Izates II
 Zasięg terytorialny Adiabene ok. 37 roku | |
| władca Adiabene | |
| Okres |
od ok. 36 |
|---|---|
| Poprzednik |
Monobaz I |
| Następca |
Monobaz II |
| Dane biograficzne | |
| Data urodzenia | |
| Data śmierci |
do ok. 60 |
| Ojciec |
Monobaz I |
| Matka | |
| Rodzeństwo |
Monobaz II |
| Małżeństwo |
Symacho |
| Dzieci |
24 córki, 24 synów |
Izates II – władca Adiabene żyjący w I wieku. Dokładne lata jego życia i panowania nie są jasne; według Jewish Encyclopedia Izates II żył od 1 do 55 roku[1], natomiast Encyclopædia Iranica wskazuje, że jego rządy przypadały na okres od ok. 36 do 60 roku[2].
Życiorys
Izates był synem Heleny[3] oraz Monobaza I[4] (którzy pozostawali ze sobą w związku kazirodczym)[5], a jego starszym bratem był Monobaz II[6]. W młodości Izates został wysłany przez ojca do Charakene, gdzie przebywał na dworze króla Abinergaosa (Abenneriga) w Spasinu Charaks. W tym okresie Izates poślubił Symacho, córkę władcy[4].
Wpływ na życie Izatesa wywarł żydowski kupiec Ananiasz, za sprawą którego przyjął judaizm[5]. Chociaż religia ta wymaga od mężczyzn obrzezania, to Helena, która sama dokonała konwersji, była przeciwna temu, by jej syn poddał się temu rytuałowi, obawiając się niezadowolenia ze strony poddanych[4]. Pogląd ten podzielał Ananiasz[5], według którego obrzezanie nie było wymagane do praktykowania judaizmu[4]; inne zdanie miał Eleazar – galilejski Żyd rygorystycznie przestrzegający zasad judaizmu[6], pod jego wpływem Izates ostatecznie zdecydował się na obrzezanie[5].
Podczas panowania
Około 34 roku naszej ery Izates powrócił do Adiabene[6] i objął władzę po śmierci ojca[5]. W 37 roku udzielił schronienia partyjskiemu władcy Artabanusowi II, natomiast w 41 roku, gdy Królestwem Partów władał Wardanes I, Izates odrzucił propozycję wspólnego udziału w działaniach zbrojnych przeciwko Cesarstwu Rzymskiemu[2]. Ponadto władca Adiabene pełnił rolę mediatora między Artabanusem II a występującymi przeciw niemu buntownikami[5].
Według historyka Józefa Flawiusza doszło do dwóch nieudanych prób obalenia Izatesa, w obu przypadkach część arystokracji spiskowała z Arabami (właściwie z nieznanym arabskim państwem, jednak nie było to Osroene) oraz Partami. Współpraca ta doprowadziła do arabskiego ataku, jednak siły Izatesa odniosły zwycięstwo; oskarżeni o zdradę arystokraci zostali straceni, natomiast arabski władca popełnił samobójstwo w celu uniknięcia pojmania. Następnie przeciwnicy władcy zwrócili się do partyjskiego władcy Wologazesa I, domagając się obalenia Izatesa i zastąpienia go władcą bardziej podporządkowanym Królestwu Partów[6]. Wologazes podjął interwencję zbrojną, jednak działania te zostały przerwane w związku z atakiem Scytów na jego terytoria[7]. Sprzeciw wobec adiabeńskiego władcy spowodowany był konwersją całej jego rodziny na judaizm[5].
Rządy Izatesa II były oceniane jako pokojowe[5], po jego śmierci władzę przejął brat Monobaz II[7]. Polecił on przetransportować ciało swojego poprzednika do Jerozolimy, gdzie zostało pochowane. Według przekazów Izates miał 24 córki i 24 synów[1]. Pięciu synów wysłał do Jerozolimy, gdzie kształcili się w zakresie judaizmu oraz języka hebrajskiego[8].
Przypisy
- 1 2 Richard Gottheil, Isaac Broydé: IZATES. jewishencyclopedia.com. (ang.).
- 1 2 ARBELA. iranicaonline.org. (ang.).
- ↑ Richard Gottheil, M. Seligsohn: HELENA. jewishencyclopedia.com. (ang.).
- 1 2 3 4 H.G. Enelow: ANANIAS OF ADIABENE. jewishencyclopedia.com. (ang.).
- 1 2 3 4 5 6 7 8 Chapitre XVI — Dispersion de la nation judaïque et diffusion de sa doctrine — (40-49). histoiredesjuifs.com, 2009-01-27. [dostęp 2011-09-17]. (fr.).
- 1 2 3 4 Malka Z. Simkovich: Queen Helena of Adiabene and Her Sons in Midrash and History. thetorah.com. (ang.).
- 1 2 Richard Gottheil: ADIABENE. jewishencyclopedia.com. (ang.).
- ↑ Emil G. Hirsch, M. Seligsohn: PESHIṬTA or PESHIṬTO. jewishencyclopedia.com. (ang.).