Glaucidium dłoniaste

Glaucidium dłoniaste
Ilustracja
Systematyka[1][2]
Domena

eukarionty

Królestwo

rośliny

Podkrólestwo

rośliny zielone

Nadgromada

rośliny telomowe

Gromada

rośliny naczyniowe

Podgromada

rośliny nasienne

Nadklasa

okrytonasienne

Klasa

Magnoliopsida

Nadrząd

jaskropodobne

Rząd

jaskrowce

Rodzina

jaskrowate

Rodzaj

glaucidium

Gatunek

glaucidium dłoniaste

Nazwa systematyczna
Glaucidium palmatum Siebold & Zucc.
Abh. Math.-Phys. Cl. Königl. Bayer. Akad. Wiss. 4(2): 184 1843[3]

Glaucidium dłoniaste (Glaucidium palmatum) – gatunek byliny z rodziny jaskrowatych (Ranunculaceae), z monotypowego rodzaju glaucidium (Glaucidium Siebold et Zuccarini, Abh. Math.-Phys Cl. Königl. Bayer. Akad. 4(2): 184. 1845[4]). Uważany jest za klad bazalny dla całej rodziny jaskrowatych, wyodrębniany jest też w odrębną podrodzinę Glaucidioideae, czasem nawet w randze rodziny Glaucidiaceae. Dawniej takson ten umieszczano także w rodzinie piwoniowatych (Paeoniaceae)[5]. Występuje w stanie dzikim w cienistych, wysokogórskich lasach[6] na japońskich wyspach Hokkaido oraz w północnej i środkowej części Honsiu[5][7].

Morfologia

Pokrój
Bylina kłączowa tworząca okazałe kępy. Z kłącza wyrastają nierozgałęzione łodygi osiągające do 30 cm wysokości[6]. Są one dość tęgie i drobno omszone, czasem łysiejące w górnej części[7].
Liście
Nieliczne odziomkowe i zwykle dwa, rzadko trzy liście łodygowe, skrętoległe, bez przylistków. Odziomkowe liście są długoogonkowe[7]. Blaszki są dłoniastowrębne z 7–11 łatkami, w ogólnym zarysie sercowato-okrągłe, o średnicy do 20 cm. Blaszka liściowa na brzegu jest powcinana i ząbkowana. Za młodu liście są okryte białym kutnerem, z wiekiem łysieją i stają się ciemnozielone[6].
Kwiaty
Pojedyncze, okazałe, obupłciowe, wyrastają na szczycie łodygi. Kwiaty wsparte są liściopodobnymi, siedzącymi nerkowatymi, okrągławymi lub sercowatymi, głęboko wcinanymi przysadkami[7]. Okwiat składa się z czterech jasnoniebieskich lub niebieskopurpurowych listków[6]. Wewnątrz kwiatu znajdują się bardzo liczne, spiralnie ułożone pręciki[7] z żółtymi pylnikami[6]. Owocolistki dwa, rzadko jeden lub trzy, krotko zrośnięte nasadami, zawierające po 15–30 zalążków[7].
Owoce
Mieszki bocznie spłaszczone. Nasiona w dwóch rzędach ułożone przemiennie formują jeden szereg. Nasiona są jajowate, spłaszczone, szeroko oskrzydlone, średnicy do 1,5 cm, brązowe[7].

Przypisy

  1. ↑ Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-26] (ang.).
  2. ↑ Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2011-03-01] (ang.).
  3. ↑ Glaucidium palmatum. [w:] The Plant List [on-line]. [dostęp 2011-03-01]. (ang.).
  4. ↑ Index Nominum Genericorum (ING). Smithsonian National Museum of Natural History. [dostęp 2011-03-01]. (ang.).
  5. 1 2 Glaucidium palmatum. [w:] Germplasm Resources Information Network (GRIN) [on-line]. [dostęp 2011-03-01].
  6. 1 2 3 4 5 Glaucidium dłoniaste. Ogród Botaniczny Uniwersytetu Wrocławskiego. [dostęp 2011-03-01]. (pol.).
  7. 1 2 3 4 5 6 7 Armen Takhtajan: Flowering Plants. 978-1-4020-9608-2: Springer, 2009, s. 98-99.