Hanns Fechner

Hanns Fechner

Hanns Fechner na fotografii ok. 1900 r.
Data i miejsce urodzenia	7 czerwca 1860 Berlin
Data i miejsce śmierci	30 listopada 1931 Szklarska Poręba
Zawód, zajęcie	malarz, pisarz, nauczyciel akademicki

Johannes "Hanns" Fechner (jako dorosły używał w swojej twórczości imienia Hanns^[1]) (ur. 7 czerwca 1860 w Berlinie, zm. 30 listopada 1931 w Szklarskiej Porębie^[2]) – niemiecki malarz i pisarz, nauczyciel akademicki.

Ojcem Johannesa był malarz Wilhelm. W 1877 r. podjął studia malarskie w swoim rodzinnym mieście, na tamtejszej Akademii Sztuk Pięknych, zostając jej absolwentem w 1881. Później, aż do 1883, kontynuował naukę w monachijskiej Akademii Sztuk Pięknych. Następnie pracował w zawodzie w Berlinie, najpierw jako nauczyciel, a później profesor rysunku i malarstwa Wyższej Szkoły Technicznej, a następnie w tym samym charakterze na macierzystej akademii^[3]. Karierę malarską zakończył nagle w 1907 r., gdy oślepł w rezultacie następstw wypadku, jakiemu uległ^[4][5]. W roku 1910 zamieszkał na stałe w Szklarskiej Porębie Średniej^[6], w zakupionym wcześniej wiejskim domu przy obecnej ul. Dolnej 11, zachowanym do dziś^[7].

Fechner był dwukrotnie żonaty. Z pierwszego małżeństwa miał syna Wernera, który również został malarzem i zamieszkał w Szklarskiej Porębie Średniej. Drugą żoną Hannsa została w 1923 działaczka społeczna i pisarka Hannah z domu Riehm^[8]. Pochowany wraz z Hannah na cmentarzu ewangelickim w Szklarskiej Porębie Dolnej, grób zachował się^[9].

W młodości malował przede wszystkim obrazy rodzajowe, ale uznanie zdobył później, jako jeden z czołowych portrecistów niemieckich przełomu XIX/XX w.^[10]. Utrzymując liczne kontakty wśród elit ówczesnego państwa pruskiego i będąc malarzem tamtejszego dworu królewskiego wykonał szereg portretu znanych postaci, wśród których byli arystokraci i politycy, w tym cesarze Wilhelm II Hohenzollern i Aleksander III, Otto von Bismarck oraz twórcy, m.in. Theodor Fontane, Gerhart Hauptmann, Wilhelm Raabe i naukowiec Rudolf Virchow. Po oślepnięciu zajął się pisarstwem, publikując szereg książek wspomnieniowych, w tym o osobach, które mu pozowały do portretów i pracy z nimi. Ponadto napisał i wydał tom baśni poświęconych karkonoskiemu Liczyrzepie. Zaangażował się też w organizację regionalnych towarzystw i imprez kulturalnych, będąc inicjatorem powołania Stowarzyszenia Artystycznego św. Łukasza w Szklarskiej Porębie Górnej (Künstlervereinigung St. Lukas in Ober-Schreiberhau) oraz Śląskiego Związku Teatrów Ojczyźnianych (Schlesiesche Bund für Heimatspiele)^[11], aktywnie działając od 1922 w legnickim Stowarzyszeniu Pisarzy i Artystów Plastyków im. Friedricha von Logaua i często publikując w wydawanym przez to stowarzyszenie czasopiśmie kulturalnym "Die Saat"^[12], ponadto organizował w coroczny, trwający tydzień festyn artystyczno-literacko-teatralny pod nazwą “Johanniswoche”, związany z nocą świetojańską^[13].

Nazwiskiem malarza nazwano w 1947 ulicę w berlińskiej dzielnicy Wilmersdorf^[14].

• Białek E., Południak N., 2024: Hanns Fechner i Hermann Hendrich. Malarze ze Szklarskiej Poręby w legnickim czasopiśmie "Die Saat". Sudety, 3/2024, s. 19-23.
• Muzeum Karkonoskie. Strona "Hannah i Hanns Fechner". Dom Carla i Gerharta Hauptmannów w Szklarskiej Porębie,