Globalizacja gospodarki

Globalizacja gospodarki – procesy organizowania i prowadzenia produkcji, wymiany i przepływów kapitału w skali światowej oraz traktowania przez podmioty gospodarcze całości globu jako jednego rynku^[1.1].

Czynnikami warunkującymi rozwój procesu globalizacji gospodarki są^[1.1]:

• rozwój technicznych środków komunikacji;
• liberalizacja handlu międzynarodowego;
• redukcja barier przepływu towarów i kapitału.

Ponadto do czynników sprzyjających opisywanemu zjawisku zalicza się korzystne warunki polityczne oraz tworzenie ładu instytucjonalnego w formie działalności takich organizacji jak np. Międzynarodowy Fundusz Walutowy, Grupa Banku Światowego, czy też powstała w konsekwencji Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu Światowa Organizacja Handlu^[1.2].

Globalizacja gospodarki nie jest procesem nowym, lecz jej przyspieszenie nastąpiło stosunkowo niedawno^[1.3]. Cechy charakterystyczne dla dzisiejszej gospodarki globalnej odnaleźć można w gospodarkach epoki cywilizacji starożytnych^[1.3]. Np. Imperium rzymskie, które swym obszarem obejmowało niemal cały znany Europejczykom ówczesny świat, miało jedną wspólną walutę i tworzyło jeden wspólny rynek^[1.3]. Procesowi tworzenia rynku światowego sprzyjała prowadzona przez europejskie mocarstwa ekspansja kolonialna i wyznaczenie pod koniec XIX wieku stref wpływów na obszarze całego globu^[1.3]. Na przełomie wieku XIX i XX można wskazać wiele zjawisk występujących także dziś w międzynarodowych stosunkach gospodarczych^[1.3]. Tzw. rewolucja bolszewicka w Rosji, wielki kryzys oraz podział świata po II wojnie światowej doprowadziły do ukształtowania się nowego układu polityczno-ekonomicznego. W okresie zimnej wojny wyodrębniano kraje kapitalistyczne, kraje socjalistyczne i kraje trzeciego świata^[2]. Utworzenie międzynarodowych instytucji finansowych, liberalizacja handlu międzynarodowego, proces dekolonizacji, upadek bloku wschodniego oraz rozwój przedsiębiorstw o zasięgu międzynarodowym przysłużyły się do odbudowy jednolitego rynku światowego^[1.2].

• gospodarka światowa
• korporacja międzynarodowa
• globalizacja
• internacjonalizacja
• międzynarodowe stosunki gospodarcze

• Bolesław Winiarski: Polityka gospodarcza w obliczu procesów globalizacji. Perspektywy na pierwsze dziesięciolecia XXI wieku. W: Bolesław Winiarski: Polityka gospodarcza. Wyd. 3. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2006, s. 177–192. ISBN 978-83-01-14785-3.