Henryk Iwaniszewski

Henryk Iwaniszewski
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia

12 kwietnia 1922
Grodno

Data śmierci

27 sierpnia 1981

Zawód, zajęcie

astronom

Henryk Iwaniszewski (ur. 12 kwietnia 1922 w Grodnie, zm. 27 sierpnia 1981) – polski astronom.

Życiorys

Naukę w liceum rozpoczął przed II wojną światową, ale ukończył dopiero po jej zakończeniu. Studia astronomiczne ukończył w 1952 roku na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu, otrzymując tytuł magistra filozofii z zakresu astronomii. Brał udział w ekspedycji mającej na celu obserwacje całkowitego zaćmienia Słońca 30 czerwca 1954 na Kaukaz[1]. W 1956 roku wyjechał do obserwatoriów radioastronomicznych na Krymie i w Erywaniu[2]. W 1962 roku obronił pracę doktorską na temat: Wyznaczanie ekstynkcji międzygwiazdowej i gęstości gwiazd w polu Aquila. Następnie zatrudnił się w Przemysłowym Instytucie Elektroniki[3].

Od roku 1957 członek Polskiego Towarzystwa Miłośników Astronomii (PTMA). Od roku 1975 prezes Oddziału Toruńskiego PTMA[4]; członek Zarządu Głównego PTMA, twórca Kalendarzyka Astronomicznego wydawanego przez Oddział Toruński PTMA][4].

W 1952 r. poślubił Cecylię Iwaniszewską. Mieli dwóch synów: Stanisława (ur. 1953 r.) i Jana (ur. 1955)[3].

Badania naukowe

W dorobku naukowym pozostawił prace z dziedzin astronomii gwiazdowej, radioastronomii oraz mechaniki nieba i fotometrii.

Prowadził działania organizacyjne w Obserwatorium Astronomicznym UMK w Piwnicach[5]. Był głównym projektantem radioteleskopów RT-1 i RT-2 w Obserwatorium Astronomiczne UMK w Piwnicach[6].

Nagrody i wyróżnienia

W 1973 roku Walny Zjazd Delegatów PTMA wyróżnił go dyplomem honorowym, a w roku 1979 – srebrną odznaką.

W 1979 roku, na wniosek Zarządu Głównego PTMA, Rada Państwa odznaczyła go Złotym Krzyżem Zasługi.

Przypisy

  1. ↑ E. Rybka, Polskie ekspedycje dla obserwacji całkowitego zaćmienia Słońca 30 czerwca 1954 r., „Postępy Astronomii” (3), 1955, s. 110–114.
  2. ↑ Dr Cecylia Iwaniszewska - Giganci Nauki Kujaw i Pomorza | wykład. Lubię Kujawsko-Pomorskie 2021-03-07. [dostęp 2026-04-06].
  3. 1 2 Cecylia Iwaniszewska, Wspomnienia o moim uniwersytecie, Toruń: Towarzystwo Miłośników Torunia, 2014, ISBN 978-83-927097-1-8, OCLC 946323603.
  4. 1 2 torun.ptma.pl
  5. ↑ "O początkach PTMA i dawnych działaczach." dr Cecylia Iwaniszewska. [dostęp 2023-02-15].
  6. ↑ Zygmunt Turło, Tajemnica RT2, „Urania – Postępy Astronomii”, XCVII (1), 2026, s. 81, ISSN 1689-6009.

Bibliografia

  • „Urania” , miesięcznik Polskiego Towarzystwa Miłośników Astronomii, nr 3, marzec 1982, str. 88–91 (art. autorstwa Andrzeja Woszczyka poświęcony pamięci H. Iwaniszewskiego)
  • Andrzej Woszczyk, Henryk Iwaniszewski 1922–1981, w: Sylwetki Astronomów Polskich XX w. (zebrał i do druku przygotował Andrzej Woszczyk), Toruń 2008, s. 57–61 (z fotografią; przedruk z „Rocznika Toruńskiego”, tom 16, 1983)