Grace Hopper
![]() kontradm. Grace Hopper (1984) | |
| Data i miejsce urodzenia |
9 grudnia 1906 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
1 stycznia 1992 |
| Przebieg służby | |
| Lata służby |
1943–1966, 1967–1971, 1972–1986 |
| Siły zbrojne | |
| Odznaczenia | |
Grace Brewster Hopper, z d. Murray (ur. 9 grudnia 1906 w Nowym Jorku, zm. 1 stycznia 1992 w hrabstwie Arlington)[1] – amerykańska pionierka informatyki. Przez szereg lat służyła w United States Navy, w 1986 przeszła w stan spoczynku w stopniu kontradmirała (rear admiral (lower half)[a])[2][3].
Życiorys
Uczęszczała do kolegium przygotowawczego Hartidge School[4]. W wieku 17 lat rozpoczęła naukę w Vassar College i w 1928 uzyskała licencjat z matematyki. Następnie studiowała na Uniwersytecie Yale, gdzie zdobyła zarówno tytuł magistra, jak i stopień doktora matematyki[2] (jako pierwsza kobieta w dziejach tej uczelni)[3], by potem powrócić do Vassar College i prowadzić tam wykłady[2][5]. Należała do prestiżowej społeczności Phi Beta Kappa[2][4]. W 1941 objęła stanowisko profesora nadzwyczajnego[4].
W 1943 dołączyła do korpusu rezerwy Marynarki Wojennej Stanów Zjednoczonych jako wykładowca matematyki w szkole oficerskiej w Northampton[2].
W 1945 zginął mąż Grace Hopper, Vincent Foster Hopper[2]. Zdarzenie to wpłynęło na to, że, w przeciwieńswie do wielu innych kobiet, zdecydowała się pozostać w marynarce[2]. Otrzymała stanowisko w Biurze Projektu Wyliczeń Nawigacyjnych działającym przy Uniwersytecie Harvarda[5], gdzie uczestniczyła w pracach nad maszyną Harvard Mark I[2]. Bliski zarzucenia projekt przetrwał dzięki Hopper i kilku innym oficerom, którzy przekonali dowództwo Navy, że komputery przydadzą się artylerzystom[2]. W 1946 została profesorem Uniwersytetu Harvarda[2], gdzie kontynuując pracę uczestniczyła w budowie komputerów Harvard Mark II oraz Harvard Mark III[2].
W 1949 przeniosła się do firmy komputerowej Eckert-Mauchly Computer Corporation w Filadelfii, gdzie pomagała przy projektowaniu UNIVAC I, pierwszego cyfrowego komputera przeznaczonego do szerokich zastosowań komercyjnych[2][3][5].
Współpracowała w latach II wojny światowej i po niej przy opracowaniu translatorów i pierwszych języków programowania, między innymi języka COBOL[2][3].
W 1952 zaprezentowała ideę kompilatora w artykule The education of a computer[2][6]. Pod koniec tego samego roku napisała pierwszy kompilator (A-0 system) dla UNIVAC I[2][7].
Grace Hopper była, obok Richarda Miltona Blocha i Roberta Campbella, jedną z programistek maszyny Harvard Mark I.

Zasłynęła spopularyzowaniem określenia bug w słownictwie informatycznym (pomimo że tak naprawdę to nie ona jest twórcą tego terminu[8]). Sytuacja miała miejsce, kiedy podczas pracy nad komputerem Mark II na Uniwersytecie Harvarda do wnętrza komputera dostała się ćma, która spowodowała awarię w jego funkcjonowaniu. Incydent ten Hopper zarejestrowała w dzienniku, załączając insekta oraz opisując zdarzenie jako 15:45 Relay #70 Panel F (moth) in relay. First actual case of bug being found.
[9].
W 1977 objęła funkcję specjalnego doradcy przy wiceadmirale stojącym na czele Dowództwa ds. Automatyzacji Marynarki Wojennej[5].
Była jedną z najważniejszych osób w organizacjach ANSI oraz IEEE, w których brała udział w pracach nad wieloma stosowanymi powszechnie standardami[2].
Pracowała też w firmie Digital Equipment Corporation będąc członkiem zarządu firmy oraz jej rzecznikiem[2].
Amerykański niszczyciel rakietowy klasy Arleigh Burke USS Hopper został nazwany na jej cześć, podobnie jak superkomputer Cray XE6 „Hopper” w NERSC[10] oraz architektura procesorów graficznych Nvidia „Hopper”[11].
Awanse[12]

Odznaczenia[12]
- Medal Departamentu Obrony za Wybitną Służbę – 1986[15]
- Legia Zasługi – 1973
- Medal za Chwalebną Służbę – 1980
- Prezydencki Medal Wolności – 2016 (pośmiertnie)[16]
- Medal Kampanii Amerykańskiej – 1944
- Medal Zwycięstwa w II Wojnie Światowej – 1945
- Medal Służby Obrony Narodowej – dwukrotnie – 1953, 1966
- Medal Rezerwy Sił Zbrojnych – trzykrotnie[c] – 1963, 1973, 1983
- Medal Rezerwy Marynarki Wojennej – 1953
Zobacz też
Uwagi
Przypisy
- ↑ RADM Grace Hopper [online], findagrave.com, 25 kwietnia 1998 [dostęp 2026-02-24] (ang.).
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 Pani Admirał Grace Murray Hopper, „Komputer”, 4/88 (25), RSW „Prasa-Książka-Ruch”, kwiecień 1988, s. 8, ISSN 0860-2514.
- 1 2 3 4 The 20 Most Important People, „BYTE”, 20 (9), wrzesień 1995, s. 133–142 (ang.).
- 1 2 3 Grace Hopper. Krótka biografia matki informatyki [online], kompaniainformatyczna.pl [dostęp 2022-03-11].
- 1 2 3 4 Rachel Swaby, Upór i przekora. 52 kobiety, które odmieniły naukę i świat, Krzysztof Kurek (tłum.), 2017, ISBN 978-83-268-2485-2.
- ↑ Grace Murray Hopper, The Education of a Computer, „Proceedings of the 1952 ACM National Meeting (Pittsburgh)”, ACM '52, Nowy Jork: Association for Computing Machinery, 1952, s. 243–249, DOI: 10.1145/609784.609818 [dostęp 2017-04-13] (ang.).
- ↑ Richard L. Wexelblat, History of Programming Languages, Nowy Jork: Academic Press, 1981, ISBN 0-12-745040-8 (ang.).
- ↑ Molly McBride Jacobson, Grace Hopper’s Bug [online], Atlas Obscura, 20 grudnia 2016 [dostęp 2021-09-05] (ang.).
- ↑ National Geographic Society, World’s First Computer Bug [online], National Geographic Society, 15 lipca 2020 [dostęp 2021-09-05] (ang.).
- ↑ Computational Systems » Retired Systems » Hopper [online], nersc.gov [zarchiwizowane z adresu 2016-03-14] (ang.).
- ↑ NVIDIA GH200 Grace Hopper Superchip [online], nvidia.com [dostęp 2026-03-05] (ang.).
- ↑ S. 1160 (99th): Department of Defense Authorization Act, 1986, govtrack.us, 8 listopada 1985, Sec. 514. [dostęp 2026-02-27] (ang.).
- ↑ Pete Souza, Historic Images of Ronald Reagan [online], defense.gov [zarchiwizowane z adresu 2013-10-19] (ang.).
- ↑ Admiral Hopper Awarded the National Medal of Technology [online], cs.yale.edu, 16 września 1991 [dostęp 2026-03-05] (ang.).
- ↑ Erin Carson, White House honors two of tech’s female pioneers [online], cbsnews.com, 23 listopada 2016 [dostęp 2026-03-05] (ang.).
Linki zewnętrzne
John J. O’Connor; Edmund F. Robertson: Grace Hopper w MacTutor History of Mathematics archive (ang.)
