Henryk Bezeg
| Data i miejsce urodzenia |
26 maja 1895 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
19 maja 1979 |
| Przebieg służby | |
| Lata służby |
1914–1944 |
| Siły zbrojne | |
| Formacja | |
| Główne wojny i bitwy | |
| Odznaczenia | |
Henryk Bezeg, także Filip Henryk Bezeg[a], ps. „Gil” (ur. 26 maja 1895 w Zahajpolu, zm. 19 maja 1979 w Warszawie) – podpułkownik intendent z wyższymi studiami wojskowymi Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy.
Życiorys
Urodził się w rodzinie Alfreda, urzędnika bankowego, i Heleny z Przybylskich[2][3]. Jego dziadek, Celbin Bezeg, był Węgrem, uczestnikiem powstania węgierskiego 1848–1849[4]. Po jego klęsce osiadł w Galicji. Henryk miał trzech braci – oficerów piechoty Wojska Polskiego: Antoniego (1891–1926), kapitana, Zygmunta Longina (1893–1971), podpułkownika i Stanisława Rajmunda (1899–1986), podporucznika[3]. 28 czerwca 1914 zakończył naukę w c. k. Wyższym Gimnazjum z językiem wykładowym polskim w Kołomyi ze zdanym egzaminem dojrzałości[5].
Podczas I wojny światowej, od sierpnia 1914, służył w Legionach Polskich. Żołnierz 5. pp I Brygady, w maju 1915 w bitwie pod Konarami został ciężko ranny w głowę (stracił oko) i początkowo został uznany za poległego[6]. Studiował od 1917 na Politechnice Lwowskiej.
Uczestnik obrony Lwowa w listopadzie 1918. Służył w batalionie zapasowym 5 pułku piechoty od 1919, a następnie w 1 pułku piechoty jako oficer gospodarczy. Referent finansowy w 1 Dywizji Piechoty Legionów od 1920, a w 1921 p.o. szefa, a później zastępca szefa intendentury w dywizji. Szef intendentury od 1921 2 Dywizji Piechoty Legionów, a w 1922 został ponownie szefem intendentury w 1 Dywizji Piechoty Legionów. Później był w Grodnie w Rejonowej Intendenturze, a następnie zastępca szefa intendentury Dowództwa Okręgu Korpusu Nr III. Słuchacz Wyższej Szkoły Intendentury w latach 1922–1924. Kierownik referatu mundurowego 9 Okręgowego Szefostwa Intendentury od 1924. W latach 1928–1931 pełnił obowiązki dowódcy 9 batalionu administracyjnego w Brześciu nad Bugiem[7]. W marcu 1931, po likwidacji batalionu, został przeniesiony do Filii Wojskowego Zakładu Zaopatrzenia Intendenckiego w Brześciu nad Bugiem[8]. W sierpniu tego roku został przeniesiony do Głównej Komendy Związku Strzeleckiego w Warszawie[9][10]. 29 stycznia 1932 prezydent RP nadał mu z dniem 1 stycznia 1932 stopień majora w korpusie oficerów intendentów i 3. lokatą[11]. Z dniem 1 listopada 1934 został przeniesiony do Szefostwa Intendentury Okręgu Korpusu Nr V w Krakowie na stanowisko kierownika zaopatrzenia intendenckiego, a z dniem 1 stycznia 1935 przydzielony do Ministerstwa Komunikacji na sześciomiesięczną praktykę[12]. We wrześniu 1935 został przeniesiony w stan spoczynku. W 1936 był oficerem rezerwy Związku Strzeleckiego w stopniu okręgowego[13]. Po zwolnieniu z wojska pracował w Ministerstwie Komunikacji, a w 1939 został pełniącym obowiązki dyrektora Centralnego Zaopatrzenia Materiałowego Polskich Kolei Państwowych.
Komendant miasta Małoryte we wrześniu 1939. Od 1939 (listopad–grudzień) był szefem Służby Intendentury w Dowództwie Głównym Służby Zwycięstwu Polski, Komendzie Głównej Związku Walki Zbrojnej Armii Krajowej do 1944. W maju 1944 został awansowany na podpułkownika. Brał udział w powstaniu warszawskim, a po jego upadku pracował w Kolejowej Opiece Społecznej. W okresie okupacji niemieckiej był ponadto członkiem władz piłsudczykowskiego Obozu Polski Walczącej, w którym od 1943 kierował Wydziałem Finansowym, był też z racji tego członkiem Rady Naczelnej OPW[14].
Po wojnie pozostał w kraju. Był od 1945 dyrektorem Biura Aprowizacji i Zaopatrzenia Ministerstwa Komunikacji, a dyrektor Biura Gospodarki Materiałowej w tymże ministerstwie od 1949 z którego został zwolniony na emeryturę w 1951. Od 1961 pracował w Centralnym Ośrodku Badań i Rozwoju Kolejnictwa PKP. Na emeryturze od 1970. Zmarł 19 maja 1979 w Warszawie i został pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera B18, rząd 3, grób 19)[15].
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari[3]
- Krzyż Niepodległości (13 kwietnia 1931)[16]
- Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
- Krzyż Walecznych (trzykrotnie)
- Złoty Krzyż Zasługi z Mieczami
- Srebrny Krzyż Zasługi (10 listopada 1928)[17]
- Order Krzyża Orła III klasy (Estonia, przed 1935)[18]
- Krzyż Zasługi Obrońców (Łotwa, przed 1935)[18]
- Medal 10 Rocznicy Wojny Niepodległościowej (Łotwa, 1929)[19]
Uwagi
Przypisy
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 11 z 18 czerwca 1930, s. 231.
- ↑ Powstańcze Biogramy - Henryk Bezeg [online], www.1944.pl [dostęp 2022-11-09] (pol.).
- 1 2 3 Janusz Cisek, Ewa Kozłowska, Łukasz Wieczorek: Słownik Legionistów Polskich 1914-1918 : Bezeg Henryk Filip, ps. „Henryk Zeg (używany w POW)”. Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku. [dostęp 2025-07-21].
- ↑ Marek Gałęzowski, Bezeg Henryk [w:] idem, Wierni Polsce. Ludzie konspiracji piłsudczykowskiej 1939-1947, LTW: Warszawa 2005, s. 19.
- ↑ Sprawozdanie 1914 ↓, s. 90, 103.
- ↑ Ibidem.
- ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 769, 786.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 3 z 26 marca 1931, s. 110.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 5 z 3 sierpnia 1931, s. 238.
- ↑ Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 452.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 30 stycznia 1932, s. 98.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 22 grudnia 1934, s. 270.
- ↑ I Lista Oficerów 1936 ↓, s. 13.
- ↑ Marek Gałęzowski, Bezeg Henryk [w:] idem, Wierni Polsce. Ludzie konspiracji piłsudczykowskiej 1939-1947, LTW: Warszawa 2005, s. 22.
- ↑ Henryk Bezeg. Zarząd Cmentarzy Komunalnych Warszawa. [dostęp 2025-07-21].
- ↑ M.P. z 1931 r. Nr 87, poz. 137 (ISAP) „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”.
- ↑ M.P. z 1928 r. nr 260, poz. 636 „w uznaniu zasług, położonych na polu pracy w poszczególnych działach wojskowości”.
- 1 2 Zezwolenie na przyjęcie i noszenie orderów. „Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych”. Nr 4, s. 20, 19 marca 1935.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. Nr 19 z 12 grudnia 1929 r., s. 365.
Bibliografia
- Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. Wyższego Gimnazyum z Językiem Wykładowym Polskim w Kołomyi za Rok Szkolny 1913/14. Kołomyja: Nakładem Funduszu Naukowego, 1914.
- Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2023-10-30].
- Rocznik Oficerski 1928. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1928.
- Rocznik Oficerski 1932. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1932.
- I Lista Oficerów Związku Strzeleckiego. Warszawa: Komenda Główna Związku Strzeleckiego, lipiec 1936.
- Marek Gałęzowski, Bezeg Henryk [w:] idem, Wierni Polsce. Ludzie konspiracji piłsudczykowskiej 1939-1947, LTW: Warszawa 2005, s. 19-26.
- Marek Ney-Krwawicz: Komenda Główna Armii Krajowej 1939–1945. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX, 1990, s. 427–428. ISBN 83-211-1055-X.