HD 191939
| Dane obserwacyjne (J2000) | |||||||||||
| Gwiazdozbiór | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Rektascensja |
20h 08m 05,755s[1] | ||||||||||
| Deklinacja |
+66° 51′ 02,08″[1] | ||||||||||
| Paralaksa (π) | |||||||||||
| Odległość | |||||||||||
| Wielkość obserwowana (pasmo V) |
8,97 ± 0,03[2] | ||||||||||
| Ruch własny (RA) | |||||||||||
| Ruch własny (DEC) |
−63,988 ± 0,017 mas/rok[1] | ||||||||||
| Prędkość radialna |
−9,266 ± 0,0018 km/s[1] | ||||||||||
| Charakterystyka fizyczna | |||||||||||
| Rodzaj gwiazdy | |||||||||||
| Typ widmowy |
G0[1] | ||||||||||
| Masa | |||||||||||
| Promień | |||||||||||
| Metaliczność [Fe/H] |
−0,15 ± 0,06[3] | ||||||||||
| Jasność | |||||||||||
| Prędkość obrotu |
1,6 ± 0,03[3] km/s | ||||||||||
| Wiek |
>8,7[3] mld lat | ||||||||||
| Temperatura |
5348 ± 100[3] K | ||||||||||
| Alternatywne oznaczenia | |||||||||||
| |||||||||||
 Położenie w gwiazdozbiorze Smoka | |||||||||||
HD 191939 – gwiazda w gwiazdozbiorze Smoka, znajdująca się ok. 174 lata świetlne od Słońca. Gwiazda ma układ planetarny złożony z sześciu planet.
Charakterystyka
Jest to żółty karzeł, gwiazda ciągu głównego należąca do typu widmowego G0. Ma temperaturę około 5400 K i jasność ok. 65% jasności Słońca, masę równą 81% i promień równy 94% słonecznego. HD 191939 jest starsza od Słońca, ma co najmniej 8,7 miliarda lat[3].
Układ planetarny
Układ planetarny tej gwiazdy został odkryty dzięki teleskopowi kosmicznemu TESS. W 2020 roku opublikowana została praca, identyfikująca tranzyty trzech planet przed tarczą HD 191939. Głębokość tranzytu wskazywała, że są to planety mniejsze od Neptuna, o podobnych rozmiarach (ok. 3 promieni Ziemi)[4]. Poprzez pomiar zmian prędkości radialnej gwiazdy, w 2022 roku wykryto dalsze trzy planety tego układu o dłuższych okresach orbitalnych. Czwarta planeta ma masę podobną do Saturna. Piąta od gwiazdy planeta HD 191939 g krąży w ekosferze układu, ale przy masie minimalnej ok. 7 mas Ziemi jest to prawdopodobnie mini-Neptun. Najdalsza planeta to gazowy olbrzym masywniejszy od Jowisza[2][5][3].
Układ planetarny HD 191939[2]
| Towarzysz | Masa minimalna | Promień | Okres orbitalny [d] |
Półoś wielka [au] |
Ekscentryczność | Inklinacja [°] |
|---|---|---|---|---|---|---|
| b | 9,66 ± 0,7[3] M🜨 | 3,410 ± 0,075[5] R🜨 | 8,8803256 ± 0,0000047[5] | 0,0780 ± 0,0009[3] | 0,031 +0,010−0,011[5] | 88,10 +0,14−0,10[5] |
| c | 7,55 ± 1,05[3] M🜨 | 3,195 ± 0,075[5] R🜨 | 28,579743 ± 0,000045[5] | 0,170 ± 0,002[3] | 0,034 +0,034−0,013[5] | 89,10 +0,06−0,08[5] |
| d | 2,80 ± 1,11[3] M🜨 | 2,995 ± 0,070[5] R🜨 | 38,353037 ± 0,000060[5] | 0,210 ± 0,002[3] | 0,031 +0,018−0,012[5] | 89,49 +0,05−0,08[5] |
| e | 0,3590 ± 0,0098[3] MJ | 101,70 ± 0,08[3] | 0,400 ± 0,004[3] | 0,031 +0,008−0,016[5] | ||
| g | 6,88 ± 2,50[3]M🜨 | 288,6 ± 7,1[3] | 0,800 ± 0,016[3] | 0,030 +0,025−0,011[5] | ||
| f | 2,88 ± 0,26[3] MJ | 2898 ± 152[3] | 3,71 ± 0,13[3] |
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 HD 191939 w bazie SIMBAD (ang.) [dostęp 2021-04-04].
- 1 2 3 HD 191939 Overview, [w:] NASA Exoplanet Archive [online], California Institute of Technology, 2024 (ang.).
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 Jack Lubin i inni, The HD 191939 Exoplanet System is Well Aligned and Flat, „The Astronomical Journal”, 168 (5), 2024, s. 196, DOI: 10.3847/1538-3881/ad79ed, Bibcode: 2024AJ....168..196L, arXiv:2409.06795 (ang.).
- ↑ Mariona Badenas-Agusti i inni, HD 191939: Three Sub-Neptunes Transiting a Sun-like Star Only 54 pc Away, „The Astronomical Journal”, 3, 160, 2020, DOI: 10.3847/1538-3881/aba0b5, Bibcode: 2020AJ....160..113B, arXiv:2002.03958.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 J. Orell-Miquel i inni, HD 191939 revisited: New and refined planet mass determinations, and a new planet in the habitable zone, „Astronomy & Astrophysics”, 669, 2023, A40, DOI: 10.1051/0004-6361/202244120, Bibcode: 2023A&A...669A..40O, arXiv:2211.00667.