German Marshall Fund
![]() | |
| Państwo | |
|---|---|
| Miejscowość | |
| Data założenia |
5 czerwca 1972 |
| Dziedzina |
think tank, polityka publiczna |
| Prezes |
Alexandra de Hoop Scheffer |
| Adres |
1744 R Street NW |
Położenie na mapie Stanów Zjednoczonych ![]() | |
| 38°54′44,7000″N 77°02′25,5000″W/38,912417 -77,040417 | |
| Strona internetowa | |
German Marshall Fund of the United States (GMF, pol. Niemiecki Fundusz Marshalla Stanów Zjednoczonych) – amerykański think tank, promujący współpracę między Ameryką Północną a Unią Europejską.
Działa od 1972 i prowadzi badania i analizy dotyczące kwestii transatlantyckich i globalnych, organizuje konferencje międzynarodowe z udziałem liderów polityki i biznesu, oferuje programy wymiany dla wschodzących liderów z Ameryki i Europy oraz wspiera inicjatywy na rzecz wzmacniania demokracji. Siedziba główna w Waszyngtonie, biura w Berlinie, Brukseli, Ankarze, Belgradzie, Bukareszcie, Paryżu i Warszawie[1].
Historia
Założenie
GMF został utworzony jako trwały pomnik pomocy udzielonej w ramach Planu Marshalla dzięki dotacji rządu zachodnioniemieckiego. Założycielem był Guido Goldman, dyrektor programu studiów zachodnioeuropejskich na Uniwersytecie Harvarda na początku lat 70. Goldman, Amerykanin, którego rodzina uciekła z Niemiec w 1940 roku, lobbował u rządu zachodnioniemieckiego, a zwłaszcza u ministra finansów Alexa Möllera, na rzecz ustanowienia funduszu promocji stosunków europejsko-amerykańskich z okazji 25. rocznicy Planu Marshalla[2]. Goldman uzyskał w 1971 roku zgodę na utworzenie organizacji[3].
Kanclerz Niemiec Willy Brandt ogłosił utworzenie GMF w przemówieniu 5 czerwca 1972 roku na Harvardzie, stwierdzając, że fundusz pomoże zwiększyć współpracę i wzajemne zrozumienie między USA a Europą[4].
Wczesny rozwój
W latach 70. i 80. GMF udzielał dotacji zgodnie ze swoją misją, m.in. na rzecz naukowców oraz Public Broadcasting Service (PBS) i National Public Radio (NPR). Do 1977 roku organizacja wydała ponad 7 milionów dolarów na prawie 100 projektów obejmujących Stany Zjednoczone, Niemcy Zachodnie, Francję, Wielką Brytanię, Włochy, Szwecję, Belgię, Danię, Holandię, Norwegię, Szwajcarię, Japonię i Kanadę. Naukowiec Michael Naumann stwierdził, że GMF był jednym z pierwszych think tanków koncentrujących się na znaczeniu soft power w czasach, gdy większość uwagi akademickiej skupiała się na kwestiach militarnych[3].
W latach 80. GMF wspierał również programy takie jak inicjatywa National Governors Association dotycząca walki z kwaśnymi deszczami oraz rozpoczął aktywną współpracę z ruchami demokratycznymi w Europie Środkowej i Wschodniej poprzez finansowanie dotacji[3].
Rozwój po 1989 roku
W marcu 2018 roku fundacja została uznana w Rosji za „niepożądaną” organizację[5].
Zobacz też
Przypisy
- ↑ About | German Marshall Fund of the United States [online], www.gmfus.org [dostęp 2026-08-07] (ang.).
- ↑ Benjamin Knaack, EM 2012: Cristiano Ronaldo und die anderen Stars, „Der Spiegel”, 8 czerwca 2012, ISSN 2195-1349 [dostęp 2026-08-07] (niem.).
- 1 2 3 Siegel, Nicholas (2012), The German Marshall Fund of the United States: A Brief History, GMF, s. 11–21.
- ↑ Brandt, Willy (1976). Begegnungen und Einsichten. Die Jahre 1960–1975 (niem.). s. 308.
- ↑ „Russia Declares U.S. German Marshall Fund 'Undesirable'". Radio Free Europe/Radio Liberty. 21 marca 2018. [dostęp 2026-08-07].

