Heraclea Sintica
 Moneta wybita w Heraclea Síntica w II w. | |
| Państwo | |
|---|---|
Położenie na mapie Bułgarii  | |
| 41°26′58,0″N 23°15′49,3″E/41,449444 23,263694 | |
Heraclea Sintica – starożytne miasto, stanowisko archeologiczne w południowo-zachodniej Bułgarii.
Heraclea Sintica znajdowała się przy szlaku handlowym w dolinie rzeki Struma, co czyniło ją ważnym ośrodkiem wymiany kulturowej i gospodarczej w regionie[1]. Lokalizacja ośrodka miejskiego pozostawała nieznana, mimo licznych wzmiankowań w źródłach. Miejsce zlokalizowano w 2002 roku dzięki znalezionej dużej łacińskiej inskrypcji datowanej na 308 rok, zawierającej treść listu wysłanego przez cesarzy Galeriusza i Maksymina Daję do mieszkańców miasta[2]. Prace wykopaliskowe rozpoczęto w 2007 roku pod kierunkiem archeologa Ludmiła Wagalinskiego. Dzięki badaniom ustalono, że miasto uległo zniszczeniu w wyniku trzęsienia ziemi w 388 roku, całkowicie opustoszało ok. roku 500. Heraclea Sintica leżała u podnóża wygasłego wulkanu Kożuch, na południowy zachód od obecnego Petricza. Powstała prawdopodobnie w IV wieku p.n.e., za panowania Filipa II Macedońskiego, na terenie Macedonii Piryn[3][4].
W lipcu 2024 roku archeolodzy natrafili na wyjątkowo dobrze zachowaną prawie dwumetrową marmurową statuę Hermesa spoczywającą w rzymskim systemie kanalizacyjnym. Podczas kampanii wykopaliskowej w 2025 roku na zachodniej nekropolii pozyskano marmurowy relief portretowy z okresu późnorzymskiego. Znaleziono także figurkę celtyckiej bogini Epony. Świadectwem rytuałów pogrzebowych z okresu hellenistycznego jest grób z glinianymi naczyniami z II–I w. p.n.e.[4][5]
Wśród szczątków sześciu mężczyzn zasypanych przy forum podczas trzęsienia ziemi odkryto osobę z zespołem Aperta, co rzuca nowe światło na opiekę nad osobami z niepełnosprawnościami w starożytności[6].
Przypisy
- ↑ Guillermo Carvajal: Victims of a 4th-Century AD Earthquake Found in Heraclea Sintica Change What We Know About Inclusion in the Roman World. www.labrujulaverde.com, 2025-08-12. [dostęp 2025-08-18]. (ang.).
- ↑ ХЕРАКЛЕЯ СИНТИКА. petrichhistorymuseum.bg. [dostęp 2025-08-18]. (bułg.).
- ↑ Heraclea Sintica. ancientbulgaria.bg. [dostęp 2025-08-18]. (ang.).
- 1 2 Exceptionally well preserved statue found in Heraclea Sintica. www.heritagedaily.com, 2024-04-04. [dostęp 2025-08-18]. (ang.).
- ↑ Spectacular Marble Portrait and Untouched Grave Found at Bulgaria’s Heraclea Sintica. arkeonews.net, 2025-08-18. [dostęp 2025-08-18]. (ang.).
- ↑ Anna Szczepańska: Rzymianie otaczali opieką niepełnosprawnych. To rewolucyjne odkrycie. historia.dorzeczy.pl, 2025-08-17. [dostęp 2025-08-18].