. Zdaniem Gutniera, filozofia religii jest owocem sekularyzacji i powstała jako filozoficzna krytyka religii[5].

Dokładna definicja terminu „filozofia religijna” pozostaje sporna. Można wyróżnić trzy podejścia do zagadniena stosunku między filozofią religii a filozofią religijną. Pierwsze je utożsamia. W drugim podejściu filozofia religijna traktowana jest jako forma filozofii religii. Trzecie podejście wyodrębnia filozofię religii i filozofię religijną jako samodzielne fenomeny[6]. Niektóre podręczniki akademickie definiują filozofię religii jako kierunek naukowy w religioznawstwie[7]. Filozofia religijna niekiedy zbliża się do teologii, ale zjawiska te zasadniczo się różnią między sobą[4]. Prof. Swietłana Klimowa uważa termin „filozofia religijna” za oksymoron[8].

Na początku XX wieku Franciszek Gabryl opublikował dwutomowe dzieło o filozofii religijnej w Polsce[9][10]. Gabryl ubolewał z tego powodu, że, jego zdaniem, literatura polska nie posiada naukowo napisanej nauki o Bogu ani też filozofii religii[11]. W polskiej filozofii religijnej ks. Franciszek Gabryl wyróżniał kilka kierunków: scholastyczny i neoscholastyczny (Karol Surowiecki, Andrzej Trzciński i in.), mistyczny (Andrzej Towiański, Wincenty Lutosławski), kierunek filozofii Friedricha Schellinga (Florian Bochwic, Józef Gołuchowski) i in. W prawosławiu filozofia religijna kojarzy się przede wszystkim ze Srebrnym wiekiem kultury rosyjskiej i rosyjskim renesansem religijno-filozoficznym[12].

Przypisy

Bibliografia

polskojęzyczna
obcojęzyczna
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.