Hypocnemis

	Hypocnemis
	Cabanis, 1847
	; Jaguarek żółtobrewy (H. hypoxantha) na ilustracji autorstwa J. Smita z 1869 roku
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	ptaki
Podgromada	Neornithes
Infragromada	ptaki neognatyczne
Rząd	wróblowe
Podrząd	tyrankowce
Rodzina	chronkowate
Podrodzina	chronki
Plemię	Pithyini
Rodzaj	Hypocnemis
	Typ nomenklatoryczny
	Formicarius cantator Boddaert, 1783
Synonimy
	Hypocnemus G.R. Gray, 1849;
	Hypocnemus G.R. Gray, 1849;
Gatunki
	8 gatunków – zobacz opis w tekście
	8 gatunków – zobacz opis w tekście

Hypocnemis – rodzaj ptaków z podrodziny chronek (Thamnophilinae) w obrębie rodziny chronkowatych (Thamnophilidae).

Rozmieszczenie geograficzne

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Ameryce Południowej^[4].

Morfologia

Długość ciała 11–13 cm, masa ciała 10–14 g^[5].

Systematyka

Rodzaj zdefiniował w 1847 roku niemiecki ornitolog Jean Cabanis w artykule zatytułowanym Notatki ornitologiczne, opublikowanym w czasopiśmie „Archiv für Naturgeschichte”^[2]. Gatunkiem typowym jest (późniejsze oznaczenie^[6]) jaguarek szczebiotliwy (H. cantator).

Etymologia

Hypocnemis (Hypocnemus): gr. ὑπο hupo ‘trochę, nieco’; κνημις knemis, κνημιδος knemidos ‘sztylpy, nagolenniki’^[7].

Podział systematyczny

Do rodzaju należą następujące gatunki^[8]:

Hypocnemis hypoxantha P.L. Sclater, 1869 – jaguarek żółtobrewy
Hypocnemis subflava Cabanis, 1873 – jaguarek rdzawoboczny
Hypocnemis flavescens (P.L. Sclater, 1865) – jaguarek żółtawy
Hypocnemis cantator (Boddaert, 1783) – jaguarek szczebiotliwy
Hypocnemis peruviana Taczanowski, 1884 – jaguarek plamisty
Hypocnemis ochrogyna J.T. Zimmer, 1932 – jaguarek boliwijski
Hypocnemis rondoni Whitney, M.L. Isler, Bravo, Aristizábal, Schunck, Silveira, Piacentini, Cohn-Haft & Rêgo, 2013 – jaguarek oliwkowy
Hypocnemis striata (von Spix, 1825) – jaguarek łuskowany

Uwagi

↑ Niepoprawna późniejsza pisownia Hypocnemis Cabanis, 1847.

Przypisy

↑ Hypocnemis, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
1 2 J. Cabanis. Ornithologische Notizen. „Archiv für Naturgeschichte”. 13 (1), s. 212, 1847. (niem.).
↑ Appendix. W: G.R. Gray: The genera of birds : comprising their generic characters, a notice of the habits of each genus, and an extensive list of species referred to their several genera. Cz. 3. London: Longman, Brown, Green, and Longmans, 1849, s. 9. (ang.).
↑ F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Antbirds. IOC World Bird List (v10.2). [dostęp 2020-12-10]. (ang.).
↑ D.W. Winkler, S.M. Billerman & I.J. Lovette, Typical Antbirds (Thamnophilidae), version 1.0, [w:] S.M. Billerman, B.K. Keeney, P.G. Rodewald & T.S. Schulenberg (redaktorzy), Birds of the World, Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY 2020, Hypocnemis, DOI: 10.2173/bow.thamno3.01 [dostęp 2026-08-18] (ang.).
↑ G.R. Gray: Catalogue of the genera and subgenera of birds contained in the British Museum. London: The Trustees, 1855, s. 42. (ang.).
↑ The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2026-08-19] (ang.).
↑ Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Plemię: Pithyini Ridgway, 1911 (wersja: 2026-04-25). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2026-08-18].

[3] Niepoprawna późniejsza pisownia Hypocnemis Cabanis, 1847.

[itis-1] Hypocnemis, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).

[autor-2] 1 2 J. Cabanis. Ornithologische Notizen. „Archiv für Naturgeschichte”. 13 (1), s. 212, 1847. (niem.).

[gray49-4] Appendix. W: G.R. Gray: The genera of birds : comprising their generic characters, a notice of the habits of each genus, and an extensive list of species referred to their several genera. Cz. 3. London: Longman, Brown, Green, and Longmans, 1849, s. 9. (ang.).

[ioc-5] F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Antbirds. IOC World Bird List (v10.2). [dostęp 2020-12-10]. (ang.).

[botw-6] D.W. Winkler, S.M. Billerman & I.J. Lovette, Typical Antbirds (Thamnophilidae), version 1.0, [w:] S.M. Billerman, B.K. Keeney, P.G. Rodewald & T.S. Schulenberg (redaktorzy), Birds of the World, Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY 2020, Hypocnemis, DOI: 10.2173/bow.thamno3.01 [dostęp 2026-08-18] (ang.).

[gray55-7] G.R. Gray: Catalogue of the genera and subgenera of birds contained in the British Museum. London: The Trustees, 1855, s. 42. (ang.).

[8] The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2026-08-19] (ang.).

[mk-9] Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Plemię: Pithyini Ridgway, 1911 (wersja: 2026-04-25). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2026-08-18].

[1]

[2]

[a]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]